Công chúng Nhật trải nghiệm điều khiển robot Ingram

Patlabor là loạt truyện viễn tưởng Nhật ra đời từ cuối thập niên 1980, xây dựng bối cảnh tương lai gần nơi robot hình người, gọi là Labor, được tích hợp vào các lĩnh vực xây dựng, hạ tầng và thực thi pháp luật. Ingram là mẫu Labor cảnh sát tiêu biểu trong thế giới Patlabor, do con người trực tiếp điều khiển để xử lý các sự cố đô thị và tình huống an ninh đặc thù. Cách tiếp cận này khiến Patlabor khác biệt so với nhiều tác phẩm viễn tưởng khác, khi robot được xem như một công cụ kỹ thuật trong hệ thống vận hành xã hội.

Công chúng lần đầu được điều khiển Ingram-Ảnh: robotstart

Tại Tokyo, khái niệm từng chỉ tồn tại trong truyện tranh và phim hoạt hình đang được hiện thực hóa thông qua Patlabor Lab - không gian trải nghiệm cho phép công chúng tiếp cận một phiên bản Ingram kích thước thật. Thay vì đứng ngoài quan sát, người tham gia có thể trực tiếp ngồi vào buồng lái và điều khiển các chuyển động của robot, từ cánh tay đến từng ngón tay, thông qua hệ thống điều khiển chuyên dụng.

Trải nghiệm điều khiển Ingram ngoài đời thực

Robot được sử dụng tại Patlabor Lab là Ingram AVX S30, do công ty MOVeLOT phát triển, dựa trên thiết kế Ingram mới sẽ xuất hiện trong loạt phim Patlabor EZY. So với các phiên bản trước, Ingram AVX S30 có hình dáng thon gọn hơn, tỷ lệ cánh tay và bàn tay được điều chỉnh để phù hợp với vận hành thực tế. Dù chỉ bao gồm phần thân trên, kích thước và khả năng chuyển động của robot vẫn tạo cảm giác hiện diện rõ rệt trong không gian phòng thí nghiệm.

Robot Patlabor bước ra đời thực

Trải nghiệm điều khiển được thiết kế theo hướng thân thiện với công chúng, không yêu cầu kiến thức kỹ thuật chuyên sâu. Chuyển động của tay người lái được truyền trực tiếp tới hệ thống cơ cấu của robot, tạo phản hồi gần như tức thời. Nhờ đó, người tham gia không chỉ nhìn thấy robot chuyển động, mà còn cảm nhận được mối liên kết giữa thao tác điều khiển và phản ứng của máy móc, yếu tố hiếm gặp ở các mô hình trưng bày công nghệ thông thường.

Công nghệ phía sau Patlabor Lab và hướng phát triển

Phần cứng robot do BRAVE ROBOTICS đảm nhiệm hiện thực hóa Ingram ngoài đời thực, với hệ truyền động được bố trí bên trong khung thân nhằm giữ nguyên thiết kế tổng thể và tránh lộ động cơ. Cấu trúc này cho phép robot đạt số bậc tự do đủ lớn để thực hiện các chuyển động phức tạp của cánh tay và bàn tay, đồng thời vẫn đảm bảo tính ổn định khi vận hành.

Phần mềm điều khiển và mô phỏng được phát triển bởi Ono Medical Instruments - doanh nghiệp có kinh nghiệm trong lĩnh vực thiết bị y tế. Hệ thống điều khiển của Ingram được tối ưu theo hướng ưu tiên an toàn và độ ổn định, thay vì tốc độ hay sức mạnh. Các cơ chế giới hạn chuyển động và tự động ngăn va chạm được tích hợp nhằm giảm thiểu rủi ro cho người điều khiển, phù hợp với định hướng mở rộng trải nghiệm cho công chúng.

Ingram AVX S30 mới dừng ở phần thân trên và chưa được trang bị khả năng tự đứng hay di chuyển bằng chân

Hiện tại, Ingram AVX S30 chưa được trang bị phần thân dưới và không có khả năng tự đứng hay di chuyển. Theo nhóm phát triển, việc bổ sung khả năng này cần được cân nhắc thận trọng do liên quan trực tiếp đến an toàn và không gian vận hành. Tuy vậy, cấu trúc hệ thống vẫn để ngỏ khả năng mở rộng trong tương lai, tùy theo mức độ hoàn thiện của công nghệ và phản hồi từ người trải nghiệm.

Song song với phần cứng, dự án Patlabor Lab cũng đang nghiên cứu tích hợp các nội dung XR nhằm mở rộng không gian tương tác. Thông qua các lớp môi trường số, người điều khiển có thể tiếp cận thế giới Patlabor theo cách nhập vai hơn mà không cần mở rộng quy mô vật lý của robot. Việc Ingram xuất hiện ngoài đời thực vì thế không chỉ mang ý nghĩa trình diễn công nghệ, mà còn cho thấy cách các ý tưởng khoa học viễn tưởng đang dần được chuyển hóa thành trải nghiệm công nghệ cụ thể cho công chúng.

Thủy Long