Chuẩn hóa quy trình, số hóa giám sát bữa ăn bán trú
Từ đợt kiểm tra đột xuất công tác an toàn thực phẩm (ATTP) bữa ăn bán trú học đường tại một số địa bàn như Từ Liêm, Kim Liên, Hai Bà Trưng… vừa qua, nhiều bài học kinh nghiệm quý báu cùng các “điểm nghẽn” thực tế đã được bóc tách rõ nét.

Thực hiện chia thức ăn vào các khay inox sạch sẽ, bảo đảm an toàn thực phẩm. Ảnh: Mai Hoa
Thẳng thắn nhìn nhận những “khoảng trống”
Qua kiểm tra, đoàn liên ngành thành phố Hà Nội ghi nhận nỗ lực của các nhà trường và chính quyền cơ sở trong việc duy trì ổn định bữa ăn bán trú đầu năm học mới, bảo đảm không xảy ra ngộ độc thực phẩm. Tuy nhiên, đoàn kiểm tra cũng chỉ ra một số tồn tại cần chấn chỉnh.
Cụ thể, công tác lập và thẩm định hồ sơ lựa chọn đơn vị cung ứng suất ăn ở một số nơi còn thiếu tính chuẩn mực, tiêu chí đánh giá còn cào bằng, dùng chung khung điểm cho cả đơn vị giao nước uống đóng chai lẫn đơn vị chế biến đồ tươi sống. Trong khâu kiểm tra thực tế, việc rà soát chưa bao quát hết các loại hình dịch vụ mà nhà cung cấp đăng ký.
Bên cạnh đó, khâu vận hành thực tế tại trường học cũng bộc lộ những hạn chế. Ngay ở những trường thuộc trung tâm nội đô, cơ sở vật chất được đầu tư hiện đại nhưng khu sơ chế và khu nấu ăn vẫn dùng chung mặt sàn, nguy cơ trơn trượt; hệ thống nắp cống hở phát sinh mùi, bóng đèn thiếu ốp bảo vệ, khu vực để bình gas chưa có giá đỡ an toàn...
Về dinh dưỡng, có trường áp dụng chung một định mức thực đơn cho cả 5 khối lớp, mức năng lượng thực tế bữa trưa dao động từ 580 - 624 kcal, chưa chạm tới mức khuyến nghị 700 - 900 kcal/bữa của Bộ Y tế cho lứa tuổi tiểu học. Đáng chú ý, công tác cập nhật dữ liệu lên hệ thống số HanoiCheck ở một số trường còn chưa đạt yêu cầu, chưa cập nhật hình ảnh khay cơm thực tế.

Kiểm tra công tác cập nhật dữ liệu lên hệ thống số HanoiCheck tại bếp ăn Trường Tiểu học Thái Thịnh. Ảnh: Mai Hoa
Tuy nhiên, trong thời gian đầu triển khai công tác bán trú theo quy trình hướng dẫn mới, nhiều cơ sở giáo dục đã khẳng định được vai trò chủ động, xây dựng nề nếp kiểm soát ATTP một cách bài bản.
Trao đổi với phóng viên Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình Hà Nội, cô giáo Nguyễn Thị Kim Thu, Hiệu trưởng Trường Tiểu học Từ Liêm 2 cho biết, công tác bán trú của nhà trường luôn tuân thủ nghiêm ngặt các quy định hiện hành và Hướng dẫn số 02/HD-BCĐ ngày 18-7-2026 của Ban Chỉ đạo công tác an toàn thực phẩm thành phố.

"Làm đâu gọn đấy, đứng dậy sạch ngay" là một trong các tiêu chí để khu sơ chế luôn bảo đảm vệ sinh an toàn thực phẩm. Ảnh: Mai Hoa
Điểm mấu chốt tạo nên niềm tin của phụ huynh tại Trường Tiểu học Từ Liêm 2 chính là sự công khai và đồng hành. “Chúng tôi thiết lập cơ chế giám sát từ 5h30 sáng khi xe giao thực phẩm tới cổng trường cho đến lúc kết thúc bữa ăn trưa. Mọi khâu tiếp nhận, kiểm thực 3 bước đều có sự tham gia của Ban giám hiệu, các ban, ngành, đoàn thể và đại diện hội cha mẹ học sinh”, nhà giáo Nguyễn Thị Kim Thu nhấn mạnh.
Đặc biệt, từ 10h00 đến 10h15 hằng ngày, nhà trường đều đặn công khai hình ảnh suất ăn thực tế lên ứng dụng HanoiCheck và nhóm liên lạc phụ huynh, giúp cha mẹ nắm rõ bữa trưa trước giờ con ăn.
Nhờ chính sách hỗ trợ nâng mức bữa ăn bán trú lên 40.000 đồng/suất (trong đó ngân sách thành phố hỗ trợ 28.000 đồng, gia đình chỉ đóng 12.000 đồng), tỷ lệ học sinh ăn bán trú của trường đạt trên 96%. Các em học sinh khuyết tật, hoàn cảnh khó khăn được hỗ trợ 100%, đem lại sự an tâm rất lớn.
Ứng dụng công nghệ, hoàn thiện quy chế
Cùng với nhà trường, các đơn vị cung ứng suất ăn đóng vai trò then chốt trong chuỗi bảo đảm ATTP.
Đại diện cho Công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ Ban Mai, ông Lê Khắc Huấn, Trưởng phòng Dịch vụ khách hàng, Trưởng ban Khối vận hành bếp & Giám sát ATTP cho biết: Để kiểm soát chặt chẽ, doanh nghiệp đã chủ động số hóa bằng phần mềm BanmaiCheck, đồng bộ dữ liệu vào hệ thống HanoiCheck nhằm minh bạch nguồn gốc nguyên liệu, thực đơn và định lượng.

Kiểm tra việc thực hiện nghiêm công tác lưu mẫu thức ăn. Ảnh: Mai Hoa
“Quy trình truy xuất được thực hiện hai lớp: Tại kho hàng của nhà cung cấp và quét mã QR ngay tại bếp trường học trước sự chứng kiến của tổ giám sát. Đối với các trường nhận suất ăn sẵn, đồ ăn được đựng trong thùng bảo ôn, vận chuyển bằng xe chuyên dụng nhằm duy trì nhiệt độ, bảo đảm chất lượng và an toàn thực phẩm khi đến tay học sinh”, ông Huấn cho hay.
Chia sẻ thêm về trách nhiệm của đơn vị kinh doanh, Giám đốc Công ty TNHH Thương mại TPT Hà Nội Dương Lan Anh (đơn vị phục vụ nấu tại chỗ tại Trường Tiểu học Khương Thượng, Tiểu học Kim Liên... cho biết: “Nguồn thực phẩm được đơn vị lấy từ các đối tác lớn, rõ nguồn gốc, xuất xứ. Hằng ngày, chúng tôi đều vào sổ nhật ký nên bất cứ đợt kiểm tra đột xuất nào cũng đều có thể truy xuất nguồn gốc thực phẩm của nhiều tháng trước đó”.
Nhân viên Công ty TNHH Thương mại TPT Hà Nội chuẩn bị suất ăn bán trú cho học sinh Trường Tiểu học Kim Liên A. Video: Mai Hoa
Khẳng định mục đích của kiểm tra đột xuất là nhằm rà soát toàn diện, thẳng thắn nhìn nhận những thiếu sót để kịp thời chấn chỉnh, hoàn thiện quy trình bảo đảm ATTP, Phó Giám đốc Sở Y tế Hà Nội Vũ Cao Cương lưu ý chính quyền các phường, xã và nhà trường cần bám sát Hướng dẫn 01 và 02 của thành phố, làm rõ thẩm quyền và trách nhiệm của từng cấp. Trong khâu xét chọn nhà thầu, cần đánh giá năng lực thực tế, khách quan, tránh dồn quá nhiều trường cho một đơn vị duy nhất để phòng ngừa nguy cơ độc quyền hoặc đứt gãy chuỗi cung ứng khi xảy ra sự cố.
Đồng thời, ngành Y tế yêu cầu các trường học và đơn vị cung cấp phải thực hiện nghiêm kiểm thực ba bước, lưu mẫu đúng quy định; cơ cấu lại định lượng dinh dưỡng bảo đảm đủ calo theo từng lứa tuổi, chú trọng cập nhật dữ liệu số trên hệ thống HanoiCheck.

