Đại hội đồng ACWO lần thứ 22: Bàn giải pháp an toàn cho phụ nữ và trẻ em trong bối cảnh chuyển đổi số

Lãnh đạo đại diện các Tổ chức phụ nữ Quốc gia thành viên Liên đoàn các Tổ chức Phụ nữ ASEAN (ACWO)

Chuyển đổi số mang lại nhiều cơ hội cho phụ nữ và trẻ em trong tiếp cận tri thức, giáo dục, việc làm và kết nối xã hội. Tuy nhiên, cùng với những cơ hội đó là các nguy cơ về an ninh, an toàn trên không gian mạng. Bảo đảm an toàn cho phụ nữ và trẻ em trên không gian mạng là điều kiện quan trọng để mọi người có thể tiếp cận và hưởng lợi từ chuyển đổi số một cách hiệu quả và bình đẳng.

Phiên thảo luận chuyên đề "An toàn cho phụ nữ và trẻ em trong bối cảnh chuyển đổi số" là dịp để các tổ chức thành viên ACWO chia sẻ kinh nghiệm, sáng kiến và giải pháp thiết thực, qua đó góp phần thúc đẩy hợp tác trong ASEAN vì một không gian mạng an toàn và bao trùm cho phụ nữ và trẻ em.

Từ phải qua: Bà Nguyễn Thị Thanh, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch Quốc hội; bà Lê Thị Thủy, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam, Chủ tịch Hội LHPN Việt Nam, Chủ tịch ACWO nhiệm kỳ 2025-2026 và các đại biểu tại Đại hội đồng ACWO năm 2026

Các đại biểu dự Phiên thảo luận chuyên đề "An toàn cho phụ nữ và trẻ em trong bối cảnh chuyển đổi số"

Kết nối hỗ trợ trong cộng đồng và giữa các quốc gia

Chia sẻ về tăng cường hợp tác khu vực vì sự an toàn của phụ nữ và trẻ em trên không gian mạng, bà Yenny Wahid, Chủ tịch Hội đồng Quốc gia các Tổ chức Phụ nữ Indonesia (KOWANI), lưu ý: Tiếp cận công nghệ mới chỉ là một phần của quá trình trao quyền. Công nghệ mở ra cơ hội học tập, kinh doanh, kết nối cũng có thể tạo điều kiện cho quấy rối, bóc lột và lừa đảo.

Bạo lực trực tuyến có thể khiến phụ nữ, trẻ em gái thu hẹp sự tham gia vào đời sống công cộng. Vì vậy, bảo đảm an toàn số còn liên quan trực tiếp đến quyền lên tiếng và cơ hội tham gia bình đẳng của phụ nữ.

Đối với trẻ em, tham luận nhấn mạnh việc trang bị tư duy phản biện, hiểu biết về sự đồng thuận, lòng đồng cảm và sự tự tin để tìm kiếm giúp đỡ. Cha mẹ, nhà trường và người trẻ cần được hỗ trợ nhận diện rủi ro, biết cách ứng phó an toàn. Những lời cảnh báo cần đi cùng sự hướng dẫn cụ thể và một môi trường khiến trẻ có thể chia sẻ khi gặp vấn đề.

Bà Yenny Wahid, Chủ tịch Hội đồng Quốc gia các Tổ chức Phụ nữ Indonesia (KOWANI), trình bày tham luận

Ở cấp cộng đồng, bà Yenny Wahid đề cao mạng lưới địa phương đáng tin cậy, vai trò lãnh đạo của phụ nữ và các hệ thống hỗ trợ thiết thực. Khi nguy cơ trên mạng vượt qua biên giới, việc bảo vệ cũng đòi hỏi phối hợp giữa Chính phủ, các tổ chức xã hội và doanh nghiệp công nghệ.

Trên cơ sở đó, bà đề xuất ACWO xem xét xây dựng Liên minh An toàn số cho Phụ nữ ASEAN. Các ưu tiên gồm nâng cao hiểu biết và kỹ năng số, kết nối dịch vụ hỗ trợ người bị xâm hại, chia sẻ chuyên môn và thúc đẩy trách nhiệm giải trình của nền tảng số. Đây là đề xuất hợp tác để các tổ chức thành viên cùng nghiên cứu, phát triển.

Các đại biểu tham dự phiên thảo luận chuyên đề "An toàn cho phụ nữ và trẻ em trong bối cảnh chuyển đổi số"

Chia sẻ kinh nghiệm bảo đảm an toàn số cho phụ nữ và trẻ em

Trong bài tham luận về sáng kiến nâng cao năng lực an toàn số và ứng phó lừa đảo trực tuyến, TS. Seow Yian San, Chủ tịch Hội đồng Quốc gia các Tổ chức Phụ nữ Singapore (SCWO), đặt vấn đề làm thế nào để giữ một không gian mạng cởi mở mà phụ nữ vẫn có thể tham gia an toàn, tự tin. Hướng tiếp cận được bà đề cập là củng cố sự tự tin của phụ nữ, đồng thời xây dựng mạng lưới hỗ trợ quanh họ.

TS. Seow Yian San dẫn chứng các số liệu từ SG Her Empowerment (SHE) năm 2026 cho thấy mức độ đáng lo ngại của tổn hại trực tuyến tại Singapore: trong 10 người thì có 4 người từng trải qua ít nhất một hình thức tổn hại trực tuyến trong đời; trong 4 người thì có 1 người gặp hành vi xâm hại trong năm qua. 36% trong số những người bị ảnh hưởng chịu ít nhất một hậu quả nghiêm trọng, từ vấn đề sức khỏe tinh thần, thể chất đến tổn thất tài chính.

Khả năng tìm kiếm sự trợ giúp cũng là một khoảng trống. Theo số liệu được dẫn, chỉ 1 trong 4 nạn nhân từng báo cáo tổn hại với nền tảng trực tuyến hài lòng với phản hồi nhận được.

Đáp lại nhu cầu hỗ trợ, SHECARES@SCWO được khai trương tháng 1/2023, cung cấp dịch vụ một cửa cho người bị tổn hại trực tuyến. Thông qua đường dây hỗ trợ, tham vấn, tư vấn pháp lý miễn phí và kết nối với cảnh sát, mô hình tạo điểm tiếp cận để nạn nhân tìm kiếm sự giúp đỡ phù hợp. Từ đầu năm 2026, SHE đảm nhận toàn bộ hoạt động vận hành SHECARES.

TS. Seow Yian San, Chủ tịch Hội đồng Quốc gia các Tổ chức Phụ nữ Singapore (SCWO), chia sẻ về sáng kiến nâng cao năng lực an toàn số và ứng phó lừa đảo trực tuyến.

TS. Seow Yian San cho biết, với vai trò điều phối hơn 60 tổ chức phụ nữ, SCWO cũng giới thiệu cách tập hợp nguồn lực thông qua nghiên cứu, hợp tác và vận động chính sách. Việc nhận diện khó khăn từ thực tế hỗ trợ nạn nhân cung cấp thêm cơ sở để các tổ chức phối hợp, đề xuất giải pháp bảo vệ hiệu quả hơn. Qua những kinh nghiệm TS. Seow Yian San chia sẻ đã gợi mở những giải pháp gắn tuyên truyền phòng ngừa với dịch vụ hỗ trợ sau tổn hại, để phụ nữ biết cách nhận diện nguy cơ, đồng thời biết có thể liên hệ với ai khi bị quấy rối, lừa đảo hoặc xâm hại trên mạng.

Từ góc độ kết nối chính sách với thực tiễn, bà Hoàng Thị Thu Huyền, Phó Vụ trưởng Vụ Hợp tác Quốc tế, Bộ Nội vụ - cơ quan đầu mối quốc gia của Ủy ban ASEAN về Phụ nữ (ACW) của Việt Nam, nhấn mạnh việc tăng cường sự phối hợp giữa cơ chế Chính phủ và các tổ chức xã hội trong bảo đảm an toàn số cho phụ nữ và trẻ em.

Trong khi ACW thúc đẩy lồng ghép giới và các khuôn khổ hợp tác khu vực, ACWO cùng các tổ chức thành viên có lợi thế tiếp cận trực tiếp cộng đồng, hỗ trợ phụ nữ và phản ánh những khó khăn phát sinh. Phát huy thế mạnh của mỗi bên giúp đưa định hướng chính sách đến gần người dân, đồng thời chuyển thông tin từ cơ sở vào quá trình hoàn thiện chính sách.

Bà Hoàng Thị Thu Huyền, Phó Vụ trưởng Vụ Hợp tác Quốc tế, Bộ Nội vụ - cơ quan đầu mối quốc gia của Ủy ban ASEAN về Phụ nữ (ACW) của Việt Nam, phát biểu

Trong tham luận, bà Hoàng Thị Thu Huyền cũng đề cập đến những chương trình đào tạo trực tuyến nâng cao kỹ năng số cho phụ nữ lớn tuổi với nội dung rất gần đời sống: sử dụng thiết bị di động, chia sẻ vị trí, nhắn tin, mua sắm trực tuyến và nhận diện thông tin. Những kỹ năng ấy giúp phụ nữ tự tin sử dụng công nghệ, nhận biết rủi ro và phòng tránh lừa đảo.

Theo đại diện ACW Việt Nam, kinh nghiệm của các tổ chức làm việc trực tiếp với cộng đồng còn giúp nhận diện nguy cơ mới, những nhóm dễ bị tổn thương và khoảng trống trong tiếp cận dịch vụ hỗ trợ. Vì thế, chia sẻ mô hình hiệu quả cần đi cùng trao đổi thông tin để các bên lựa chọn cách làm phù hợp với từng quốc gia.

Các đại biểu tham dự phiên thảo luận 

Tại phiên thảo luận, các đại biểu cũng được nghe bà Chea Malika, Phó Vụ trưởng Vụ Quan hệ Quốc tế, Ban Thư ký Thượng viện Vương quốc Campuchia, trao đổi về "Phụ nữ và trẻ em Campuchia trong kỷ nguyên số: những rủi ro, biện pháp bảo vệ và giải pháp chính sách" và bà Hoàng Bích Thảo, Cán bộ phụ trách Truyền thông và Vận động chính sách, UN Women Việt Nam, trình bày các nội dung liên quan đến "Bạo lực trên cơ sở giới do công nghệ hỗ trợ: Những vấn đề cần ưu tiên và khuyến nghị dành cho các tổ chức phụ nữ ASEAN".

Bà Chea Malika, Phó Vụ trưởng Vụ Quan hệ Quốc tế, Ban Thư ký Thượng viện Vương quốc Campuchia, trình bày tham luận

Bà Hoàng Bích Thảo, Cán bộ phụ trách Truyền thông và Vận động chính sách, UN Women Việt Nam, trình bày các nội dung liên quan đến bạo lực trên cơ sở giới do công nghệ hỗ trợ

Những sáng kiến và khuyến nghị tại phiên thảo luận góp phần cụ thể hóa định hướng hợp tác của Đại hội đồng ACWO lần thứ 22, hướng tới các hoạt động chung để phụ nữ và trẻ em ASEAN được bảo vệ, hỗ trợ và tham gia an toàn, bình đẳng trong tiến trình chuyển đổi số.