AH-64 Apache, trực thăng tấn công gieo ác mộng cho xe tăng trên chiến trường hiện đại

Trong quá trình phát triển lực lượng không quân lục quân, Mỹ sớm nhận ra nhu cầu về một loại trực thăng tấn công chuyên biệt, có khả năng tiêu diệt xe tăng và mục tiêu bọc giáp trong môi trường tác chiến cường độ cao.

Từ yêu cầu đó, trực thăng tấn công AH-64 Apache ra đời, đánh dấu bước chuyển từ các trực thăng vũ trang cải tiến sang một nền tảng được thiết kế thuần túy cho nhiệm vụ tiến công mặt đất.

AH-64 Apache có cấu hình hai chỗ ngồi xếp nối tiếp, với phi công và sĩ quan điều khiển vũ khí làm việc trong các khoang được bọc giáp.

Trực thăng sử dụng 2 động cơ tua bin trục General Electric T700, mỗi động cơ có công suất khoảng 1.260 kW, giúp đạt tốc độ bay tối đa khoảng 293 km/h.

Trọng lượng cất cánh tối đa của AH-64 vào khoảng 10.400 kg, cho phép mang theo lượng lớn vũ khí và nhiên liệu phục vụ các nhiệm vụ tác chiến kéo dài.

Về kích thước, AH-64 Apache có chiều dài thân khoảng 17,7 m, đường kính cánh quạt chính gần 14,6 m và chiều cao khoảng 3,9 m.

Thiết kế thân thon gọn kết hợp với cánh phụ ngắn giúp giảm lực cản, đồng thời tạo vị trí gắn vũ khí linh hoạt.

Khung thân và buồng lái được bảo vệ bằng giáp chịu được đạn cỡ nhỏ và mảnh pháo, tăng khả năng sống sót khi hoạt động ở độ cao thấp, nơi hỏa lực phòng không mặt đất luôn là mối đe dọa.

Hỏa lực là yếu tố khiến AH-64 Apache trở thành cơn ác mộng đối với xe tăng đối phương. Vũ khí cố định tiêu chuẩn của trực thăng là pháo tự động M230 Chain Gun cỡ 30 mm, lắp dưới mũi, có tầm bắn hiệu quả khoảng 1.500 m và tốc độ bắn cao.

Pháo này có khả năng tiêu diệt bộ binh, xe bọc thép hạng nhẹ và công sự dã chiến với độ chính xác lớn.

Trên các giá treo dưới cánh, AH-64 Apache thường mang tên lửa chống tăng có điều khiển AGM-114 Hellfire, được thiết kế chuyên biệt để tiêu diệt xe tăng chủ lực và mục tiêu kiên cố.

Mỗi tên lửa có khối lượng khoảng 45 kg, sử dụng đầu nổ xuyên giáp mạnh, đủ sức xuyên qua lớp giáp dày của xe tăng hiện đại.

Một trực thăng Apache có thể mang tối đa 16 tên lửa Hellfire, cho phép tấn công nhiều mục tiêu trong cùng một phi vụ. Ngoài ra, trực thăng còn có thể mang rocket không điều khiển cỡ 70 mm để tấn công mục tiêu diện rộng.

Một ưu thế then chốt khác của AH-64 Apache là hệ thống cảm biến và điều khiển hỏa lực tiên tiến.

Trực thăng được trang bị radar điều khiển hỏa lực gắn trên đỉnh cánh quạt, cho phép phát hiện và theo dõi nhiều mục tiêu bọc giáp cùng lúc, ngay cả khi Apache ẩn nấp sau địa hình.

Hệ thống hồng ngoại và kính ngắm quang điện giúp tác chiến hiệu quả cả ban ngày lẫn ban đêm, trong điều kiện thời tiết phức tạp.

Khi tham chiến trong các xung đột hiện đại, AH-64 Apache nhiều lần chứng minh khả năng tiêu diệt xe tăng đối phương từ ngoài tầm bắn phòng không tầm thấp.

Chiến thuật phổ biến là bay thấp, lợi dụng địa hình để che chắn, sau đó bất ngờ trồi lên, phóng tên lửa chống tăng có điều khiển và nhanh chóng rút lui.

Cách đánh này khiến các đơn vị thiết giáp đối phương gặp khó khăn lớn trong việc phát hiện và đối phó.

Không chỉ tập trung vào hỏa lực, AH-64 Apache còn được thiết kế để có khả năng sống sót cao. Hệ thống điều khiển bay có tính dự phòng, thùng nhiên liệu tự hàn kín và khả năng tiếp tục bay ngay cả khi một động cơ bị hư hỏng giúp tăng xác suất hoàn thành nhiệm vụ.

Điều này đặc biệt quan trọng trong môi trường tác chiến mà trực thăng tấn công thường phải đối mặt với hỏa lực dày đặc từ mặt đất.

Từ góc độ chiến lược, sự xuất hiện của AH-64 Apache đã thay đổi cách các lực lượng lục quân sử dụng trực thăng.

Thay vì chỉ yểm trợ hỏa lực hạn chế, Apache trở thành mũi nhọn săn diệt xe tăng, góp phần làm suy giảm nhanh sức mạnh thiết giáp của đối phương ngay từ giai đoạn đầu giao tranh.

Chính vai trò này khiến AH-64 Apache được đánh giá là một trong những trực thăng tấn công hiệu quả nhất từng được đưa vào sử dụng.

Việt Hùng