FIDE và nghi vấn khuất tất tài chính ở Liên đoàn Cờ Việt Nam: Cần câu trả lời rõ ràng

FIDE chất vấn Liên đoàn Cờ Việt Nam

Mọi chuyện bắt đầu khi FIDE gửi văn bản từ Lausanne (Thụy Sĩ) ngày 22/5, đề nghị Liên đoàn Cờ Việt Nam phối hợp làm rõ việc tổ chức hai khóa đào tạo “FIDE School Instructor/Chess in Education” tại Hải Phòng và TP.HCM.

Theo FIDE, các tài liệu và thông tin ban đầu cho thấy có dấu hiệu bất thường liên quan đến cơ chế thu tiền, tài khoản nhận tiền, nghĩa vụ tài chính với FIDE và quá trình cấp chứng chỉ cho học viên.

Văn bản FIDE gửi Liên đoàn Cờ Việt Nam ngày 22/5.

Trọng tâm nghi vấn nằm ở việc một số khoản tiền được cho là chuyển vào tài khoản cá nhân mang tên ông Nguyễn Minh Thắng - Phó chủ tịch kiêm Tổng thư ký Liên đoàn Cờ Việt Nam - thay vì tài khoản chính thức của Liên đoàn hoặc FIDE theo quy định.

Ngoài ra, FIDE cho biết có phản ánh rằng ngoài mức học phí công bố 3,5 triệu đồng/học viên, người tham gia còn được yêu cầu đóng thêm tiền liên quan đến việc cấp chứng chỉ FIDE.

Đáng chú ý hơn, theo FIDE, một số học viên được thông báo rằng tiền đã chuyển cho FIDE và việc chậm cấp chứng chỉ chỉ do thủ tục hành chính. Tuy nhiên, tổ chức này cho biết chưa ghi nhận các khoản phí tương ứng theo đúng quy trình tài chính tại thời điểm ban hành văn bản.

Từ đó, FIDE quyết định mở quy trình rà soát và xác minh tuân thủ; tạm dừng xem xét cấp chứng chỉ cho học viên hai khóa học; đồng thời yêu cầu bảo toàn toàn bộ chứng từ, email, dữ liệu điện tử và tin nhắn liên quan.

Dù vậy, FIDE cũng nhấn mạnh đây chưa phải kết luận cuối cùng về trách nhiệm của bất kỳ cá nhân hay tổ chức nào.

Liên đoàn Cờ Việt Nam đã có giải trình khẩn cấp

Trao đổi với truyền thông, ông Nguyễn Minh Thắng khẳng định Liên đoàn Cờ Việt Nam thực hiện đúng quy trình mở lớp và việc học viên đóng thêm kinh phí để được cấp chứng chỉ là phù hợp quy định của FIDE.

Theo ông Thắng, học phí khóa học tại Hải Phòng đã được chuyển cho FIDE, khóa TP.HCM đang hoàn tất thủ tục và thực tế 119/120 chứng chỉ đã được trao cho học viên. Ông cũng cho biết sẽ cung cấp đầy đủ hồ sơ, chứng từ tài chính theo yêu cầu xác minh.

Trong khi đó, Cục Thể dục Thể thao Việt Nam xác nhận đã nắm thông tin và yêu cầu Liên đoàn Cờ Việt Nam báo cáo cụ thể để phối hợp làm rõ vụ việc.

Theo Thanh Niên, Liên đoàn Cờ Việt Nam đã có giải trình khẩn cấp về việc tổ chức hai lớp đào tạo tại Hải Phòng và TP.HCM và cho biết thực hiện đúng quy trình của Liên đoàn Cờ vua thế giới (FIDE). Liên đoàn cũng cho biết khoản kinh phí thu thêm đối với các học viên có nhu cầu nhận chứng chỉ tốt nghiệp được thực hiện theo quy định.

Trong công văn phản hồi gửi FIDE, Liên đoàn Cờ Việt Nam cũng khẳng định luôn tuân thủ đầy đủ các yêu cầu của FIDE trong quá trình tổ chức các khóa học. Đồng thời, Liên đoàn cam kết tiếp tục phối hợp và cung cấp đầy đủ thông tin trong quá trình xác minh, bảo đảm quyền lợi hợp pháp của tổ chức cũng như các học viên tham gia khóa học, đồng thời xử lý vụ việc trên tinh thần minh bạch, trách nhiệm và xây dựng.

Ông Nguyễn Minh Thăng (bìa trái). Ảnh: Liên đoàn Cờ Việt Nam

Với các tổ chức quốc tế như FIDE, điều họ quan tâm không chỉ nằm ở kết quả cuối cùng mà còn ở cách vận hành hệ thống. Ngay cả trong trường hợp toàn bộ tiền cuối cùng vẫn được chuyển cho FIDE, việc dùng tài khoản cá nhân để nhận tiền, có khoản thu ngoài thông báo ban đầu hoặc cung cấp thông tin chưa chính xác cho học viên đều có thể bị xem là không phù hợp với chuẩn quản trị quốc tế.

Đó là lý do FIDE liên tục nhắc tới tính liêm chính, trách nhiệm giải trình và chuẩn mực đạo đức trong hoạt động cờ vua quốc tế. Nói cách khác, đây không đơn thuần là câu chuyện tiền bạc, mà là vấn đề về uy tín và cách điều hành.

Uy tín là áp lực lớn nhất

Điều đáng ngại nhất của vụ việc có lẽ không nằm ở số tiền liên quan, mà ở tác động tới hình ảnh của thể thao Việt Nam.

Nhiều năm qua, cờ vua Việt Nam xây dựng được vị thế khá tích cực trên đấu trường quốc tế với các kỳ thủ mạnh, phong trào học đường phát triển và mối quan hệ hợp tác sâu với FIDE. Vì vậy, khi một liên đoàn quốc gia bị yêu cầu rà soát tài chính và quy trình tổ chức, ảnh hưởng chắc chắn sẽ vượt khỏi phạm vi riêng môn cờ.

Hiện nay, các tổ chức thể thao quốc tế đánh giá đối tác không chỉ qua thành tích chuyên môn mà còn qua cách quản lý tài chính, khả năng kiểm tra chứng từ và trách nhiệm của từng cá nhân liên quan. Đây cũng là yêu cầu mới với thể thao Việt Nam khi tham gia ngày càng sâu vào môi trường thể thao quốc tế.

Ở thời điểm này, điều quan trọng nhất là xử lý vụ việc nhanh, rõ ràng và đủ sức thuyết phục với FIDE chứ không chỉ với dư luận trong nước.

Liên đoàn Cờ Việt Nam cần công bố đầy đủ quy trình tổ chức hai khóa học, đối chiếu từng khoản thu, xác định rõ tài khoản nhận tiền và cung cấp chứng từ chuyển tiền cho FIDE. Trong khi đó, Cục TDTT cần giữ vai trò giám sát độc lập để đảm bảo tính khách quan của quá trình xác minh.

Nếu có sai phạm, cần xử lý rõ trách nhiệm cá nhân và bảo vệ quyền lợi học viên. Nếu không có sai phạm, cũng cần công bố đầy đủ để bảo vệ uy tín của Liên đoàn Cờ Việt Nam và các cá nhân liên quan.

Dù kết quả cuối cùng ra sao, vụ việc này vẫn cho thấy một thực tế: thể thao Việt Nam không thể tiếp tục vận hành theo kiểu phụ thuộc quá nhiều vào cá nhân khi làm việc với các tổ chức quốc tế. Trong môi trường thể thao hiện đại, quản trị chuyên nghiệp và minh bạch đã trở thành yêu cầu bắt buộc.