Dấu ấn và biến động trong năm đầu nhiệm kỳ thứ hai của Tổng thống Donald Trump

Tổng thống Mỹ Donald Trump trong một lần phát biểu tại Nhà trắng. (Ảnh: THX/TTXVN)

Một năm ghi nhiều dấu ấn về thành tựu nhập cư, đối ngoại của ông Trump, nhưng cũng chứng kiến không ít quyết sách gây tranh cãi, ảnh hưởng lớn đến nước Mỹ và thế giới.

Đúng với những gì từng tuyên bố trong chiến dịch tranh cử, ông Donald Trump bước vào nhiệm kỳ tổng thống thứ hai với hàng loạt quyết sách xoay quanh phương châm “nước Mỹ trước hết”.

Một năm qua, những quyết sách bất ngờ, táo bạo đã không ít lần khiến thế giới phải vội vã xoay theo những điều kiện mà ông chủ Nhà trắng đặt ra: Từ mạnh tay trục xuất người nhập cư trái phép, tái cấu trúc mạnh mẽ bộ máy chính phủ, cho đến rút Mỹ khỏi hàng loạt hiệp ước toàn cầu, áp đặt các mức thuế quan trên diện rộng…

Hầu như mỗi quyết định đều dấy lên tranh cãi ở trong và ngoài nước. Có thể dễ dàng nhận thấy sự chia rẽ sâu sắc trong xã hội Xứ Cờ hoa thông qua tỷ lệ ủng hộ của người dân.

Tỷ lệ ủng hộ dành cho ông Trump hiện đạt hơn 40%, thấp hơn đáng kể so với mức khi ông bắt đầu nhiệm kỳ vào một năm trước. Dù vấp phải nhiều tranh cãi, không thể phủ nhận, các biện pháp cứng rắn đã mang đến những “trái ngọt” trong an ninh, kinh tế của nước Mỹ.

Nhà trắng mới đây thông báo 365 thành tựu mà chính quyền Tổng thống Donald Trump đạt được trong một năm qua. Lần đầu sau 50 năm, Xứ Cờ hoa đạt “di cư ròng âm”, loại bỏ hơn 2,6 triệu người nhập cư bất hợp pháp. Nền kinh tế Mỹ cũng cho thấy sức chống chịu tốt trước những bất ổn của tình hình quốc tế. Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) tăng 4,3% trong quý III/2025. Tăng trưởng tiền lương cho công nhân lao động phổ thông đạt mức cao nhất trong gần 60 năm.

Với 229 sắc lệnh hành pháp được ông Donald Trump ký trong vòng 365 ngày - nhiều hơn đáng kể so với số sắc lệnh trong năm đầu của nhiệm kỳ tổng thống đầu tiên, dư luận cho rằng đây là biện pháp hướng đến ghi đậm dấu ấn cá nhân hơn là tìm kiếm sự đồng thuận, nhất trí cao trong xã hội.

Chính bởi vậy, các chương trình nghị sự trong nước tạo ra những “va đập” trong lòng nước Mỹ là điều khó tránh khỏi. Có ý kiến cho rằng, các chính sách này làm suy yếu nền tảng nhân đạo và gây chia rẽ xã hội.

Trên bình diện quốc tế, sự thay đổi chính sách của Washington cũng gây ra không ít chấn động. Việc đề cao tính thực dụng trong chính sách đối ngoại, ưu tiên lợi ích quốc gia theo nguyên tắc “nước Mỹ trước hết” đã gây ra cú sốc cho các đối tác, đồng minh của Mỹ.

Trên mặt trận kinh tế, những xáo trộn đã được ghi nhận sau các biện pháp áp thuế quan sâu rộng trên toàn cầu. Chính cách tiếp cận này từng khơi mào cho cuộc đối đầu thương mại căng thẳng giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới là Mỹ và Trung Quốc, trong khi các nước khác gấp rút tìm kiếm các hiệp định thương mại, mở rộng liên kết kinh tế nhằm đối phó “cơn bão” từ chủ nghĩa bảo hộ thương mại.

Mỹ rút khỏi hàng loạt cơ chế quản trị toàn cầu, trong đó có Tổ chức Y tế thế giới, dù không xa rời chủ trương của Tổng thống Donald Trump nhưng làm dấy lên nhiều tranh cãi.

Một số động thái khác của Washington như tiến hành không kích Iran, công khai ý định kiểm soát đảo Greenland - lãnh thổ tự trị thuộc Đan Mạch… cũng làm bùng phát căng thẳng.

Tuy vậy, những dấu ấn đối ngoại của ông Trump trong thúc đẩy giải quyết các cuộc xung đột dai dẳng ở Ukraine hay Trung Đông lại được thể hiện rõ nét trong năm qua.

Trước một số ý kiến cho rằng ông Trump đang dồn nhiều sự chú ý cho các hoạt động gây ảnh hưởng ở nước ngoài, Nhà trắng nêu rõ, hoạt động đối ngoại của nhà lãnh đạo Xứ Cờ hoa không tách rời lợi ích trong nước.

Sau năm đầu tiên của nhiệm kỳ thứ hai với những dấu ấn xen lẫn biến động, cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ tại Mỹ trong năm 2026 sẽ là một bài kiểm tra quan trọng về sự ủng hộ của cử tri đối với các quyết sách táo bạo của chính quyền Tổng thống Donald Trump.

MINH HẰNG