Hai tàu chở dầu cỡ 10.000 tấn bốc cháy ngùn ngụt, giá dầu quốc tế tăng vọt

Hình ảnh hai con tàu bị cháy. Ảnh: QQnews.

Ngày 12/3, tuyến đường thủy trọng yếu của Trung Đông một lần nữa trở thành điểm nóng của đối đầu quân sự cường độ cao. Hai tàu chở dầu đã bị tấn công cách bờ biển Iraq khoảng 30 hải lý.

Hai tàu này gồm Zefyros, treo cờ Malta và Safesea Vishnu, treo cờ Marshall Islands. Trong lúc di chuyển, các tàu này bị tàu mặt nước cỡ nhỏ chở đầy thuốc nổ nghi của Iran tấn công kiểu cảm tử và bốc cháy dữ dội.

Vụ tấn công đã khiến 1 thủy thủ người Ấn Độ thiệt mạng, 38 người được cứu, nhiều người vẫn mất tích.

Chiến thuật tấn công bất đối xứng trên biển

Đặc điểm quân sự của vụ tấn công này rất rõ ràng. Việc sử dụng tàu nhỏ (xuồng) cao tốc chứa thuốc nổ tấn công kiểu cảm tử là phương thức tác chiến bất đối xứng trên biển. Chính quyền Iraq nhanh chóng xác nhận hai vụ tấn công phá hoại nhằm vào tàu dầu và tuyên bố: các cảng dầu của Iraq đã ngừng hoạt động hoàn toàn, chỉ duy trì hoạt động của các cảng thương mại thông thường.

Quyết định này đã trực tiếp cắt đứt tuyến xuất khẩu năng lượng quan trọng nhất của khu vực.

Tàu Zefyros, treo cờ Malta bốc cháy dữ dội sau khi bị tấn công, Ảnh: QQnews.

Về mặt chiến thuật, kẻ tấn công không sử dụng tên lửa chống hạm hay tàu chiến lớn, mà dùng tàu nhỏ chở thuốc nổ, chi phí thấp nhưng khó phát hiện để đánh trúng mục tiêu chiến lược giá trị cao.

Điều này cho thấy, tàu dân sự tại Vịnh Ba Tư rất dễ tổn thương trước các cuộc tấn công linh hoạt trên mặt biển; một số lực lượng vũ trang đều có thể gây gián đoạn hoặc phong tỏa các tuyến đường thủy chiến lược.

Cú sốc đối với thị trường năng lượng toàn cầu

Vụ tấn công nhanh chóng gây phản ứng dây chuyền trên thị trường tài chính toàn cầu. Giá dầu quốc tế nhanh chóng vượt mốc 100 USD/thùng sau khi xảy ra sự cố tại Vịnh Ba Tư.

Trong khi đó, Iran cảnh báo rằng giá dầu toàn cầu có thể tăng lên 200 USD/thùng trong ngắn hạn. Tuyên bố này được xem như Iran sử dụng giá năng lượng như một công cụ chiến lược gây sức ép lên hệ thống kinh tế phương Tây.

Trước nguy cơ khủng hoảng năng lượng, phản ứng của các nước phương Tây tỏ ra khá bị động. Thủ tướng Anh Keir Starmer cảnh báo các công ty năng lượng không được lợi dụng khủng hoảng để trục lợi, và nhấn mạnh chính phủ có thể can thiệp nếu cần.

Tuy nhiên, những cảnh báo hành chính này không thể che giấu sự yếu thế của phương Tây trong việc bảo vệ chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu.

Vịnh Ba Tư không chỉ là họng xuất khẩu dầu của Trung Đông, mà còn là trung tâm cung cấp năng lượng cho nền công nghiệp toàn cầu. Việc tấn công mạng lưới xuất khẩu dầu của Iraq đã đánh trúng điểm yếu của kinh tế phương Tây – lạm phát và phục hồi kinh tế.

Chi phí chiến thuật của cuộc tấn công rất thấp, nhưng tác động kinh tế lại được khuếch đại theo cấp số nhân, bộc lộ sự mong manh của chuỗi cung ứng hiện đại trước các mối đe dọa phi truyền thống.

Ngày 11/3 có 3 tàu dầu, trong đó có tàu Mayuree Naree của Thái Lan bị tiến công khi tìm cách đi qua eo Hormuz. Ảnh: Singtao.

Mạng lưới tấn công bất đối xứng đang hình thành

Trong khi khói lửa ở Vịnh Ba Tư chưa tan, cảnh báo an ninh tại Mỹ cũng được nâng lên. FBI đã đưa ra cảnh báo hiếm thấy rằng Iran có thể lên kế hoạch tấn công bằng UAV vào bang California. Hiện toàn bộ lực lượng cảnh sát tại bờ Tây nước Mỹ đã được đặt trong tình trạng cảnh giác cao.

Thông tin này cho thấy chiến trường địa chính trị Trung Đông đang có xu hướng lan ra ngoài khu vực.

Trước đây, các lực lượng vũ trang Trung Đông thường chỉ hoạt động trong chiến tranh ủy nhiệm khu vực, hoặc phòng thủ nội địa. Nhưng khả năng tổ chức tấn công UAV xuyên đại dương nhằm vào lãnh thổ Mỹ cho thấy một mô hình chiến tranh bất đối xứng mang tính toàn cầu mới.

Việc công nghệ UAV ngày càng rẻ và linh kiện có tính lưỡng dụng quân sự – dân sự khiến các chiến thuật như xâm nhập bí mật, lắp ráp UAV tại chỗ trở nên khả thi hơn.

Điều này buộc Mỹ phải bảo vệ toàn bộ đường bờ biển Bắc Mỹ rộng lớn trước các mục tiêu bay thấp, chậm và nhỏ, tiêu tốn lượng lớn nguồn lực phòng thủ.

Theo QQnews

Thu Thủy