Chủ động ứng phó nguy cơ thiếu nước do ảnh hưởng của El Nino

Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng yêu cầu khẩn trương ứng phó nguy cơ thiếu nước do tác động El Nino. Ảnh: chinhphu.vn

Quyết định này được đưa ra dựa trên báo cáo của Bộ Nông nghiệp và Môi trường nhằm bảo đảm nguồn nước sinh hoạt, phục vụ phát triển kinh tế xã hội năm 2027 cũng như an ninh lương thực và năng lượng. Theo đó, Phó Thủ tướng yêu cầu các Bộ, ngành, địa phương tăng cường theo dõi, cập nhật diễn biến thời tiết, thiên tai; chủ động triển khai các nhiệm vụ, giải pháp ứng phó với tác động của El Nino, không để ảnh hưởng đến sản xuất, kinh doanh, đời sống Nhân dân và tăng trưởng kinh tế.

Để thực hiện hiệu quả, Bộ Nông nghiệp và Môi trường được giao nhiệm vụ tăng cường dự báo khí tượng thủy văn và bổ sung các bản tin chuyên đề phục vụ điều tiết hồ chứa. Bộ cần khẩn trương phối hợp với các địa phương xây dựng kịch bản phân bổ nguồn nước trên các lưu vực sông, đặc biệt chú trọng khu vực Trung Bộ, Tây Nguyên và Nam Bộ.

Việc vận hành các hồ chứa nước cũng phải được thực hiện linh hoạt và an toàn nhất. Các đơn vị cần chủ động tích nước sớm ở những nơi có nguy cơ hạn hán cao, đồng thời hạ mực nước kịp thời để cắt giảm lũ cho vùng hạ du khi có cảnh báo mưa lớn. Bên cạnh đó, các địa phương sẽ được hướng dẫn chuyển đổi cơ cấu cây trồng và điều chỉnh lịch thời vụ phù hợp với diễn biến thực tế.

Bộ Xây dựng được giao chỉ đạo xây dựng và tổ chức thực hiện phương án cấp nước an toàn theo các kịch bản nguồn nước đối với các công trình cấp nước sinh hoạt. Trong đó, cần đặc biệt lưu ý các công trình khai thác nước trực tiếp trên lưu vực sông không có hồ điều tiết và các công trình phụ thuộc vào hồ chứa ở thượng lưu, đồng thời tính đến kịch bản bất lợi nhất do tác động của El Nino.

Về lĩnh vực năng lượng, Bộ Công Thương được yêu cầu chủ động xây dựng phương án, kế hoạch sử dụng hợp lý các nguồn năng lượng, ứng phó với nguy cơ thiếu hụt nguồn nước về các hồ thủy điện trong những tháng cuối năm 2026 và đầu năm 2027, nhất là tại Trung Bộ và Đông Nam Bộ.

Bộ Công Thương đồng thời chỉ đạo các cơ quan, đơn vị liên quan phối hợp chặt chẽ với địa phương ở hạ du các hồ thủy điện, nhằm giảm thiểu tác động của việc điều tiết, vận hành hồ đến các nhu cầu sử dụng nước khác ở hạ du.

Ở cấp địa phương, Phó Thủ tướng yêu cầu Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố chỉ đạo, khuyến cáo và hướng dẫn người dân chuyển đổi cơ cấu cây trồng, điều chỉnh lịch thời vụ; chủ động giảm diện tích canh tác tại những khu vực được dự báo không bảo đảm nguồn nước. Việc điều chỉnh cần đặc biệt được lưu ý tại các khu vực nằm ngoài phạm vi cấp nước của hệ thống thủy lợi, nhằm hạn chế nguy cơ thiếu nước ảnh hưởng đến sản xuất và đời sống người dân. 

Ngoài ra, việc khai thác nước mặt và nước dưới đất sẽ được triển khai luân phiên hoặc kết hợp để tối ưu hóa nguồn tài nguyên. Việc phân bổ nguồn nước phải ưu tiên nước sinh hoạt và các loại cây trồng có giá trị cao. Các địa phương đồng thời phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường xây dựng kịch bản nguồn nước, phương án điều hòa, phân phối tài nguyên nước trên các lưu vực sông khi nguồn nước được dự báo ở trạng thái thiếu hoặc thiếu nghiêm trọng./.