Đại lý thuế phải chuyển từ 'làm thay thủ tục' sang cung cấp dịch vụ tuân thủ chuyên nghiệp

Bà Nguyễn Thúy Hồng cho rằng, trong giai đoạn mới, đại lý thuế phải chuyển vai trò 'làm thay thủ tục' sang vai trò nhà cung cấp dịch vụ tuân thủ thuế chuyên nghiệp, ứng dụng công nghệ số, hỗ trợ người nộp thuế giảm rủi ro, đồng thời góp phần giúp cơ quan thuế quản lý hiệu quả, minh bạch và hiện đại hơn.

Đề xuất các giải pháp phát triển nghề đại lý thuế trong giai đoạn tới nhằm đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số, thích ứng với chính sách thuế mới và khung pháp lý theo Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15, bà Nguyễn Thúy Hồng, Giám đốc Công ty TNHH Tư vấn đầu tư và Đại lý thuế TAC cho rằng đại lý thuế cần được xác định là “cánh tay nối dài” hỗ trợ người nộp thuế, đặc biệt với doanh nghiệp nhỏ và vừa, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh thương mại điện tử, doanh nghiệp mới thành lập và các đơn vị chưa có bộ phận kế toán - thuế chuyên nghiệp.

Theo bà Hồng, để ngành nghề đại lý thuế phát triển bền vững và chuyên nghiệp hơn, cần tập trung triển khai 6 nhóm giải pháp trọng tâm.

 Bà Nguyễn Thúy Hồng, Giám đốc Công ty TNHH Tư vấn đầu tư và Đại lý thuế TAC.

Bà Nguyễn Thúy Hồng, Giám đốc Công ty TNHH Tư vấn đầu tư và Đại lý thuế TAC.

Trước hết, cần tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý đối với hoạt động đại lý thuế. Theo đó, cơ quan quản lý cần rà soát, sửa đổi và bổ sung các quy định liên quan đến điều kiện hành nghề, phạm vi cung cấp dịch vụ, trách nhiệm pháp lý, chế tài xử lý vi phạm cũng như cơ chế phối hợp giữa cơ quan thuế và đại lý thuế. Hiện hoạt động này đang được điều chỉnh bởi Luật Quản lý thuế 2019 và Thông tư 10/2021/TT-BTC.

Bà Hồng cho rằng vai trò của đại lý thuế cần được mở rộng theo hướng không chỉ dừng ở việc “làm thủ tục về thuế”, mà còn tham gia tư vấn tuân thủ, cảnh báo rủi ro, hỗ trợ hóa đơn điện tử, kê khai điện tử, quyết toán thuế và cung cấp dịch vụ kế toán cho doanh nghiệp siêu nhỏ.

Giải pháp thứ hai là nâng cao chất lượng nguồn nhân lực hành nghề. Theo đó, cần đổi mới chương trình thi, cấp chứng chỉ và cập nhật kiến thức cho nhân viên đại lý thuế, tập trung vào các nội dung như thuế điện tử, hóa đơn điện tử, phân tích dữ liệu, quản trị rủi ro thuế, thuế thương mại điện tử, giao dịch liên kết, thuế quốc tế và đạo đức nghề nghiệp.

Đồng thời, bà đề xuất xây dựng hệ thống xếp hạng hoặc đánh giá chất lượng đại lý thuế dựa trên các tiêu chí như số lượng khách hàng, tỷ lệ hồ sơ đúng hạn, mức độ vi phạm, phản hồi của người nộp thuế và hiệu quả phối hợp với cơ quan thuế.

Thứ ba, cần đẩy mạnh chuyển đổi số trong hoạt động đại lý thuế. Theo bà Hồng, đại lý thuế cần được kết nối sâu hơn với hệ thống quản lý thuế điện tử, hóa đơn điện tử, eTax, eTax Mobile và các cơ sở dữ liệu của ngành Thuế. Đây là xu hướng tất yếu trong bối cảnh ngành Thuế đang tăng tốc hiện đại hóa, cho phép người nộp thuế thực hiện thủ tục mọi lúc, mọi nơi trên nền tảng số.

Một trong những giải pháp cụ thể được đề xuất là xây dựng cổng dịch vụ riêng cho đại lý thuế, cho phép tra cứu nghĩa vụ thuế, nộp hồ sơ thay, theo dõi trạng thái xử lý, nhận cảnh báo sai sót và quản lý danh sách khách hàng được ủy quyền.

Giải pháp thứ tư là mở rộng thị trường dịch vụ đại lý thuế. Theo bà Hồng, cần khuyến khích doanh nghiệp nhỏ và vừa, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh online sử dụng dịch vụ đại lý thuế nhằm giảm rủi ro sai sót và chi phí tuân thủ. Tính đến tháng 5/2026, cả nước có hơn 800 doanh nghiệp đại lý thuế đủ điều kiện hoạt động, cho thấy dư địa phát triển của thị trường vẫn còn rất lớn.

Bên cạnh đó, có thể triển khai các chương trình truyền thông với thông điệp như “Sử dụng đại lý thuế để tuân thủ đúng – đủ – kịp thời”, đồng thời công khai danh sách đại lý thuế uy tín trên cổng thông tin điện tử của cơ quan thuế địa phương.

Thứ năm, cần tăng cường phối hợp giữa cơ quan thuế, Hội Tư vấn Thuế Việt Nam và cộng đồng đại lý thuế. Theo đó, cơ quan thuế nên tổ chức đối thoại định kỳ, cung cấp tài liệu hướng dẫn thống nhất, cập nhật chính sách mới và tiếp nhận phản ánh từ thực tiễn hoạt động. Trong khi đó, VTCA có thể đóng vai trò cầu nối trong đào tạo, chuẩn hóa đạo đức nghề nghiệp và bảo vệ quyền lợi hợp pháp cho đại lý thuế.

Theo bà Hồng, cơ chế phối hợp cũng cần chuyển từ tư duy quản lý hành chính sang mô hình đồng hành, hỗ trợ và giám sát rủi ro.

Cuối cùng, việc phát triển số lượng đại lý thuế cần đi đôi với kiểm soát chất lượng và đạo đức nghề nghiệp. Bà Hồng cho rằng cần xây dựng bộ quy tắc đạo đức nghề nghiệp, cơ chế kiểm tra định kỳ, công khai vi phạm và áp dụng chế tài nghiêm đối với các hành vi tiếp tay gian lận thuế, lập hồ sơ sai, mua bán hóa đơn hoặc tư vấn né thuế trái pháp luật.

“Đại lý thuế uy tín cần được khuyến khích phát triển, trong khi các trường hợp vi phạm phải bị cảnh báo, đình chỉ hoặc thu hồi điều kiện hành nghề”, bà nhấn mạnh.

Hải Nam

Nguồn TCDN: https://taichinhdoanhnghiep.net.vn/dai-ly-thue-phai-chuyen-tu-lam-thay-thu-tuc-sang-cung-cap-dich-vu-tuan-thu-chuyen-nghiep-d66959.html