Xây dựng đội ngũ công nhân, lao động hiện đại, vững mạnh

Hà Nội hiện là một trong những địa phương có lực lượng công nhân lao động lớn nhất cả nước với khoảng 2,7 triệu người đang làm việc tại 270 nghìn doanh nghiệp. Trong bối cảnh chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo và phát triển kinh tế tri thức mạnh mẽ, giai cấp công nhân Thủ đô không chỉ là lực lượng sản xuất chủ yếu, mà còn là chủ thể quan trọng của quá trình đổi mới.

Chương trình tọa đàm tối nay bám sát tinh thần Nghị quyết 20-NQ/TW nhằm phân tích sâu sắc các giải pháp xây dựng đội ngũ công nhân lớn mạnh về số lượng, nâng cao về chất lượng, đồng thời, thích ứng nhanh nhạy với kỹ năng số và tư duy đổi mới.

Bên cạnh câu chuyện nâng cao năng suất, chương trình còn là diễn đàn thẳng thắn nhìn nhận những vấn đề “nóng” thuộc hệ thống an sinh đang ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống người lao động hiện nay như tiền lương, nhà ở, việc làm, và đặc biệt là thực trạng chậm đóng, trốn đóng bảo hiểm xã hội tại một số đơn vị.

Các khách mời tham gia chương trình. Ảnh: Phan Anh

Tham gia chương trình tại điểm cầu trường quay có các vị khách mời gồm: Bà Nguyễn Thị Thu Thủy, Phó Chủ tịch Liên đoàn Lao động thành phố Hà Nội; bà Phạm Thị Bích Hải, Chủ tịch Công đoàn Công ty TNHH Toto Việt Nam.

Các khách mời cùng chia sẻ, thảo luận giải pháp tháo gỡ khó khăn dưới góc nhìn của tổ chức công đoàn và thực tiễn hoạt động tại doanh nghiệp FDI. Qua đó, chương trình hướng tới tìm lời giải cho “bài toán ba bên” nhằm bảo đảm quyền lợi an sinh tốt hơn cho người lao động, giúp doanh nghiệp phát triển bền vững và giữ vững năng lực cạnh tranh cho nền kinh tế Thủ đô.

Công nhân là nguồn lực đổi mới sáng tạo quan trọng

Theo bà Nguyễn Thị Thu Thủy, Phó Chủ tịch Liên đoàn Lao động thành phố Hà Nội, vai trò của công nhân ngày càng được khẳng định rõ nét trong quá trình phát triển kinh tế - xã hội của Thủ đô và đất nước.

Có thể thấy rất rõ những đóng góp của người lao động trong các kết quả, thành tựu mà Thủ đô và cả nước đạt được. Trong bối cảnh xã hội ngày càng phát triển, công nghệ và thiết bị sản xuất ngày càng hiện đại, yêu cầu đối với người lao động ngày càng cao khi phải thích ứng để làm chủ công nghệ, vận hành máy móc và đáp ứng những yêu cầu mới của thị trường lao động.

Bà Nguyễn Thị Thu Thủy, Phó Chủ tịch Liên đoàn Lao động thành phố Hà Nội. Ảnh: Phan Anh

Thực tế tại các doanh nghiệp cho thấy, nhiều sáng kiến cải tiến kỹ thuật, hợp lý hóa quy trình sản xuất, ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số vào sản xuất và vận hành đều xuất phát từ chính những người lao động trực tiếp.

Bà Nguyễn Thị Thu Thủy dẫn số liệu cho thấy, năm 2025, trên địa bàn thành phố Hà Nội có 80.925 sáng kiến được công nhận ở cấp cơ sở. Trong đó, 682 sáng kiến và đề tài khoa học được lựa chọn gửi tới Hội đồng thi đua xét duyệt sáng kiến sáng tạo Thủ đô của Liên đoàn Lao động thành phố Hà Nội. Hội đồng đã xem xét, bỏ phiếu và công nhận 100 sáng kiến sáng tạo Thủ đô. Đáng chú ý, trong số 682 sáng kiến, có 536 sáng kiến tính được giá trị làm lợi bằng tiền với tổng số tiền làm lợi hơn 363 tỷ đồng.

“Từ những kết quả đó có thể thấy, vai trò của công nhân ngày càng quan trọng trong đổi mới sáng tạo. Người lao động không chỉ tham gia trực tiếp vào quá trình sản xuất, mà còn là chủ thể, là trung tâm trong công cuộc đổi mới, trong kỷ nguyên ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số - nơi đòi hỏi yêu cầu rất cao về sáng tạo”, bà Thu Thủy nhấn mạnh.

Đẩy mạnh phong trào thi đua, khuyến khích công nhân sáng tạo

Góp phần nâng cao chất lượng nguồn nhân lực lao động, bà Nguyễn Thị Thu Thủy cho biết, thời gian qua, các cấp Công đoàn đã triển khai nhiều giải pháp khuyến khích tinh thần đổi mới sáng tạo, nâng cao tay nghề và hỗ trợ công nhân, lao động phát huy sáng kiến trong lao động, sản xuất.

Liên đoàn Lao động thành phố Hà Nội đã đẩy mạnh công tác tuyên truyền, tổ chức tập huấn nhằm nâng cao kỹ năng nghề, khả năng ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số cho người lao động. Nhiều phong trào thi đua được triển khai sâu rộng trên địa bàn thành phố như phong trào “Sáng kiến, sáng tạo trong công nhân, viên chức, lao động Thủ đô”, “Lao động giỏi, lao động sáng tạo”...

Công nhân thực hành nghề sản xuất hàng kim khí tại Công ty TNHH Ngọc Dần, xã Ngọc Hồi, Hà Nội. Ảnh Phạm Hùng.

Phong trào “Công nhân giỏi” đã được duy trì liên tục 18 năm qua. Hằng năm, Liên đoàn Lao động thành phố tổ chức tuyên dương 100 công nhân giỏi tiêu biểu. Ngoài ra, các phong trào như “Ôn lý thuyết, luyện tay nghề, thi thợ giỏi” cũng được triển khai thường xuyên.

Trên cơ sở định hướng của Liên đoàn Lao động thành phố Hà Nội, các công đoàn cơ sở tại doanh nghiệp đã triển khai nhiều hoạt động đa dạng, phù hợp điều kiện thực tế của từng đơn vị. Qua đó, nhiều hoạt động phát huy sáng kiến, cải tiến kỹ thuật và đổi mới sáng tạo trong công nhân, lao động được tổ chức bài bản, trở thành môi trường để người lao động thể hiện năng lực và đóng góp cho doanh nghiệp.

Bà Thủy cũng cho biết thêm, một hoạt động thường niên khác được Liên đoàn Lao động thành phố Hà Nội phối hợp với UBND thành phố tổ chức là hội thi thợ giỏi, định kỳ 2 năm một lần. Từ các hội thi này, nhiều công nhân giỏi của Hà Nội đã đạt thành tích cao tại các kỳ thi tay nghề quốc tế.

Kịp thời ghi nhận, tôn vinh những sáng kiến tiêu biểu

Theo bà Phạm Thị Bích Hải, Công ty TNHH Toto Việt Nam là doanh nghiệp FDI có khoảng 4.000 lao động. Năm 2025, Công ty đã tiếp nhận hàng nghìn sáng kiến từ người lao động.

Từ những sáng kiến này, doanh nghiệp ghi nhận giá trị làm lợi lên tới hơn 9.000 tỷ đồng, góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động sản xuất, kinh doanh. Nhiều sáng kiến góp phần bảo vệ môi trường, hướng tới phát triển bền vững.

Bà Phạm Thị Bích Hải, Chủ tịch Công đoàn Công ty TNHH Toto Việt Nam tại chương trình. Ảnh: Phan Anh

Các sáng kiến không chỉ mang lại hiệu quả trong sản xuất, mà còn góp phần nâng cao kiến thức, trình độ cho người lao động, giúp họ phát huy năng lực và thích ứng với yêu cầu ngày càng cao của công việc.

Bà Phạm Thị Bích Hải cho rằng, người lao động cần được hỗ trợ nhiều hơn để phát huy sáng kiến, cải tiến kỹ thuật. Theo đó, cần có cơ chế phù hợp nhằm đưa các sáng kiến vào thực tiễn một cách hiệu quả, đồng thời, tiếp tục hoàn thiện chính sách khuyến khích, tạo môi trường thuận lợi để người lao động chủ động đề xuất ý tưởng, cải tiến kỹ thuật.

Thực tế, Công ty đã triển khai nhiều giải pháp đồng bộ như tổ chức các khóa đào tạo nâng cao tay nghề, cập nhật kiến thức về công nghệ mới; đồng thời, cử người lao động tham gia giao lưu, học hỏi kinh nghiệm tại các đơn vị của tập đoàn ở Nhật Bản, Indonesia...

Công ty TNHH Toto Việt Nam xây dựng đa dạng kênh tiếp nhận ý tưởng, tạo điều kiện để người lao động dễ dàng đề xuất sáng kiến. Ảnh cơ sở

Người lao động cần 4 năng lực cốt lõi trong thời đại mới

Theo bà Nguyễn Thị Thu Thủy, trong giai đoạn hiện nay, người lao động cần có 4 năng lực cốt lõi để thích ứng với yêu cầu mới của thị trường lao động và sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ.

Thứ nhất là chuyên môn và tay nghề vững vàng. Trong bối cảnh máy móc, công nghệ ngày càng hiện đại, người lao động phải có trình độ chuyên môn tốt, tay nghề cao mới có thể làm chủ công nghệ và đáp ứng yêu cầu sản xuất.

Thứ hai là kỹ năng số và khả năng thích ứng. Cuộc cách mạng số đang tác động mạnh đến mọi lĩnh vực, đòi hỏi người lao động phải có khả năng ứng dụng công nghệ thông tin, thích ứng nhanh với những thay đổi trong môi trường làm việc.

Bà Nguyễn Thị Thu Thủy, Phó Chủ tịch Liên đoàn Lao động thành phố Hà Nội. Ảnh: Phan Anh.

Thứ ba là tư duy đổi mới, tinh thần kỷ luật và trách nhiệm cao. Nhiều sáng kiến, ý tưởng cải tiến trong doanh nghiệp hiện nay đều xuất phát từ chính người lao động trực tiếp sản xuất.

Thứ tư là tinh thần cầu thị, ham học hỏi để không bị tụt hậu trong bối cảnh công nghệ thay đổi nhanh chóng.

Bà Nguyễn Thị Thu Thủy cho biết, Liên đoàn Lao động thành phố luôn xác định trách nhiệm đồng hành cùng doanh nghiệp trong nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, tham gia vào quá trình nâng cao chất lượng nguồn nhân lực cho đất nước. Nhiệm kỳ 2023-2028, Liên đoàn Lao động thành phố xác định chuyển đổi số là một trong những khâu đột phá quan trọng.

Phát huy vai trò doanh nghiệp trong nâng cao chất lượng nguồn nhân lực

Trước xu hướng đẩy mạnh ứng dụng công nghệ mới, tự động hóa và trí tuệ nhân tạo tại nhiều doanh nghiệp, bà Phạm Thị Bích Hải cho biết, tại Công ty TNHH Toto Việt Nam, các nội dung này được triển khai đồng bộ.

Thứ nhất, công ty đã trang bị các thiết bị tự động như robot để đảm nhận các khâu đòi hỏi độ chính xác cao hoặc công việc nặng nhọc, qua đó giảm gánh nặng cho người lao động, đồng thời, nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm.

Bà Phạm Thị Bích Hải, Chủ tịch Công đoàn Công ty TNHH Toto Việt Nam. Ảnh: Phan Anh

Thứ hai, từng bước số hóa toàn bộ dữ liệu, giúp việc thống kê, quản lý thông tin trở nên nhanh chóng, chính xác hơn.

Thứ ba, tổ chức các khóa đào tạo về công nghệ mới, trong đó có trí tuệ nhân tạo (AI), nhằm trang bị kiến thức, kỹ năng để người lao động có thể ứng dụng hiệu quả vào công việc và đời sống.

Nhấn mạnh yêu cầu nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, bà Phạm Thị Bích Hải cho rằng, người lao động không chỉ cần có tay nghề vững, mà còn phải thường xuyên cập nhật kỹ năng, công nghệ để đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của sản xuất hiện đại. Để người lao động có đủ kỹ năng đáp ứng yêu cầu sản xuất hiện nay, trước hết, cần phát huy tính chủ động trong học hỏi, rèn luyện. Bên cạnh đó, doanh nghiệp giữ vai trò quan trọng trong đào tạo, giúp người lao động nhanh chóng tiếp cận kiến thức và công nghệ mới.

“Trong bối cảnh hiện nay, người lao động cần chuẩn bị toàn diện từ kỹ năng nghề nghiệp, ý thức kỷ luật đến tinh thần học hỏi và đổi mới để thích ứng và phát triển bền vững”, bà Phạm Thị Bích Hải nêu rõ.

Hà Nội triển khai 8 nhóm hoạt động chăm lo người lao động trong tháng 5

Theo bà Nguyễn Thị Thu Thủy, Tháng Công nhân năm 2026 được triển khai với chủ đề “Công nhân Việt Nam đổi mới sáng tạo, nâng cao năng suất lao động”, tiếp tục lấy người lao động làm trung tâm trong mọi hoạt động chăm lo, hỗ trợ và phát động thi đua.

Liên đoàn Lao động thành phố Hà Nội đã triển khai 8 nhóm nhiệm vụ trọng tâm trong tháng 5, gắn với Tháng Công nhân và Tháng hành động về An toàn, vệ sinh lao động.

BHXH thành phố Hà Nội tư vấn quyền lợi, nghĩa vụ, trách nhiệm của người lao động, người sử dụng lao động. Ảnh: BHXHTP

Một trong những hoạt động trọng tâm là tuyên dương “Công nhân giỏi Thủ đô” ở các cấp Công đoàn nhằm ghi nhận những cá nhân tiêu biểu trong lao động, sản xuất, đổi mới sáng tạo và nâng cao năng suất lao động.

Bên cạnh đó, các chương trình chăm lo đời sống, sức khỏe cho công nhân, lao động, đặc biệt là người lao động có hoàn cảnh khó khăn được triển khai rộng khắp. Các chương trình như “Cảm ơn người lao động”, “Bữa cơm công đoàn”... tiếp tục được duy trì.

Phó Chủ tịch Liên đoàn Lao động thành phố Hà Nội nhấn mạnh, các hoạt động trong Tháng Công nhân không chỉ mang ý nghĩa chăm lo đời sống người lao động, mà còn góp phần khuyến khích công nhân phát huy tinh thần sáng tạo, nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh, đồng hành cùng doanh nghiệp và thành phố thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế trong giai đoạn mới.

Chăm lo, động viên người lao động là nhiệm vụ xuyên suốt

Bà Phạm Thị Bích Hải chia sẻ, tại Công ty TNHH Toto Việt Nam, việc chăm lo và động viên người lao động là hoạt động xuyên suốt trong cả năm. Hưởng ứng Tháng Công nhân năm nay, Toto Việt Nam đã triển khai chuỗi hoạt động đa dạng và thiết thực.

Đơn vị tổ chức Đại hội thể dục thể thao cho toàn bộ cán bộ, nhân viên, người lao động. Đặc biệt, Công ty mời người thân trong gia đình của người lao động cùng tham dự, tăng cường sự gắn kết. Tiếp theo, hoạt động "Ngày yêu thương" được tổ chức nhằm kịp thời giúp đỡ, hỗ trợ những người lao động có hoàn cảnh khó khăn.

Bên cạnh đó, Công ty dự định tổ chức "Bữa cơm công đoàn", bày tỏ sự tri ân đối với những đóng góp của người lao động.

Một hoạt động mà bà Hải đánh giá rất quan trọng, đó là Toto Việt Nam quyết định xây dựng ngôi trường thiện nguyện số 22 tại xã Ba Bể, tỉnh Thái Nguyên. Qua đây, người lao động có thêm cơ hội chung tay hỗ trợ cộng đồng.

Quan hệ lao động hài hòa là nền tảng phát triển bền vững

Phó Chủ tịch Liên đoàn Lao động thành phố Hà Nội Nguyễn Thị Thu Thủy khẳng định, việc xây dựng quan hệ lao động hài hòa, ổn định giữa người lao động và người sử dụng lao động là yếu tố quan trọng bảo đảm sự phát triển bền vững của doanh nghiệp, đồng thời nâng cao đời sống người lao động.

Phó Chủ tịch Liên đoàn Lao động thành phố Hà Nội Nguyễn Thị Thu Thủy chia sẻ tại tọa đàm. Ảnh Phan Anh

Thực tiễn trong giai đoạn đại dịch Covid-19 đã cho thấy rõ vai trò của sự đoàn kết, chia sẻ giữa doanh nghiệp, người lao động và tổ chức công đoàn.

Trong bối cảnh khó khăn, nhiều doanh nghiệp vẫn duy trì hoạt động với các mô hình “3 tại chỗ”, “3 cùng”, góp phần bảo đảm việc làm, ổn định sản xuất và duy trì tăng trưởng. Chính nhờ sự đồng hành giữa các bên, Việt Nam đã từng bước vượt qua giai đoạn khó khăn do đại dịch gây ra.

Phó Chủ tịch Liên đoàn Lao động thành phố Hà Nội nhấn mạnh, xây dựng quan hệ lao động hài hòa, ổn định không chỉ là yêu cầu trước mắt, mà còn là yếu tố cốt lõi cho sự phát triển bền vững của doanh nghiệp và nền kinh tế.

Giữ “phao cứu sinh” cho người lao động

Theo bà Phạm Thị Bích Hải, bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp có ý nghĩa rất quan trọng đối với người lao động và doanh nghiệp cần có trách nhiệm bảo đảm đầy đủ quyền lợi này.

“Bảo hiểm là một phao cứu sinh cho người lao động khi không may bị tai nạn, bệnh tật hay về già. Doanh nghiệp cần phải giữ phao cứu sinh này cho người lao động”, bà Bích Hải nói.

Bà Phạm Thị Bích Hải, Chủ tịch Công đoàn Công ty TNHH Toto Việt Nam. Ảnh: Phan Anh.

Theo bà Bích Hải, nếu doanh nghiệp không thực hiện đầy đủ trách nhiệm đóng bảo hiểm cho người lao động thì sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến niềm tin và sự gắn bó của người lao động đối với doanh nghiệp. Do đó, bảo hiểm không chỉ mang ý nghĩa bảo đảm an sinh cho người lao động, mà còn thể hiện trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp.