Chủ động tránh thai để nâng cao chất lượng dân số

Phát biểu tại Lễ Mít tinh, Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên cho biết, trong bối cảnh mức sinh của Việt Nam đã xuống dưới mức sinh thay thế và quá trình già hóa dân số diễn ra nhanh, mục tiêu của công tác tránh thai đã thay đổi từ giảm sinh sang kế hoạch hóa gia đình, chăm sóc sức khỏe sinh sản và nâng cao chất lượng dân số. Đây cũng là tinh thần của Ngày Tránh thai Thế giới năm nay, hướng tới khuyến khích mỗi người chủ động lựa chọn và sử dụng biện pháp tránh thai phù hợp với bản thân.

Theo Thứ trưởng Bộ Y tế, kế hoạch hóa gia đình hiện nay cần được nhìn nhận rộng hơn, không đơn thuần là việc quyết định có bao nhiêu con. Mà là việc giúp mỗi cá nhân, mỗi cặp vợ chồng chủ động quyết định số con, thời điểm sinh con và khoảng cách giữa các lần sinh, trên cơ sở được cung cấp đầy đủ thông tin, được tư vấn và tiếp cận các biện pháp tránh thai an toàn, hiệu quả và phù hợp.

“Thực hiện tốt kế hoạch hóa gia đình góp phần phòng tránh mang thai ngoài ý muốn, hạn chế phá thai, tạo điều kiện để mỗi cá nhân, mỗi cặp vợ chồng, nhất là vị thành niên, thanh niên chủ động chăm sóc sức khỏe sinh sản và nâng cao chất lượng cuộc sống”, Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên nhấn mạnh.

Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên phát biểu tại Lễ Mít tinh. (Ảnh: PV)

Đánh giá về công tác kế hoạch hóa gia đình thời gian qua, lãnh đạo Bộ Y tế cho biết, Việt Nam đã đạt được những kết quả quan trọng. Hệ thống cung cấp dịch vụ kế hoạch hóa gia đình từng bước được củng cố, phát triển và nâng cao chất lượng; các phương thức cung cấp dịch vụ ngày càng đa dạng; cơ cấu sử dụng các biện pháp tránh thai cũng có những thay đổi phù hợp hơn với nhu cầu của từng nhóm dân cư.

Cùng với đó, công tác truyền thông, giáo dục về dân số, sức khỏe sinh sản và kế hoạch hóa gia đình ngày càng được đổi mới; đội ngũ làm công tác dân số và mạng lưới cung cấp dịch vụ kế hoạch hóa gia đình tiếp tục được củng cố, từng bước đáp ứng tốt hơn nhu cầu của người dân.

Tuy nhiên, theo Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên, công tác kế hoạch hóa gia đình vẫn còn nhiều khó khăn, thách thức cần giải quyết. Trong đó, tổng nhu cầu chưa được đáp ứng về kế hoạch hóa gia đình có xu hướng tăng, nhất là nhóm chưa kết hôn, không chung sống ở mức rất cao.

Tình trạng mang thai và sinh con ở người chưa thành niên còn cao ở một số khu vực, nhất là Tây Nguyên và Trung du, miền núi phía Bắc. Tảo hôn và sinh con sớm ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số cũng tiếp tục là vấn đề cần được quan tâm. Những vấn đề này không chỉ tác động đến sức khỏe bà mẹ, trẻ em mà còn ảnh hưởng đến cơ hội học tập, việc làm, chất lượng cuộc sống và tương lai của người trẻ.

Các đại biểu xem phim tài liệu ngắn về Ngày Tránh thai Thế giới. (Ảnh: PV)

Thực tế cho thấy, mang thai ngoài ý muốn tiếp tục là một trong những thách thức đối với sức khỏe sinh sản trên toàn cầu. Theo ước tính, trong giai đoạn 2015–2019, mỗi năm thế giới có khoảng 121 triệu ca mang thai ngoài ý muốn; trong đó hơn 6/10 trường hợp kết thúc bằng phá thai, tương đương khoảng 73 triệu ca mỗi năm. Đáng lưu ý, khoảng 45% số ca phá thai trên thế giới được thực hiện trong điều kiện không an toàn, tiềm ẩn nhiều nguy cơ đối với sức khỏe, tính mạng của phụ nữ.

Những con số này chỉ ra việc bảo đảm tiếp cận thông tin chính xác, dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản và các biện pháp tránh thai an toàn, hiệu quả, phù hợp có ý nghĩa quan trọng trong phòng ngừa mang thai ngoài ý muốn, giảm phá thai không an toàn và bảo vệ sức khỏe sinh sản - đặc biệt đối với vị thành niên, thanh niên và các nhóm còn gặp rào cản trong tiếp cận thông tin, dịch vụ.

Tại Lễ Mít tinh, Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên cho biết, công tác dân số của Việt Nam đang chuyển từ trọng tâm kế hoạch hóa gia đình sang dân số và phát triển. Theo đó, bên cạnh kế hoạch hóa gia đình, ngành dân số phải thực hiện toàn diện các nhiệm vụ liên quan đến quy mô, cơ cấu, phân bố và chất lượng dân số. Vì vậy, trong thời gian tới, công tác dân số cần tập trung vào 4 chính sách lớn gồm duy trì mức sinh hợp lý; giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh; thích ứng với già hóa dân số và nâng cao chất lượng dân số.

Thanh niên, sinh viên tham gia hỏi đáp tại chương trình Tọa đàm. (Ảnh: PV)

Trong khuôn khổ Lễ Mít tinh, chương trình Tọa đàm với thanh niên, sinh viên đã được tổ chức. Tại đây, các chuyên gia, bác sĩ, dược sĩ đã trao đổi, giải đáp những vấn đề thiết thực về phòng ngừa mang thai ngoài ý muốn; chăm sóc sức khỏe sinh sản ở tuổi vị thành niên, thanh niên; hệ lụy của phá thai không an toàn và việc sử dụng thuốc tránh thai khẩn cấp không đúng cách.