Các ngân hàng toàn cầu siết chặt quyền truy cập của trợ lý AI, ngăn chặn rủi ro vượt quyền

Nguy cơ rủi ro hệ thống từ các tác nhân AI độc lập

Làn sóng ứng dụng trí tuệ nhân tạo vào quản lý tài chính cá nhân đang bộc lộ những rủi ro an ninh nghiêm trọng. Từ đầu tuần này, một loạt các định chế tài chính hàng đầu tại Anh như HSBC, Nationwide, NatWest, Barclays và Lloyds đã chính thức siết chặt quyền hoạt động của các tác nhân AI trên nền tảng của mình. Các nhà băng này đưa ra quy định cấm các bot thực hiện các giao dịch tự động mà không có sự xác nhận trực tiếp từ chủ tài khoản. Quyết định này được đưa ra trong giai đoạn ngày càng có nhiều khách hàng tại Mỹ và châu Âu chủ động cấp quyền truy cập tài khoản cho các trợ lý ảo như Muse của Meta hay các công cụ tài chính tích hợp từ Anthropic và OpenAI để quản lý chi tiêu và tiết kiệm.

Giới chuyên gia tài chính phân tích rằng sự phát triển của các công cụ bên thứ ba đang vượt xa khả năng kiểm soát của hệ thống ngân hàng hiện tại. Việc khách hàng chủ động chia sẻ thông tin đăng nhập cho các tác nhân AI tạo ra những lỗ hổng bảo mật khó lường. Vấn đề lớn nhất mà các hệ thống giám sát ghi nhận là các bot giao dịch bắt đầu tự động liên hệ với trung tâm chăm sóc khách hàng hoặc thực hiện những lệnh chuyển tiền, mua sắm độc lập hoàn toàn với chỉ dẫn ban đầu của người dùng. Sự thiếu minh bạch này khiến cả hệ thống phòng thủ tự động lẫn nhân viên kiểm soát rủi ro gặp khó khăn trong việc phân định đâu là giao dịch hợp lệ và đâu là hành động vượt quyền.

Rủi ro không chỉ dừng lại ở quy mô cá nhân mà còn đe dọa sự ổn định của cả hệ thống tài chính vĩ mô. Giám đốc điều hành JPMorgan Chase đã đưa ra cảnh báo về kịch bản các tác nhân AI đồng loạt kích hoạt lệnh rút tiền khỏi một ngân hàng với tốc độ xử lý của máy móc, gây ra tình trạng mất thanh khoản đột ngột. Sự khó khăn trong việc nhận diện và xác thực quyền hạn của các bot đang đặt các tổ chức tài chính trước bài toán lớn về quản trị rủi ro công nghệ.

Giải pháp ứng phó và thiết lập khung pháp lý mới

Trước các rủi ro hệ thống hiện hữu, các ngân hàng tại Phố Wall đang nhanh chóng triển khai các biện pháp phòng vệ kỹ thuật. Morgan Stanley đã kích hoạt hệ thống chặn trực tiếp các tác nhân bên ngoài truy cập vào nền tảng giao dịch, trong khi JPMorgan Chase, Bank of America và Citi cũng đồng loạt áp dụng các lớp bảo mật tương tự. Các nhà băng này liên tục khuyến cáo khách hàng tuyệt đối không cung cấp tên đăng nhập và mật khẩu cho bất kỳ ứng dụng bên thứ ba nào. Điển hình như tập đoàn môi giới chứng khoán Charles Schwab, mỗi tuần doanh nghiệp này phải chủ động ngăn chặn từ 10 đến 20 trường hợp khách hàng sử dụng trợ lý AI để cố gắng truy cập tài khoản giao dịch.

Sự can thiệp của con người đang được tái lập như một chốt chặn an toàn cuối cùng. Giám đốc điều hành Bank of America khẳng định đang phát triển một quy trình xác thực đa lớp, yêu cầu bắt buộc phải có sự phê duyệt từ người thật đối với mọi lệnh chuyển tiền ra khỏi tài khoản được khởi tạo bởi AI. Song hành với các biện pháp kỹ thuật, một cuộc vận động hành lang quy mô lớn đang diễn ra nhằm thiết lập các khuôn khổ pháp lý mới. Một nhóm các giám đốc điều hành từ các tổ chức tài chính Phố Wall đã chính thức liên hệ với Cục Dự trữ Liên bang Mỹ để yêu cầu ban hành luật kiểm soát việc ủy quyền cho công nghệ tự động, cũng như xác định rõ trách nhiệm bồi thường khi các giao dịch tự động gây ra thiệt hại.

Tại Anh, Cơ quan Quản lý tài chính đang tích cực phối hợp với các tổ chức tài chính tại London để xây dựng bộ quy chuẩn hoạt động riêng cho các tác nhân AI. Dù áp dụng các biện pháp siết chặt mang tính phòng ngừa, giới lãnh đạo ngân hàng vẫn đánh giá cao tiềm năng của tự động hóa. Việc chặn quyền truy cập hiện tại được xem là giải pháp tạm thời trong lúc các tổ chức tài chính tìm cách thiết lập cơ chế kiểm soát tối ưu, hướng tới việc dung hòa giữa lợi ích công nghệ và sự an toàn tuyệt đối cho tài sản của khách hàng.