Chỉ có hơn 100 bị hại tham dự phiên xử bị cáo Lê Thanh Thản
Trong quá trình điều tra, bị cáo Lê Thanh Thản lựa chọn phương án tự thỏa thuận với người mua nhà tại tòa CT6C Kiến Hưng để mua lại nhà hoặc trả lại tiền mua nhà, sau đó sẽ tự phá dỡ nhà CT6C Kiến Hưng.
Sáng 18/11, TAND TP Hà Nội mở phiên tòa hình sự sơ thẩm xét xử bị cáo Lê Thanh Thản, SN 1950, Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Mường Thanh, Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng Giám đốc Công ty cổ phần Sản xuất, xuất nhập khẩu Bemes (viết tắt là Công ty Bemes) và 5 bị cáo là cựu cán bộ phường Kiến Hưng, quận Hà Đông (cũ) trong vụ sai phạm chuyển đổi mục đích sử dụng đất, xây dựng sai quy hoạch xảy ra tại Dự án CT6 Kiến Hưng (phường Kiến Hưng, Hà Nội).
Thẩm phán Lưu Ngọc Cảnh được phân công làm chủ tọa phiên tòa. Hai kiểm sát viên Viện KSND TP Hà Nội là Nguyễn Thanh Lâm và Bùi Thị Vân thực hành quyền công tố và kiểm sát hoạt động xét xử. Ngoài ra, có 15 luật sư tham gia phiên tòa để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho các bị cáo. Theo kế hoạch, phiên tòa diễn ra trong 13 ngày, kể cả Thứ bảy và Chủ nhật.

Các bị cáo tại phiên tòa sáng 18/11.
Trong vụ án, bị cáo Lê Thanh Thản bị xét xử về tội “Lừa dối khách hàng”. Các bị cáo còn lại gồm: Đỗ Văn Hưng (SN 1968, cựu Chủ tịch UBND phường Kiến Hưng, quận Hà Đông cũ, Hà Nội), Nguyễn Duy Uyển (SN 1964, cựu Phó Chủ tịch UBND phường Kiến Hưng cũ), Bùi Văn Bằng (SN 1969, cựu Phó Chủ tịch UBND phường Kiến Hưng cũ), Nguyễn Văn Năm (SN 1965, cựu Chánh Thanh tra xây dựng quận Hà Đông cũ), Vương Đăng Quân (SN 1958, cựu Phó Chánh Thanh tra xây dựng quận Hà Đông cũ) bị xét xử về tội “Thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng”.
Tại phần thủ tục phiên tòa, chủ tọa cho biết đã triệu tập 200 người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan và 519 bị hại đến tham dự phiên tòa. Tuy nhiên đến ngày mở tòa, chỉ có hơn 100 bị hại và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có mặt.
Những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có đại diện UBND phường Kiến Hưng, Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV), Sở Xây dựng TP Hà Nội, Công ty cổ phần Thẩm định giá và Đầu tư quốc tế, Công ty Bemes.
Đại diện UBND TP Hà Nội cùng một số người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan và bị hại vắng mặt tại phiên tòa.

Hơn 100 bị hại tham dự phiên tòa sáng 18/11.
Về sự vắng mặt của các thành phần liên quan, đại diện Viện kiểm sát nêu quan điểm, quá trình điều tra, những thành phần vắng mặt đã có lời khai trong hồ sơ vụ án. Do phiên tòa diễn ra trong nhiều ngày nên những người tham gia tố tụng có thể có mặt ở các phiên xét xử khác nhau. Với quan điểm trên, đại diện Viện kiểm sát đề nghị Hội đồng xét xử xem xét việc tiếp tục triệu tập các đương sự đến phiên tòa nếu thấy cần thiết.
Sau khi hội ý, Hội đồng xét xử cho biết, phiên tòa diễn ra dài ngày nên nếu thấy cần thiết sẽ tiếp tục triệu tập những người tham gia tố tụng trong quá trình xét xử.
Toàn bộ thời gian buổi sáng, Hội đồng xét xử tiến hành phần thủ tục phiên tòa, kiểm tra căn cước đối với các bị cáo; những người được triệu tập đến phiên tòa. Sau đó, đại diện Viện kiểm sát công bố cáo trạng truy tố các bị cáo.

Hội đồng xét xử.
Theo cáo trạng, quá trình tổ chức thi công xây dựng công trình Dự án CT6 Kiến Hưng, bị cáo Lê Thanh Thản đã chỉ đạo thực hiện vi phạm nghiêm trọng quy hoạch phê duyệt dự án này.
Từ tháng 3/2011, bị cáo Lê Thanh Thản đã quảng cáo gian dối về tính pháp lý của dự án về việc “Dự án đã được phê duyệt, thiết kế căn hộ và thiết kế công trình tuân thủ các quy định về xây dựng, giá bán căn hộ đã bao gồm giá trị quyền sử dụng đất...” để khách hàng tin tưởng mua các căn hộ của Dự án CT6 Kiến Hưng, vi phạm nghiêm trọng quy hoạch được duyệt trước đó.
Đến tháng 11/2012 công trình hoàn thành. Tháng 1/2013, công trình bàn giao cho các hộ dân sinh sống, trong đó, bị cáo Lê Thanh Thản đã tự ý chuyển đổi mục đích sử dụng đất, xây dựng sai phạm nghiêm trọng quy hoạch được cấp có thẩm quyền phê duyệt.

Đại diện Viện kiểm sát thực hành quyền công tố tại phiên tòa.
Đối với khối nhà cao tầng, bị cáo Lê Thanh Thản đã tăng diện tích xây dựng, tăng chiều cao công trình, thay đổi công năng sử dụng; xây dựng tăng căn hộ và xây thêm 1 tòa CT6C không nằm trong quy hoạch được duyệt. Đối với nhà thấp tầng, bị cáo Lê Thanh Thản đã tăng diện tích đất được xây dựng và số căn thấp tầng, vi phạm chỉ giới đường đỏ.
Bị cáo Lê Thanh Thản đã bán 519 căn hộ cho 519 khách hàng không được Nhà nước công nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà và tài sản khác gắn liền với đất (Sổ đỏ) thu lợi bất chính tổng số tiền hơn 531 tỷ đồng. Đây cũng chính là số tiền gây thiệt hại nghiêm trọng cho 519 khách hàng.
Tại cơ quan điều tra, bị cáo Lê Thanh Thản khai nhận hành vi phạm tội như đã nêu trên. Theo lời khai của bị cáo này, do nóng vội trong việc nắm bắt cơ hội kinh doanh nên chưa kịp hoàn thiện các thủ tục hành chính trình các cấp có thẩm quyền điều chỉnh quy hoạch xây dựng chi tiết 1/500 của dự án.

Bị cáo Lê Thanh Thản và 5 bị cáo khác hầu tòa sáng 18/11.
Ngày 31/7/2019, bị cáo Lê Thanh Thản có đề nghị được khắc phục hậu quả của vụ án theo 3 phương án. Phương án 1 là xem xét xử lý theo quy định của Chính phủ xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động đầu tư xây dựng, khai thác, chế biến, kinh doanh khoáng sản làm vật liệu xây dựng, sản xuất vật liệu xây dựng, quản lý công trình hạ tầng kỹ thuật, kinh doanh bất động sản, phát triển nhà ở, quản lý sử dụng nhà và công sở.
Phương án 2 là để bị cáo Lê Thanh Thản tự thỏa thuận với người mua nhà tại tòa CT6C để di dời sang dự án Khu đô thị Thanh Hà-Cienco5. Phương án 3 là để bị cáo Lê Thanh Thản tự thỏa thuận với người mua nhà tại tòa CT6C Kiến Hưng để mua lại nhà hoặc trả lại tiền mua nhà, sau đó sẽ tự phá dỡ nhà CT6C Kiến Hưng.
Trong quá trình điều tra, bị cáo Lê Thanh Thản lựa chọn phương án tự thỏa thuận với người mua nhà tại tòa CT6C Kiến Hưng để mua lại nhà hoặc trả lại tiền mua nhà, sau đó sẽ tự phá dỡ nhà CT6C Kiến Hưng.
Tuy nhiên đến nay, Công ty Bemes không thỏa thuận được với khách hàng. Sau khi không thỏa thuận được với các khách hàng, bị cáo Lê Thanh Thản đã đề nghị BIDV-Chi nhánh Nam Hà Nội bảo lãnh số tiền bị cáo phải trả lại cho khách hàng theo quy định của pháp luật.

Bị cáo Lê Thanh Thản tại phiên tòa.
Tại phiên tòa, bị cáo Thản khai: “Bị cáo đã làm đúng theo quy hoạch, nhưng trong quá trình xây dựng nhận ra xây văn phòng, khách sạn ở đây thì chả ai kinh doanh nổi. Do đó, bị cáo xin ý kiến UBND tỉnh Hà Tây (cũ) để được chuyển đổi công năng sang nhà ở, cho thuê”.
Cũng theo lời khai của bị cáo Thản, cấp trên đã đồng ý, nhưng phía Công ty Bemes chưa kịp làm thủ tục. Tại dự án này, Công ty Bemes còn bỏ hẳn một số công năng khác theo quy hoạch, trong đó có nhà trẻ diện tích 3.000 m2.
“Lúc đó, bị cáo nghĩ rằng, 3.000 m2 cho một nhà trẻ thì rất thừa nên không xây và thay vào là xây một tòa nhà hơn 400 căn hộ và loạt nhà liền kề để bán”, bị cáo Thản trình bày.
Chủ tọa hỏi: “Quá trình Công ty Bemes xây dựng tòa nhà, có cơ quan, đơn vị phường, quận xuống nhắc nhở, kiểm tra và yêu cầu dừng không?”. Bị cáo Thản trả lời: “Phường còn chẳng ai xuống nữa là quận”.
Viện kiểm sát cáo buộc, từ tháng 3/2011, bị cáo Thản chỉ đạo quảng cáo, giới thiệu tòa CT6 Kiến Hưng là dự án đã được phê duyệt, đồng thời chào bán căn hộ với mức giá đã bao gồm tiền làm sổ đỏ, khiến người mua tin rằng quyền sở hữu nhà ở của họ sẽ được pháp luật công nhận.
Tuy nhiên, do những sai phạm trong quá trình xây dựng, cơ quan chức năng chỉ cấp sổ đỏ 918 căn hộ và 19 căn nhà thấp tầng. 519 người chưa được công nhận sở hữu.
Bị cáo Thản thừa nhận mọi việc quảng bá, nội dung hợp đồng, mức giá đều do mình quyết định. Theo đó, Công ty Bemes cam kết dự án đã được phê duyệt, chỉ còn đợi làm hồ sơ.
Bị cáo Thản đồng ý với cáo buộc về tội lừa dối khách hàng mà Viện kiểm sát đã quy kết đối với mình, nhưng không đồng ý về khoản tiền 531,8 tỷ đồng-là số tiền cư dân đã nộp cho Công ty Bemes, nhưng chưa được công nhận quyền sở hữu.
Bị cáo Thản cho rằng, khoản tiền trên đã dùng để xây dựng, nộp nghĩa vụ thuế đất... do đó cần trừ đi. Số còn lại, mới là thực tế bị cáo được hưởng lợi. Bị cáo Thản trình bày, Công ty Bemes đã nộp 60 tỷ đồng phí sử dụng đất, 60 tỷ hóa đơn, 50 tỷ đồng mua lại dự án, chưa tính mua vật liệu xây dựng, thi công…
