TP. Hồ Chí Minh: Khơi mở dư địa phát triển mới từ Nghị quyết 09

Khát vọng đưa thành phố vươn tầm quốc tế

Xây dựng và phát triển TP. Hồ Chí Minh trong kỷ nguyên mới là nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng. Ảnh: Thạc Hiếu

Theo Phó Bí thư Thường trực Thành ủy TP. Hồ Chí Minh Lê Quốc Phong, Nghị quyết số 09 của Bộ Chính trị xác định xây dựng, phát triển TP. Hồ Chí Minh trong kỷ nguyên mới là nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân và cả hệ thống chính trị, với phương châm: "TP. Hồ Chí Minh vì cả nước, cả nước vì TP. Hồ Chí Minh".

Nghị quyết yêu cầu tập trung hoàn thiện thể chế, chính sách đồng bộ, đột phá và vượt trội; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền nhằm tạo không gian phát triển mới cho đô thị đặc biệt. Thành phố được định hướng trở thành biểu tượng phát triển năng động của Việt Nam trong thế kỷ XXI, nơi hội tụ khát vọng vươn lên, năng lực cạnh tranh toàn cầu và tinh thần đổi mới sáng tạo của đất nước.

Trên nền tảng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, Bộ Chính trị định hướng TP. Hồ Chí Minh phát huy hiệu quả mọi tiềm năng, lợi thế và vị trí chiến lược để sớm khẳng định vai trò là trung tâm kinh tế, tài chính mạnh; trung tâm văn hóa giàu bản sắc; trung tâm khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo hàng đầu khu vực Đông Nam Á và châu Á.

Một trong những yêu cầu xuyên suốt được đặt ra là xây dựng Đảng bộ và hệ thống chính trị thành phố đoàn kết, trong sạch, vững mạnh toàn diện; phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc, bảo đảm người dân là chủ thể của mọi quyết sách phát triển và là những người đầu tiên được thụ hưởng thành quả từ quá trình phát triển bền vững của thành phố.

Theo đó, đến năm 2030, TP. Hồ Chí Minh phấn đấu trở thành đô thị văn minh, hiện đại, năng động, sáng tạo; là trung tâm kinh tế, văn hóa, xã hội, khoa học, công nghệ, logistics và hội nhập quốc tế có vị trí nổi trội trong khu vực Đông Nam Á.

Đến năm 2045, thành phố hướng tới vị thế trung tâm kinh tế, văn hóa, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo của châu Á; là điểm đến hấp dẫn của các nhà đầu tư, chuyên gia và công dân toàn cầu với chất lượng sống cao và mức độ hội nhập quốc tế sâu rộng.

Xa hơn, đến năm 2075, nhân dịp kỷ niệm 100 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước, TP. Hồ Chí Minh được định hướng trở thành đô thị toàn cầu thông minh, hiện đại, phát triển toàn diện, ngang tầm các đô thị hàng đầu thế giới, tăng trưởng xanh, bền vững và thích ứng hiệu quả với biến đổi khí hậu.

Tạo nền tảng những đột phá mới

Phát triển hạ tầng chiến lược là động lực quan trọng để mở rộng không gian phát triển của TP. Hồ Chí Minh. Ảnh: Thạc Hiếu

Theo Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh Nguyễn Văn Được, việc Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 09 cùng với Chương trình hành động của Thành ủy thể hiện quyết tâm chính trị rất cao và sự quan tâm đặc biệt đối với vận mệnh phát triển của đất nước cũng như TP. Hồ Chí Minh trong giai đoạn mới.

Ngay sau khi Nghị quyết được ban hành, Thành ủy đã ban hành Chương trình hành động số 21 thực hiện Nghị quyết 09, đồng thời khẩn trương xây dựng dự thảo Luật Đô thị đặc biệt và chủ động chuẩn bị các văn bản thuộc thẩm quyền để sớm đưa các cơ chế, chính sách mới đi vào cuộc sống.

Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết 09 gửi gắm nhiều thông điệp quan trọng, thể hiện khát vọng đưa thành phố phát triển nhanh hơn, bền vững hơn và tạo động lực cho những bứt phá mới trong thời gian tới.

Một trong những định hướng nổi bật là chuyển đổi mô hình tăng trưởng, từng bước chuyển từ khai thác các "nguồn lực cứng" sang phát huy hiệu quả các "nguồn lực mềm" dựa trên tri thức, dữ liệu, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Theo đó, thành phố đặt mục tiêu hình thành ít nhất 2 khu công nghệ cao tập trung cùng từ 3 đến 5 trung tâm đổi mới sáng tạo tại khu vực TP. Hồ Chí Minh và Bình Dương trước đây.

Lãnh đạo UBND thành phố cũng nhấn mạnh yêu cầu thể chế phải đi trước một bước để giải phóng và khơi thông các nguồn lực phát triển. Thực tiễn cho thấy, các cơ chế đặc thù đã góp phần giúp GRDP quý I/2026 của TP. Hồ Chí Minh tăng 8,27%, tiếp tục khẳng định vai trò của thể chế như một đòn bẩy quan trọng đối với tăng trưởng.

Cùng với thể chế, phát triển hạ tầng chiến lược được xác định là một trong những động lực quan trọng để mở rộng không gian phát triển. Nếu thể chế được ví như "động lực mềm" thì hạ tầng chính là "động lực cứng", tạo nền tảng để thành phố hướng tới mục tiêu tăng trưởng hai con số trong những năm tới. Hiện thành phố đang tập trung đầu tư các tuyến đường sắt đô thị, hệ thống đường vành đai và hạ tầng kết nối liên vùng.

Bên cạnh đó, việc hoàn thiện hạ tầng số và xây dựng cơ sở dữ liệu dùng chung cũng được xem là yếu tố then chốt cho quá trình phát triển. Thành phố đã thu hút gần 2 tỷ USD đầu tư vào lĩnh vực này, đồng thời từng bước tổ chức lại không gian phát triển theo mô hình đa trung tâm, phát triển đô thị gắn với giao thông công cộng (TOD), khai thác hiệu quả không gian ngầm và không gian sông nước.

Với truyền thống năng động, sáng tạo, nghĩa tình cùng tiềm năng lớn về khoa học, công nghệ, kinh tế và hội nhập quốc tế, TP. Hồ Chí Minh được kỳ vọng sẽ tiếp tục giữ vững vai trò đầu tàu kinh tế của cả nước, từng bước vươn lên trở thành trung tâm kinh tế, tài chính và đổi mới sáng tạo hàng đầu châu Á trong những thập niên tới.