Cấp thiết kè đoạn bờ sông Pho để bảo vệ khu dân cư

Bờ sông Pho, đoạn qua thôn Bhlô Bền đang bị sạt lở nghiêm trọng đe dọa đến nhà cửa người dân.

Sau cơn lũ lớn cuối tháng 10-2025, bờ sông Pho chỉ nằm cách căn nhà của anh Alăng Vững (27 tuổi, tổ Bút Tưa, thôn Bhlô Bền) tầm 20m. Anh Vững vẫn chưa hết lo lắng mỗi khi nhớ lại khoảnh khắc bờ sông nứt toác, từng mảng đất bị nước khoét sâu rồi đổ ụp xuống lòng sông.

“Do ở gần sông Pho, mỗi năm đến mùa mưa lũ gia đình tôi lại mất hàng chục m2 đất sản xuất. Trận lũ lớn cuối tháng 10-2025, nước sông chảy mạnh, lớn làm xói lở vào đất sản xuất của gia đình hơn 10 m. Lúc đó, gia đình tôi dọn dẹp những đồ đạc có giá trị đưa ra ngoài sân để khi sạt lở đến thì vận chuyển đến nhà người thân ở. Cả nhà phải thức trắng đêm vì lo sợ đất sạt lở sát vách nhà. Chỉ cần nghe tiếng động mạnh là không ai dám ngủ, chuẩn bị sẵn sàng để… chạy”- anh Vững chia sẻ.

Không riêng gia đình Alăng Vững, vào mùa mưa lũ, hàng chục hộ dân sống gần khu vực phải di dời tài sản tạm thời ra bên ngoài, đề phòng bất trắc. Công việc ấy dần trở thành nếp sinh hoạt quen thuộc mỗi mùa mưa kéo dài...

Trưởng thôn Bhlô Bền Alăng Phân cho biết, trước đây, khu vực này bằng phẳng, người dân sử dụng trồng lúa và hoa màu. Nhưng vài năm trở lại đây, nhiều phần đất đã bị dòng nước cuốn trôi. Sạt lở bờ sông không chỉ gây mất đất sản xuất mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống của khoảng 200 hộ dân tại các tổ của thôn gồm Clò, Sơn và Bút Tưa. Nhiều diện tích hoa màu, cây trồng lâu năm của người dân bị cuốn trôi, trong khi bãi bồi ven sông vốn là nguồn sinh kế của nhiều gia đình đang bị thu hẹp nhanh chóng.

Theo khảo sát, đoạn sông Pho chạy qua tổ Bút Tưa và tổ Sơn hiện đang bị xói lở nghiêm trọng với chiều dài khoảng 700m. Tình trạng sạt lở diễn ra suốt nhiều năm qua khiến bờ sông bị khoét sâu, một số nhà người dân chỉ còn cách mép sông vài chục mét.

Theo Trưởng ban Công tác mặt trận thôn Bhlô Bền Alăng Beo, người dân nhiều lần kiến nghị nhưng đến nay vẫn chưa có giải pháp cụ thể từ cấp trên. Để ứng phó với tình trạng sạt lở, những năm gần đây, cộng đồng Cơ Tu thôn Bhlô Bền triển khai các biện pháp tạm thời như trồng tre, keo và các loại cây có rễ bám tốt nhằm gia cố bờ sông. Tuy nhiên, các giải pháp thủ công này chỉ mang tính tạm thời, không thể ngăn cản được dòng chảy mạnh. Muốn bảo vệ lâu dài, cần phải có kè kiên cố dọc sông Pho.

Chủ tịch UBND xã Sông Kôn Đỗ Hữu Tùng cho biết, địa phương đã phối hợp các phòng, ban chuyên môn khảo sát thực địa, đánh giá mức độ ảnh hưởng và lập hồ sơ đề xuất dự án. Qua khảo sát, xã nhận định khu vực sạt lở tại tổ Bút Tưa không chỉ đe dọa khu dân cư mà còn làm mất đất sản xuất, ảnh hưởng lớn đến an ninh đời sống, kinh tế của thôn.

“UBND xã đưa nội dung đầu tư dự án kè chống sạt lở cánh đồng sản xuất tại tổ Bút Tưa (thôn Bhlô Bền) vào kế hoạch nhu cầu vốn đầu tư công năm 2026, với tổng kinh phí dự kiến 20 tỷ đồng. Đây được xem là công trình có ý nghĩa quan trọng trong việc ổn định dân cư, giảm thiểu thiệt hại trong mùa mưa bão, góp phần thực hiện tiêu chí môi trường trong xây dựng nông thôn mới”- ông Tùng thông tin thêm.

Bên cạnh giải pháp xây dựng kè kiên cố, chính quyền xã Sông Kôn khuyến nghị người dân hạn chế sản xuất, trồng trọt sát bờ sông tại khu vực có nguy cơ sạt lở; đồng thời tăng cường hệ thống cảnh báo, theo dõi diễn biến lòng sông trong mùa mưa bão. Ngoài ra, xã đề nghị các cơ quan chức năng hỗ trợ khảo sát địa chất, đánh giá khả năng phát sinh các điểm sạt lở mới để chủ động ứng phó...

Q.Trang