Các ngân hàng niêm yết lãi hơn 310.000 tỷ đồng sau 9 tháng, kịch tính những màn bứt tốc và đổi ngôi

Top 10 ngân hàng lãi “vạn tỷ”, thứ hạng xáo trộn

Bức tranh lợi nhuận ngành ngân hàng sau 9 tháng năm 2026 đã lộ diện khi 28 ngân hàng niêm yết đều công bố báo cáo tài chính, cho thấy cuộc đua lợi nhuận ngày càng sôi động với những màn bứt tốc, “đổi ngôi” đáng chú ý.

Đằng sau bức tranh tăng trưởng chung, lợi nhuận ngành ngân hàng ghi nhận sự phân hóa rõ nét, khi 24/28 nhà băng báo lãi tăng, trong khi 4 ngân hàng sụt giảm so với cùng kỳ.

Đồ họa: Ánh Tuyết

Thống kê của phóng viên cho thấy, tổng lợi nhuận trước thuế của 28 ngân hàng đạt 311.940,5 tỷ đồng, tăng 19,8% so với cùng kỳ năm trước, tương ứng tăng thêm 51.553,3 tỷ đồng. Đáng chú ý, nhóm 10 ngân hàng dẫn đầu tiếp tục chiếm phần lớn lợi nhuận, song trật tự xếp hạng đã có những thay đổi đáng kể.

Giữ vững ngôi đầu là Vietcombank với lợi nhuận trước thuế đạt 40.440,1 tỷ đồng, tăng 22,1%.

Động lực tăng trưởng đến từ tổng thu nhập hoạt động (TOI) tăng 39,9%, tương ứng tăng thêm gần 19.800 tỷ đồng, giúp Vietcombank duy trì đà tăng lợi nhuận, dù chi phí dự phòng rủi ro tín dụng tăng mạnh, lên 9.179,8 tỷ đồng, gấp gần 4 lần cùng kỳ.

Trong văn bản giải trình biến động lợi nhuận, theo đại diện Vietcombank, việc gia tăng trích lập dự phòng diễn ra trong bối cảnh dư nợ ngân hàng tăng và ngân hàng tăng trích lập dự phòng để đảm bảo khả năng phòng thủ trước những rủi ro do biến động thị trường.

Bên cạnh đó, vị trí quán quân đang chịu sức ép cạnh tranh khi VietinBank bám sát với 39.556,6 tỷ đồng, tăng 33,9%, qua đó, khoảng cách với Vietcombank chỉ còn 883,5 tỷ đồng.

Đáng chú ý, cuộc đua ở nhóm tiếp theo chứng kiến sự bứt phá của MB và VPBank, khi cả hai cùng tăng 2 bậc so với cùng kỳ. Trong đó, MB vươn từ vị trí thứ 5 lên thứ 3 với 30.518,4 tỷ đồng, tăng 31,9%; VPBank nhảy từ thứ 6 lên thứ 4 với 29.910,9 tỷ đồng, tăng 46,7%.

Màn tăng tốc của hai nhà băng này đẩy BIDV và Techcombank cùng lùi 2 bậc, lần lượt xuống vị trí thứ 5 và thứ 6, dù lợi nhuận vẫn tăng trưởng hai chữ số, đạt tương ứng 29.483,5 tỷ đồng và 28.915,4 tỷ đồng.

Phía dưới bảng xếp hạng, HDBank tăng 1 bậc lên vị trí thứ 7 với 17.370,3 tỷ đồng. Còn ACB lùi xuống thứ 8 với 16.614,4 tỷ đồng. SHB giữ nguyên vị trí thứ 9 với 14.308,9 tỷ đồng, trong khi LPBank tăng từ thứ 11 lên thứ 10 với 10.420,9 tỷ đồng, thay SACOMBANK góp mặt trong nhóm dẫn đầu.

Động lực tăng tốc đến từ đâu?

Biến động lợi nhuận của các ngân hàng không chỉ phụ thuộc vào TOI - phản ánh khả năng tạo thu nhập từ các mảng kinh doanh của mỗi ngân hàng, mà còn chịu tác động đáng kể từ chi phí dự phòng rủi ro tín dụng.

Các ngân hàng niêm yết lãi hơn 310.000 tỷ đồng sau 9 tháng. Ảnh minh họa.

Về tốc độ tăng trưởng, NCB dẫn đầu về tốc độ tăng trưởng lợi nhuận với mức tăng 140,6%, đạt 1.574,2 tỷ đồng và lập kỷ lục cao nhất về lợi nhuận kể từ khi thành lập ngân hàng tới nay. Động lực chủ yếu đến từ TOI tăng 74,2%, kéo lợi nhuận trước dự phòng tăng 150%, đạt 2.340 tỷ đồng. Dù chi phí dự phòng tăng mạnh 172%, lên 765,8 tỷ đồng, NCB vẫn là ngân hàng duy nhất duy trì mức tăng trưởng lợi nhuận 3 chữ số.

Xếp tiếp theo là BVBank với lợi nhuận tăng 88,9%, đạt 825 tỷ đồng; ABBank tăng 86,9%, đạt 4.301,3 tỷ đồng. Cả hai đều ghi nhận lợi nhuận trước dự phòng tăng mạnh, lần lượt đạt 55,3% và 61,1%, đủ bù đắp mức tăng chi phí dự phòng tương ứng 20,8% và 12,9%.

VietBank đứng thứ tư với lợi nhuận tăng 52,5%, đạt 1.320,6 tỷ đồng. Khác với các ngân hàng trên, kết quả này được hỗ trợ đồng thời bởi lợi nhuận trước dự phòng tăng 31,5% và chi phí dự phòng giảm 30%, xuống còn 206,9 tỷ đồng.

Trong top 5 ngân hàng niêm yết có tốc độ tăng trưởng lợi nhuận cao nhất, VPBank nổi bật là ngân hàng tư nhân quy mô lớn với lợi nhuận trước thuế tăng 46,7%, đạt 29.910,9 tỷ đồng, gần bằng kết quả cả năm 2025 (30.624,9 tỷ đồng) và hoàn thành khoảng 72,4% kế hoạch năm. Kết quả này được hỗ trợ bởi tổng TOI của VPBank tăng 25,3%.

Theo đại diện VPBank, riêng ngân hàng mẹ đóng góp hơn 25.200 tỷ đồng lợi nhuận, tăng gần 48%, trong khi các công ty thành viên tiếp tục duy trì đà tăng trưởng, góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động chung của hệ sinh thái.

Bên cạnh đó, một số nhà băng ghi nhận lợi nhuận cải thiện chủ yếu nhờ giảm áp lực dự phòng. Điển hình, PVcomBank có TOI giảm 29,8%; lợi nhuận trước dự phòng giảm 56,5%; nhưng lợi nhuận trước thuế vẫn tăng 35,2%, đạt 1.877,7 tỷ đồng, nhờ chi phí dự phòng giảm tới 89,6%.

Tương tự, Nam A Bank ghi nhận lợi nhuận trước dự phòng giảm nhẹ 0,3%, song lợi nhuận trước thuế vẫn tăng 24,8% lên 4.757,2 tỷ đồng, nhờ chi phí dự phòng giảm 79,3%.

Còn VietABank ghi nhận lợi nhuận trước dự phòng giảm 1,6%, nhưng lợi nhuận trước thuế vẫn tăng 13,4%, đạt 1.191 tỷ đồng, nhờ chi phí dự phòng giảm mạnh 63,8%, xuống còn 92 tỷ đồng...