Cơ hội mới cho giáo dục ngoài công lập

Giờ sinh hoạt dưới cờ của trường Tiểu học Ngọc Linh.

Nghị quyết số 71-NQ/TW nêu rõ: Giáo dục công lập là trụ cột, giáo dục ngoài công lập là thành phần quan trọng cấu thành hệ thống giáo dục quốc dân; đồng thời nhấn mạnh yêu cầu xây dựng nền giáo dục mở, liên thông, bảo đảm cơ hội học tập công bằng cho mọi người. Nghị quyết đã khẳng định vai trò của các trường tư trong cấu trúc hệ thống giáo dục quốc dân, cùng tham gia kiến tạo chất lượng giáo dục quốc gia. Bên cạnh đó, Nghị quyết yêu cầu xây dựng cơ chế, chính sách đủ mạnh khuyến khích tổ chức, doanh nghiệp đầu tư phát triển giáo dục.

Trên địa bàn tỉnh Sơn La hiện có 17 cơ sở giáo dục tư thục với gần 5.000 học sinh, trong đó có 15 trường mầm non, 1 trường Tiểu học, 1 trường liên cấp Tiểu học, THCS và THPT; có 7/15 trường đạt chuẩn quốc gia. Những năm qua, hệ thống các trường tư thục trên địa bàn tỉnh đã góp phần giảm tải học sinh tại các khu vực trung tâm, tạo cơ hội việc làm cho giáo viên địa phương, thúc đẩy phong trào thi đua dạy tốt, học tốt và nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo chung của tỉnh.

Tuy nhiên, các cơ sở giáo dục ngoài công lập vẫn đối mặt với không ít khó khăn, như phải tự chủ hoàn toàn về tài chính, thiếu đội ngũ giáo viên chất lượng cao, chính sách đãi ngộ chưa tương xứng so với các trường công lập; quá trình khẳng định chất lượng và tạo dựng niềm tin với phụ huynh cần nhiều thời gian và nguồn lực.

Giờ học của cô và trò Trường Tiểu học Ngọc Linh.

Ông Nguyễn Văn Chiến, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo, cho biết: Nghị quyết số 71-NQ/TW đã khẳng định giáo dục tư thục là một lực lượng quan trọng trong chiến lược phát triển giáo dục quốc gia. Các cơ chế ưu đãi về đất đai, tín dụng, thuế… nếu được triển khai đồng bộ sẽ tạo hành lang pháp lý thuận lợi để các cơ sở giáo dục ngoài công lập tập trung tiềm lực tài chính, tăng cường đầu tư cơ sở vật chất, thu hút đội ngũ giáo viên có năng lực, phát triển ổn định, bền vững, đồng hành cùng hệ thống giáo dục công lập trong nâng cao chất lượng giáo dục toàn tỉnh.

Là trường tiểu học ngoài công lập đầu tiên ở Sơn La, sau 15 năm thành lập, Trường Tiểu học Ngọc Linh, phường Chiềng Cơi, đã từng bước khẳng định chất lượng giáo dục. Hệ thống cơ sở vật chất được đầu tư khang trang, hiện đại, đáp ứng yêu cầu chương trình giáo dục phổ thông mới. Hằng năm, nhà trường luôn có nhiều học sinh đoạt giải tại các giải cấp quốc gia và quốc tế các cuộc thi Olympic Tiếng Anh (IOE), Violympic... Cuối năm 2025, nhà trường đón bằng công nhận đạt chuẩn quốc gia mức độ 2.

Mô hình lớp học song ngữ của Trường Tiểu học Ngọc Linh.

Cô giáo Lê Thị Hà, Hiệu trưởng Trường Tiểu học Ngọc Linh, thông tin: Nghị quyết số 71 nhấn mạnh yêu cầu tiếp cận các chuẩn mực giáo dục tiên tiến, phù hợp điều kiện thực tiễn. Đây cũng là định hướng trong lộ trình phát triển của nhà trường khi đơn vị từng bước triển khai mô hình giáo dục song ngữ, đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học. Thời gian tới, nhà trường tiếp tục hoàn thiện mô hình đang thực hiện, phát triển các chương trình tích hợp, quốc tế phù hợp với điều kiện địa phương; qua đó nâng cao năng lực ngoại ngữ, kỹ năng hội nhập cho học sinh.

Cũng theo nhiều đơn vị giáo dục ngoài công lập trên địa bàn tỉnh, Nghị quyết 71-NQ/TW hướng tới xây dựng chính sách đãi ngộ đặc thù, nâng chuẩn nghề nghiệp và thu hút giáo viên giỏi. Điều này tạo áp lực nhưng cũng là động lực để các trường đầu tư nghiêm túc cho phát triển đội ngũ, nâng cao năng lực chuyên môn, đạo đức nghề và năng lực số.

Trường Tiểu học, THCS, THPT Quốc tế Bình Minh Tham gia ngày hội Stem - Robotics năm 2026.

Cô giáo Nguyễn Thị Kim Oanh, Hiệu trưởng Trường Tiểu học, THCS, THPT Quốc tế Bình Minh, phường Chiềng Cơi, cho hay: Khi mặt bằng về cơ sở vật chất, đội ngũ nhân lực giảng dạy, trang thiết bị, môi trường sư phạm… được nâng lên, lợi thế của trường tư không chỉ là cơ sở vật chất tốt hơn, mà là chương trình đào tạo, phương pháp giáo dục, văn hóa học đường và hệ sinh thái trải nghiệm cho học sinh.

Có thể thấy, sự ra đời của Nghị quyết số 71-NQ/TW đã mở ra những cơ hội mới cho giáo dục ngoài công lập. Với tỉnh Sơn La, nơi điều kiện kinh tế – xã hội còn nhiều khó khăn, việc phát triển hài hòa giữa giáo dục công lập và tư thục sẽ mở rộng cơ hội học tập, đa dạng lựa chọn cho người học và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực địa phương. Khi cơ chế được tháo gỡ, chính sách được cụ thể hóa và các trường tư thục chủ động đổi mới, giáo dục ngoài công lập sẽ thực sự trở thành một bộ phận quan trọng, đồng hành cùng ngành giáo dục và đào tạo Sơn La trong giai đoạn phát triển mới.

Hoàng Giang