Công tác thu và phát triển người tham gia của hệ thống bảo hiểm xã hội: Nhiều chuyển biến tích cực

Người lao động trong một doanh nghiệp tại Đồng Nai. (Ảnh: THIÊN VƯƠNG)

Hoàn thiện nhiều nội dung quan trọng về chính sách

Ngày 23/9, tại Hà Nội, Bảo hiểm xã hội Việt Nam tổ chức hội nghị trực tuyến triển khai công tác thu, phát triển người tham gia bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế tháng 9/2026 trong toàn hệ thống. Phó Giám đốc Bảo hiểm xã hội Việt Nam Trần Đình Liệu chủ trì hội nghị.

Phát biểu tại hội nghị, Phó Giám đốc Bảo hiểm xã hội Việt Nam Trần Đình Liệu đánh giá, qua số liệu bước đầu, tình hình thực hiện công tác thu, phát triển người tham gia của toàn hệ thống có nhiều chuyển biến tích cực so với cùng kỳ năm 2025. Thời gian qua, Bảo hiểm xã hội Việt Nam đã tập trung rà soát, hoàn thiện các văn bản hướng dẫn và quy trình tổ chức thực hiện, từng bước tạo cơ sở thống nhất cho công tác thu, phát triển người tham gia trong toàn hệ thống.

Phó Giám đốc Trần Đình Liệu phát biểu tại hội nghị. (Ảnh: VSS)

Đáng chú ý, nhiều nội dung quan trọng đã được hoàn thiện như quy định về tạo lập sổ bảo hiểm xã hội, thẻ bảo hiểm y tế điện tử; quy trình tổ chức, phân công, phân cấp trong thực hiện nhiệm vụ; quy định liên quan hoạt động của các tổ chức hỗ trợ phát triển người tham gia.

Cùng với đó, việc xây dựng định mức chi thù lao cho các tổ chức hỗ trợ phát triển người tham gia và hoàn thiện các hướng dẫn về quản lý, khai thác nguồn dữ liệu cũng góp phần tạo thêm cơ sở để các địa phương chủ động tổ chức thực hiện.

Phó Giám đốc Trần Đình Liệu nhấn mạnh, yêu cầu đặt ra trong giai đoạn hiện nay là tiếp tục đưa các quy định, quy trình đã được hoàn thiện vào thực tiễn một cách đồng bộ, gắn trách nhiệm với từng nhiệm vụ, từng đơn vị và từng địa bàn. Việc tổ chức thực hiện cần bám sát cơ sở, quản lý tốt dữ liệu, nắm chắc nhóm đối tượng và kịp thời có giải pháp phù hợp để duy trì, phát triển người tham gia.

Các chỉ tiêu về phát triển người tham gia tiếp tục đạt kết quả tích cực

Báo cáo tại hội nghị, Trưởng Ban Quản lý thu và phát triển người tham gia của Bảo hiểm xã hội Việt Nam Phan Văn Mến cho biết, trong 8 tháng đầu năm 2026, công tác tham mưu, xây dựng văn bản và hướng dẫn nghiệp vụ tiếp tục được triển khai, góp phần tạo cơ sở để công tác thu, phát triển người tham gia được tổ chức thống nhất trong toàn hệ thống. Trong đó, nhiều nội dung quan trọng đã được tham mưu, hoàn thiện và ban hành, từ quy định về tạo lập sổ bảo hiểm xã hội, thẻ bảo hiểm y tế điện tử; giao chỉ tiêu bảo hiểm y tế giai đoạn 2026-2030 đến các văn bản hướng dẫn về thu, phát triển người tham gia, giảm chậm đóng và kiểm soát rủi ro.

Cùng với đó, bảo hiểm xã hội các tỉnh, thành phố đã chủ động tham mưu cấp ủy, chính quyền địa phương đưa chỉ tiêu bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế vào nghị quyết, kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội năm 2026; tham mưu giao chỉ tiêu đến ủy ban nhân dân cấp xã, đề xuất chính sách hỗ trợ thêm mức đóng bảo hiểm xã hội tự nguyện, bảo hiểm y tế; đồng thời kiện toàn Ban Chỉ đạo các cấp và xây dựng quy chế hoạt động.

Qua đó, công tác tổ chức thực hiện chính sách bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế tiếp tục nhận được sự quan tâm, phối hợp của cấp ủy, chính quyền địa phương.

Đến ngày 31/8/2026, các chỉ tiêu về phát triển người tham gia tiếp tục đạt kết quả tích cực. Số lao động tham gia bảo hiểm xã hội đạt 22,408 triệu người, bằng 97,1% kế hoạch giao; trong đó, bảo hiểm xã hội bắt buộc đạt 19,865 triệu người, bằng 98% kế hoạch. Số lao động tham gia bảo hiểm thất nghiệp đạt 17,886 triệu người, bằng 98,7% kế hoạch giao; số lao động tham gia bảo hiểm y tế đạt 98,286 triệu người, bằng 99,1% kế hoạch giao.

Kết quả này tiếp tục cho thấy quy mô người tham gia các chính sách bảo hiểm được duy trì ở mức cao, tạo nền tảng quan trọng để toàn hệ thống tiếp tục hoàn thành các chỉ tiêu được giao trong những tháng cuối năm.

Công tác thu cũng ghi nhận những kết quả đáng chú ý. Lũy kế số thu đến hết tháng 8/2026 đạt 452,006 nghìn tỷ đồng, bằng 66,3% kế hoạch Bảo hiểm xã hội Việt Nam giao và 72,3% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao; riêng số thu tháng 8 đạt 55,760 nghìn tỷ đồng, vượt 27,6 nghìn tỷ đồng so với kế hoạch Bảo hiểm xã hội Việt Nam giao tháng 8.

Công tác quản lý, giảm chậm đóng tiếp tục được quan tâm; tỷ lệ tiền chậm đóng ở mức 2,80% số phải thu, giảm 0,53 điểm phần trăm so với cùng kỳ năm 2025. Đáng chú ý, trong tháng 8, tất cả các tỉnh, thành phố đều đạt chỉ tiêu giảm số tiền chậm đóng Bảo hiểm xã hội Việt Nam giao.

Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả tích cực, báo cáo cũng cho thấy dư địa phát triển công tác thu và người tham gia bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế vẫn còn lớn.

Theo kế hoạch, từ nay đến hết năm 2026, toàn hệ thống phấn đấu phát triển thêm 661,9 nghìn người tham gia bảo hiểm xã hội, trong đó bảo hiểm xã hội bắt buộc 397,2 nghìn người, bảo hiểm xã hội tự nguyện 264,6 nghìn người; phát triển thêm 881,8 nghìn người tham gia bảo hiểm y tế; đồng thời phấn đấu đưa tỷ lệ tiền chậm đóng, trốn đóng xuống dưới 2,5%. Đây là những nhiệm vụ trọng tâm đòi hỏi toàn hệ thống tiếp tục phát huy kết quả đạt được, tập trung nguồn lực, khai thác hiệu quả nguồn dữ liệu tiềm năng và triển khai các giải pháp phù hợp với từng nhóm đối tượng, từng địa bàn.

Phấn đấu hoàn thành các chỉ tiêu thu, phát triển người tham gia của năm 2026

Cán bộ, viên chức Bảo hiểm xã hội Thành phố Hồ Chí Minh ra quân vận động người dân tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện, bảo hiểm y tế hộ gia đình. (Ảnh: HSS)

Tại cuộc họp, Phó Giám đốc Trần Đình Liệu yêu cầu toàn hệ thống tiếp tục đổi mới tư duy, phương pháp tổ chức thực hiện; phát huy tính chủ động, sâu sát cơ sở, nắm chắc địa bàn, đối tượng, khai thác hiệu quả nguồn dữ liệu và xác định rõ các nhóm có tiềm năng phát triển.

Lãnh đạo Bảo hiểm xã hội Việt Nam đề nghị bảo hiểm xã hội các tỉnh, thành phố tiếp tục phát huy vai trò tham mưu với cấp ủy, chính quyền địa phương; tăng cường phối hợp các sở, ngành, ủy ban nhân dân cấp xã và các tổ chức hỗ trợ phát triển người tham gia. Trong quá trình thực hiện cần rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thời gian, rõ kết quả và rõ thẩm quyền, thường xuyên theo dõi tiến độ, kịp thời điều chỉnh giải pháp phù hợp với từng địa bàn và từng nhóm đối tượng.

Đối với công tác kiểm tra, công nghệ thông tin, tuyên truyền và hỗ trợ người tham gia, Phó Giám đốc Trần Đình Liệu yêu cầu các đơn vị tiếp tục phối hợp chặt chẽ, bảo đảm các nhiệm vụ được triển khai đồng bộ. Công tác kiểm tra cần hướng vào những địa bàn, đơn vị, nhóm đối tượng có vấn đề cần lưu ý; công nghệ thông tin tiếp tục được khai thác hiệu quả để phục vụ quản lý, điều hành; công tác tuyên truyền, hỗ trợ người tham gia cần bám sát nhu cầu thực tế, góp phần duy trì người tham gia và mở rộng diện bao phủ chính sách.

Phó Giám đốc Trần Đình Liệu nhấn mạnh, từ nay đến cuối năm, khối lượng nhiệm vụ còn nhiều, trong khi thời gian tổ chức thực hiện không còn dài. Vì vậy, toàn hệ thống cần phát huy tinh thần chủ động, trách nhiệm, phối hợp chặt chẽ, tập trung vào những chỉ tiêu còn khoảng cách và khai thác tốt dư địa phát triển tại từng địa bàn, phấn đấu hoàn thành các chỉ tiêu thu, phát triển người tham gia bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp năm 2026.

Với những kết quả đạt được trong 8 tháng đầu năm, cùng sự chủ động của bảo hiểm xã hội các tỉnh, thành phố và sự phối hợp của các đơn vị, Phó Giám đốc Trần Đình Liệu tin tưởng toàn hệ thống sẽ tiếp tục nỗ lực, phấn đấu hoàn thành các chỉ tiêu được giao năm 2026, góp phần duy trì và mở rộng diện bao phủ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp, bảo đảm ngày càng tốt hơn quyền lợi của người tham gia.