Ca sĩ Huyền Trang được vinh danh tại Hy Lạp

Ca sĩ Huyền Trang nhận chứng nhận “Nghệ sĩ tiên phong gìn giữ và phát huy âm nhạc dân gian 2026” tại Athens, Hy Lạp vào ngày 22-9-2026

Hôm qua 22-9, tại Athens (Hy Lạp), Liên hiệp các Hội UNESCO Việt Nam đã trao chứng nhận “Nghệ sĩ tiên phong gìn giữ và phát huy âm nhạc dân gian 2026” (Pioneering Artist in Safeguarding and Promoting Folk Music 2026) cho ca sĩ Nguyễn Thị Huyền Trang. Sự kiện diễn ra trong khuôn khổ Hội nghị quốc tế “Khúc ca hòa bình - Đối thoại văn hóa và tri thức”, nhân dịp lễ ký kết thỏa thuận hợp tác giữa Liên hiệp các Hội UNESCO Việt Nam và Liên đoàn các Hội UNESCO châu Âu và Bắc Mỹ.

Theo thông tin từ đơn vị tổ chức, việc xét chọn dựa trên quá trình hoạt động nghệ thuật, những đóng góp của nghệ sĩ trong bảo tồn, sáng tạo và phát huy các giá trị âm nhạc dân gian, cùng khả năng đưa chất liệu truyền thống đến gần công chúng đương đại và bạn bè quốc tế. Người trực tiếp trao chứng nhận cho Huyền Trang là ông Ioannis Maronitis - Chủ tịch Liên đoàn các Hội UNESCO khu vực châu Âu và Bắc Mỹ, đồng thời là Chủ tịch Hiệp hội Câu lạc bộ UNESCO Piraeus và Quần đảo (Hy Lạp).

Huyền Trang trong chuyến công tác tại Hy Lạp và đã có dịp giao lưu với các nghệ sĩ và tìm hiểu nghệ thuật truyền thống của Crete

Sự kiện diễn ra trong một diễn đàn quốc tế về hòa bình, văn hóa và tri thức. Trong chuyến công tác tại Hy Lạp, Huyền Trang đã có dịp giao lưu với các nghệ sĩ và theo dõi chương trình nghệ thuật dân gian, múa truyền thống Crete tại Athens. Từ trải nghiệm này, nữ ca sĩ có thêm góc nhìn về cách các quốc gia duy trì và giới thiệu nghệ thuật truyền thống trong đời sống hiện đại. Huyền Trang cho biết sự ghi nhận tại Athens giúp cô có thêm động lực tiếp tục hướng đi đã lựa chọn từ hơn một thập niên trước.

“Tôi rất hạnh phúc khi nhận được danh hiệu này, bởi đó không chỉ là một sự ghi nhận, động viên mà còn tiếp thêm cho tôi sự tin tưởng rằng con đường âm nhạc mình lựa chọn là đúng đắn.” - nữ ca sĩ xúc động chia sẻ.

Từ "Sao Mai" đến hướng đi riêng với nhạc dân gian

Huyền Trang từng giành ngôi vị Quán quân dòng nhạc Dân gian tại sân chơi "Sao Mai 2013"

Năm 2013, Huyền Trang giành Quán quân dòng nhạc Dân gian tại sân chơi "Sao Mai". Sau cuộc thi, nữ ca sĩ tiếp tục lựa chọn dòng nhạc đã tạo nên dấu ấn cho mình. Sinh ra tại Nghệ An, Huyền Trang có nền tảng văn hóa gắn với ví, giặm và những làn điệu dân gian trong đời sống địa phương. Những chất liệu ấy sau này trở thành phần quan trọng trong cách cô xây dựng các sản phẩm âm nhạc cho mình.

Điểm đáng chú ý trong hành trình của Huyền Trang không nằm ở việc liên tục sử dụng chất liệu dân gian, mà ở cách cô tìm phương thức thể hiện mới cho chúng. Album "Lời trái tim" phát hành năm 2015 gồm nhiều ca khúc gắn với quê hương và ví, giặm, nhưng được xử lý trên nền hòa âm hiện đại hơn. Đến "Đóa sen ngời" năm 2019, nữ ca sĩ tiếp tục thử nghiệm khi kết hợp chất liệu dân gian với màu sắc bán cổ điển.

Từ đây, dân gian trong âm nhạc Huyền Trang không chỉ được thể hiện qua giai điệu. Thay vào đó, cách hòa âm, phối khí, xử lý giọng hát, hình ảnh và phương thức kể chuyện cũng được tính toán để sản phẩm có thể tiếp cận người nghe hôm nay. Nữ ca sĩ không đặt mục tiêu biến những chất liệu truyền thống thành một dòng nhạc khác, mà tìm cách đưa chúng vào những hình thức biểu đạt quen thuộc hơn với công chúng đương đại.

Huyền Trang lựa chọn chất liệu quê hương, dân gian làm hướng đi xuyên suốt trong nhiều sản phẩm âm nhạc của mình

Quê hương vì thế trở thành một mạch nội dung xuyên suốt trong nhiều sản phẩm âm nhạc mà Huyền Trang thực hiện. "Hà Tĩnh quê mình ơi", "Quê chung" khai thác tình cảm với những vùng đất thân thuộc; "Mãi vẹn nguyên" mở rộng sang những câu chuyện lịch sử và con người phía sau chiến tranh; hay "Không can chi mô" vốn là cách nói đặc trưng của địa phương được cô lấy làm tên tác phẩm; trong khi dự án "Về miền ký ức" năm 2022 tập hợp 4 MV về các vùng đất, con người và những câu chuyện gắn với ký ức quê hương.

Việc những sản phẩm này xuất hiện dưới dạng MV cũng cho thấy cách Huyền Trang mở rộng phương thức tiếp cận dân gian. Với cách làm này, ca khúc không còn chỉ được nghe mà được đặt trong một câu chuyện hình ảnh, với bối cảnh và nhân vật cụ thể. Chất liệu vùng miền vì vậy được truyền tải bằng nhiều lớp ngôn ngữ thay vì chỉ dựa vào phần giai điệu.

Giữ chất liệu cũ bằng cách kể chuyện mới

13 năm hoạt động của Huyền Trang ghi dấu bằng nhiều sản phẩm và dự án gắn với âm nhạc dân gian, quê hương và văn hóa vùng miền

Ngày 31-8-2023, đúng 10 năm sau chiến thắng tại sân chơi "Sao Mai", Huyền Trang phát hành MV "Quê ơi". Việc trở lại với chủ đề quê hương ở thời điểm này cho thấy sự nhất quán trong lựa chọn của nữ ca sĩ, nhưng đồng thời cũng cho thấy khoảng cách giữa cô gái giành giải "Sao Mai" và một nữ nghệ sĩ đã trưởng thành hơn sau một thập niên hoạt động nghệ thuật.

Theo đó nếu như những năm đầu, Huyền Trang cần khẳng định mình thuộc về dòng nhạc dân gian thì sau nhiều dự án, cô có điều kiện mở rộng cách tiếp cận với khán giả nhiều hơn. Các sản phẩm sau này không chỉ tìm kiếm những ca khúc phù hợp với giọng hát mà còn chú trọng đến câu chuyện, hình ảnh và cách đưa sản phẩm đến khán giả. Đây cũng là điểm tạo nên sự khác biệt trong cách Huyền Trang tiếp cận khái niệm bảo tồn. Với cô, gìn giữ không nhất thiết đồng nghĩa với việc giữ nguyên cách hát hay cách phối khí của thế hệ trước. Những giá trị cũ có thể được đặt trong một cấu trúc âm nhạc mới, miễn là phần cốt lõi của chất liệu vẫn được tôn trọng.

Hành trình 13 năm của Huyền Trang từ Quán quân Sao Mai 2013 đến nghệ sĩ được vinh danh tại Athens, Hy Lạp

13 năm kể từ "Sao Mai", Huyền Trang đã đi qua nhiều hình thức sản xuất, từ album đến MV và các nền tảng số, song chất liệu dân gian vẫn là điểm kết nối giữa cả các dự án mà cô từng thực hiện. Việc được vinh danh tại Athens, nhận chứng nhận “Nghệ sĩ tiên phong gìn giữ và phát huy âm nhạc dân gian 2026” ghi nhận những gì mà Huyền Trang đã theo đuổi trong hơn một thập niên qua, đồng thời đưa câu chuyện về cách tiếp cận âm nhạc truyền thống của cô đến một không gian giao lưu văn hóa quốc tế.

Sau lễ trao chứng nhận, Huyền Trang cho biết cô tiếp tục muốn phát triển âm nhạc dân gian theo những hình thức phù hợp với đời sống hiện nay. Với nữ ca sĩ, việc giữ lại giá trị truyền thống và tìm cách để giá trị đó được tiếp nhận bởi công chúng mới là hai phần của cùng một quá trình.

Một số hình ảnh ấn tượng của Huyền Trang: