Bộ trưởng Lương Tam Quang trình Quốc hội 5 dự án luật

Bộ trưởng Bộ Công an Lương Tam Quang trình bày tờ trình về 5 dự án luật

Các dự án luật nhằm hoàn thiện pháp luật về bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội, phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; đồng thời khắc phục khó khăn trong thực tiễn, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh.

Hoàn thiện quy định về an ninh dữ liệu, công trình quan trọng và định danh điện tử

Theo Bộ trưởng Lương Tam Quang, các dự án nhằm thể chế hóa chủ trương, đường lối của Đảng; bảo đảm phù hợp với Hiến pháp, tính thống nhất của hệ thống pháp luật và tương thích với các điều ước, thỏa thuận quốc tế liên quan mà Việt Nam là thành viên.

Việc xây dựng luật cũng hướng tới môi trường đầu tư, kinh doanh thông thoáng, minh bạch, giảm chi phí tuân thủ cho người dân, doanh nghiệp. Quá trình xây dựng các dự án đã thực hiện đầy đủ trình tự, thủ tục theo Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật và chỉ đạo của cấp có thẩm quyền.

Đối với dự án Luật An ninh dữ liệu, dự thảo quy định nguyên tắc, biện pháp bảo vệ an ninh dữ liệu; quyền, nghĩa vụ, trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, cá nhân và nội dung quản lý nhà nước về an ninh dữ liệu. Đối tượng áp dụng gồm cơ quan, tổ chức, cá nhân Việt Nam; cơ quan, tổ chức, cá nhân nước ngoài tại Việt Nam; tổ chức, cá nhân nước ngoài ở ngoài lãnh thổ Việt Nam có hoạt động xử lý dữ liệu thuộc quyền tài phán của Việt Nam hoặc có hành vi xâm phạm an ninh dữ liệu của Việt Nam.

Dự thảo xác định 5 cấp độ rủi ro an ninh dữ liệu. Chủ quản dữ liệu tự xác định cấp độ, áp dụng biện pháp bảo vệ tương xứng và chịu trách nhiệm, chủ yếu theo cơ chế hậu kiểm. Chủ quản dữ liệu từ cấp độ 3 trở lên phải đánh giá tác động, kiểm toán an ninh dữ liệu định kỳ; hệ thống xử lý dữ liệu cấp độ 4 và cấp độ 5 phải được thẩm định. Biện pháp bảo vệ áp dụng từ thiết kế hệ thống đến tiêu hủy dữ liệu.

Dự thảo còn đề cập bảo vệ dữ liệu trong chuyển đổi số, công nghệ mới; mật mã, xử lý dữ liệu xuyên biên giới; ứng phó sự cố, biện pháp khẩn cấp; nguồn lực, quản lý nhà nước, thủ tục hành chính và điều khoản thi hành.

Dự thảo Luật Bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia gồm 7 chương, 41 điều, quy định nguyên tắc, tiêu chí, thẩm quyền xác định công trình; biện pháp, lực lượng bảo vệ; quyền, nghĩa vụ, trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, công dân; quản lý công trình an ninh, khu an ninh và chính sách bảo vệ. Dự thảo loại trừ việc bảo vệ công trình quốc phòng, khu quân sự theo quy định của Luật Quản lý, bảo vệ công trình quốc phòng và khu quân sự.

Theo dự thảo, công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia được chia thành 3 nhóm. Nhóm thứ nhất là công trình trọng điểm về an ninh quốc gia, thuộc khu vực trọng yếu theo pháp luật về cảnh vệ. Nhóm thứ hai là công trình an ninh, khu an ninh do lực lượng Công an nhân dân quản lý, sử dụng phục vụ bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội; theo chức năng, nhiệm vụ và mục đích sử dụng, nhóm này được phân thành 3 loại. Nhóm thứ ba là công trình quan trọng khác thuộc chức năng, nhiệm vụ quản lý nhà nước của các cơ quan, tổ chức, địa phương, trừ công trình do Bộ Công an, Bộ Quốc phòng quản lý. Dự thảo cũng quy định các biện pháp và lực lượng bảo vệ.

Với dự án Luật Định danh và xác thực điện tử, dự thảo gồm 8 chương, 46 điều, quy định về định danh, xác thực điện tử và quyền, nghĩa vụ, trách nhiệm của các chủ thể liên quan. Đối tượng áp dụng gồm cơ quan, tổ chức, cá nhân Việt Nam; người gốc Việt Nam chưa xác định được quốc tịch đang sống tại Việt Nam; tổ chức, cá nhân nước ngoài cư trú, hoạt động tại Việt Nam; cơ quan, tổ chức, cá nhân nước ngoài trực tiếp tham gia hoặc liên quan đến hoạt động định danh, xác thực điện tử của Việt Nam.

Dự thảo xác định 5 nhóm đối tượng định danh: cơ quan, tổ chức, cá nhân; sản phẩm, hàng hóa, tài sản và đối tượng vật chất khác; cơ sở dữ liệu, tệp dữ liệu, hình ảnh, âm thanh, video, ứng dụng, phần mềm, dịch vụ số; sự kiện, giao dịch, hành vi; địa điểm và không gian. Chính phủ được giao quy định việc định danh, xác thực điện tử đối với đối tượng thuộc lĩnh vực quân sự, quốc phòng, cơ yếu.

Dự thảo nêu nguyên tắc thu thập dữ liệu tối thiểu, không thu thập lại dữ liệu đã có; nghiêm cấm dùng sinh trắc giả, hình ảnh giả tạo bằng công nghệ hoặc gian lận công nghệ khác để giả mạo danh tính điện tử; quy định ghi nhận, lưu vết, truy vết và trách nhiệm giải trình. Các nội dung khác gồm mô hình, hệ thống và dịch vụ định danh, xác thực điện tử.

Đơn giản hóa thủ tục và sửa đổi quy định xử lý vi phạm hành chính

Toàn cảnh phiên họp

Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ, Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ gồm 3 điều. Điều 1 sửa đổi, bổ sung luật về quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ; Điều 2 sửa đổi, bổ sung luật về phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ; Điều 3 quy định hiệu lực thi hành.

Dự thảo không sửa đổi phạm vi điều chỉnh, đối tượng áp dụng của hai luật, mà tập trung vào phân quyền, cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh. Cụ thể, dự thảo sửa đổi, bổ sung 14 điều của Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ và 12 điều của Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ.

Dự án Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi) gồm 6 chương, 128 điều, quy định về xử phạt vi phạm hành chính và các biện pháp xử lý hành chính. Dự thảo nâng thời hiệu xử phạt lên 2 năm hoặc 3 năm đối với một số lĩnh vực; nâng mức phạt tiền tối đa lên 1,5 tỉ đồng đối với cá nhân và 3 tỉ đồng đối với tổ chức.

Mức phạt tiền tối đa trong từng lĩnh vực được quy định cụ thể ngay trong dự thảo, trong đó tăng mức tối đa ở một số lĩnh vực. Dự thảo còn sửa đổi, bổ sung quy định về đối tượng bị xử lý vi phạm hành chính, tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ và bổ sung trường hợp miễn trách nhiệm về hành vi vi phạm hành chính.

Việc xây dựng 5 dự án luật, theo tờ trình của Bộ trưởng Bộ Công an, nhằm khắc phục những hạn chế, khó khăn trong thực hiện nhiệm vụ ở các lĩnh vực liên quan; đồng thời hoàn thiện hệ thống pháp luật, tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp và góp phần nâng cao hiệu quả công tác bảo đảm an ninh, trật tự, phát triển kinh tế - xã hội.