Cái kết bi kịch của mối tình tay ba

Ngay cả khi chưa đọc A Tale of Two Cities, thậm chí không hề hay biết về sự tồn tại của cuốn sách này, nhiều người hẳn từng bắt gặp ở đâu đó câu mở đầu cực kỳ nổi tiếng của nó: “Đó là thời kỳ tươi đẹp nhất, cũng là thời kỳ tồi tệ nhất. Đó là thời đại của trí tuệ, cũng là thời đại của sự ngu dại. Đó là kỷ nguyên của niềm tin, cũng là kỷ nguyên của sự hoài nghi…”.

Được xuất bản vào năm 1859, thiên truyện đồ sộ chứng kiến tình yêu, bạo lực và cả những biến động xã hội liên tục va chạm trong bối cảnh cuộc Cách mạng Pháp và Thời kỳ Khủng bố (Reign of Terror) cuối thế kỷ 18 loạn lạc. Sau nhiều phiên bản chuyển thể, mới đây nhất, kiệt tác 167 năm tuổi của nhà văn vĩ đại người Anh một lần nữa bước lên màn ảnh nhỏ.

Kiệt tác của Dickens

Người ta nói cứ 10 người Anh biết đọc thì có một người đọc Charles Dickens và kể lại cho 9 người khác cùng nghe. Có lẽ không ngoa khi nhận xét rằng Charles Dickens là tiểu thuyết gia xứ sương mù nổi tiếng nhất mọi thời, với những áng văn đi sâu vào đời sống của mọi tầng lớp độc giả.

Và trong số những tiểu thuyết của Charles Dickens, A Tale of Two Cities có vị trí khá đặc biệt. Đây là tác phẩm mà Dickens từng tự nhận là hay nhất mà ông từng viết. Cuốn sách có nhịp điệu gấp gáp, nhiều biến cố và giống với cấu trúc của một câu chuyện ly kỳ hơn phần lớn sáng tác khác của ông.

Rất ít tác giả thành thạo nghệ thuật kể chuyện như Dickens, một cây bút nổi tiếng với những bình luận xã hội sắc sảo. Dickens thổi hồn vào nhân vật, mang đến những kiểu nói chuyện, phong cách ứng xử và nét kỳ quặc riêng biệt khiến họ trở nên nổi bật, thậm chí vĩ đại nhưng đâu đó vẫn rất con người.

A Tale of Two Cities tiếp tục được chuyển thể thành phim.

Với A Tale of Two Cities, Dickens đặt bối cảnh câu chuyện trước và trong cuộc Cách mạng Pháp. Tác phẩm dành nhiều không gian mô tả sự đối lập giữa cảnh bần cùng của người dân và cuộc sống xa hoa, ngạo ngược của tầng lớp quý tộc. Người đọc được chứng kiến sự phẫn nộ của đám đông, những cuộc xét xử, sự trả thù của tầng lớp từng chịu áp bức và cách bạo lực dần nuốt chửng cả những người nhân danh công lý.

Giữa bức tranh xã hội phức tạp ấy là câu chuyện tình thú vị và không kém phần bi kịch. Darnay, một quý tộc Pháp từ bỏ đặc quyền của dòng họ để sống tại Anh, kết hôn và có con với Lucie. Còn Carton là một luật sư thông minh nhưng bê tha, nghiện rượu và luôn coi bản thân là kẻ thất bại, trót đem lòng yêu đơn phương Lucie.

Trớ trêu ở chỗ Carton và Darnay có ngoại hình gần như giống y hệt. Chi tiết tưởng chỉ phục vụ một màn tranh tụng ở đầu truyện về sau lại trở thành chìa khóa cho cái kết ngoài sức tưởng tượng của mối tình tay ba rối rắm.

Carton biến tình yêu đơn phương thành hành động hy sinh, trao cho Darnay cơ hội cuối cùng để làm lại cuộc đời mà chính anh từng khinh miệt. Hồi kết với lời độc thoại để lại ám ảnh day dứt: “Đây là điều tốt đẹp hơn rất, rất nhiều so với tất cả những gì tôi từng làm. Đây là sự nghỉ ngơi tốt đẹp hơn rất, rất nhiều so với tất cả những gì tôi từng biết”.

Từ một con người không tìm thấy ý nghĩa trong cuộc sống, Carton cuối cùng cũng đưa ra lựa chọn quyết định số phận. Cái kết của nhân vật trở thành một trong những màn hy sinh nức tiếng nhất nền văn học Anh. A Tale of Two Cities không chỉ nói về cách mạng, mà còn là cho thấy con người tự thay đổi cách nhìn về chính mình.

Tranh luận

Theo tờ Los Angeles Times, bản chuyển thể truyền hình năm 2026 giữ lại bộ khung quen thuộc của nguyên tác, nhưng cũng có những sự thay đổi đáng chú ý. Daniel West đưa câu chuyện về London năm 1782, khi Lucie Manette nhận được tin người cha tưởng đã qua đời gần 20 năm lại có thể vẫn đang sinh sống ở Paris. Người mang tin đến là Charles Darnay, nhưng anh sau đó bị bắt và buộc tội phản quốc. Lucie tìm đến Sydney Carton để giải cứu Darnay, mở ra mối quan hệ tay ba đầy phức tạp.

Trong tiểu thuyết, Lucie thường được xem là nhân vật mang tính lý tưởng, có vai trò kết nối những người đàn ông xung quanh mình. Series mới của MGM+ chủ động viết lại nhân vật theo hướng chủ động hơn.

Ngay từ đầu phim, Lucie đã được giới thiệu là một cô gái Pháp lớn lên tại Anh, bí mật học cách giải phẫu tử thi. Kiến thức này sau đó giúp cô cứu Darnay khi anh xuất hiện với một vết thương nghiêm trọng.

Trong khi đó, Kit Harington được chọn mặt gửi vàng cho vai diễn Sydney Carton. Nam diễn viên từng đọc A Tale of Two Cities ngay từ khi còn học trung học và cho rằng Carton là nhân vật thú vị nhất cuốn sách. Trong con mắt của Harington, Darnay hay Lucie đều được Dickens lý tưởng hóa, còn Carton lại là nhân vật chất chứa nhiều mâu thuẫn, mặc cảm và những phần tối của chính con người tác giả.

Bản phim mới thay đổi nhiều chi tiết so với nguyên tác.

Bản chuyển thể vì thế không cố giữ nguyên mọi chi tiết. Các nhân vật và tình tiết được rút gọn, đồng thời nhiều chất liệu mới được bổ sung. Harington, trong vai trò diễn viên kiêm nhà sản xuất, thừa nhận một bản chuyển thể không thể bê nguyên si nguyên tác lên màn ảnh, nhưng điều quan trọng nhất vẫn là giữ được câu chuyện tình giữa Lucie, Darnay và Carton ở vị trí trung tâm.

Tuy nhiên, cách làm này cũng tạo ra những ý kiến trái chiều. Sau buổi chiếu đặc biệt, The Hollywood Reporter cho rằng series mới chưa thực sự nổi bật ở bất kỳ phương diện nào, trong khi Los Angeles Times đánh giá nhân vật Lucie của Mirren Mack tạo được ấn tượng rõ rệt, còn Kit Harington kém nổi bật hơn khi Carton ngày càng chìm vào sự u uất.