Đẩy nhanh thực hiện các dự án nhà ở xã hội

Dự án nhà ở xã hội Tân Phú Hưng, phường Tân Hưng (Hải Phòng) đang được đẩy nhanh thi công, phấn đấu hoàn thành trước hạn. (Ảnh: MINH HẢI)

Áp dụng cơ chế "làn xanh"

Để đẩy nhanh nguồn cung nhà ở xã hội, thành phố Hà Nội tập trung khắc phục những điểm nghẽn làm chậm tiến độ dự án như công tác quy hoạch, giải phóng mặt bằng và thủ tục hành chính. Thực hiện chỉ tiêu Chính phủ giao hoàn thành 18.700 căn hộ trong năm 2026, thành phố yêu cầu các ngành chức năng áp dụng cơ chế “làn xanh”, cắt giảm ít nhất 50% thời gian giải quyết đối với toàn bộ thủ tục liên quan nhà ở xã hội. Những dự án đã có mặt bằng sạch được ưu tiên giải quyết thủ tục để sớm khởi công.

Chỉ thị số 16/CT-UBND của thành phố ban hành về việc thúc đẩy phát triển nhà ở xã hội có nêu rõ: Ủy ban nhân dân cấp xã được phân cấp thẩm định, phê duyệt quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500 đối với dự án nhà ở xã hội; quy hoạch có thể được phê duyệt trước, sau đó cập nhật vào quy hoạch phân khu đô thị. Thành phố yêu cầu đẩy nhanh giải phóng mặt bằng ngay sau khi dự án được chấp thuận chủ trương đầu tư; việc thu hồi đất, giao đất, chuyển mục đích sử dụng đất phải hoàn thành trong không quá 30 ngày, kể từ khi hoàn thành giải phóng mặt bằng trong ranh giới dự án.

Nhờ cách làm này, đến nay thành phố Hà Nội đã chấp thuận chủ trương đầu tư 131 dự án nhà ở xã hội với khoảng 114.200 căn. Sáu tháng đầu năm 2026, có 30 dự án được khởi công, với khoảng 24.000 căn hộ. Đáng chú ý, Hà Nội phát triển các khu nhà ở xã hội có hạ tầng xã hội đồng bộ như trường học, công viên, khu thể thao, thương mại, dịch vụ và giao thông thuận lợi. Đơn cử như Dự án Khu nhà ở xã hội Tiên Dương 2 tại xã Phúc Thịnh, khởi công ngày 18/8/2026, có quy mô gần 40 ha, gồm 21 tòa nhà, hơn 8.000 căn hộ, cùng đầy đủ hệ thống hạ tầng xã hội và tiện ích nội khu.

Năm 2026, Hải Phòng được Chính phủ giao hoàn thành 6.700 căn hộ nhà ở xã hội, nhưng thành phố đặt mục tiêu hơn 7.000 căn. Sáu tháng đầu năm, thành phố đã hoàn thành 1.383 căn hộ, vượt tiến độ gần 400 căn. Để thực hiện chỉ tiêu nêu trên, thành phố yêu cầu các đơn vị rà soát từng dự án, từng phần việc; khẩn trương hoàn thiện thủ tục đầu tư, đất đai, xây dựng đối với các dự án đã lựa chọn được chủ đầu tư; áp dụng cơ chế “luồng xanh”, “luồng ưu tiên” nhằm kịp thời xử lý vướng mắc. Theo ông Nguyễn Thượng Hải, Giám đốc kinh doanh Công ty cổ phần Phát triển bất động sản Văn Phú, chủ đầu tư Dự án nhà ở xã hội Vlasta (phường Thủy Nguyên), việc thành phố tập trung rà soát, hướng dẫn, tháo gỡ thủ tục đã giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong triển khai dự án nhà ở xã hội, tạo điều kiện để chủ đầu tư sớm huy động nguồn lực, đưa dự án vào triển khai theo kế hoạch.

Các dự án nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê ở thành phố Cảng được xây dựng tại những vị trí thuận tiện; có nhiều tiện ích cơ bản, không gian xanh, chất lượng tiệm cận nhà ở thương mại, giá bán dao động từ 14 đến hơn 18 triệu đồng/m², giá thuê từ 1,8-6 triệu đồng/căn hộ tùy loại. Anh Lê Đình An, công nhân làm việc tại khu công nghiệp của Hải Phòng, một trong những người đầu tiên nhận bàn giao nhà ở xã hội tại tòa CT1, Dự án nhà ở xã hội thuộc Khu đô thị-dịch vụ thương mại và nhà ở công nhân Tràng Duệ cho biết, mặc dù hằng tháng vẫn phải trả góp tiền mua nhà, nhưng rất hạnh phúc vì giấc mơ an cư thành hiện thực. Đây cũng là động lực để anh yên tâm làm việc, gắn bó với công ty.

Quy hoạch nhà ở xã hội tại các khu công nghiệp

Cũng như các địa phương khác, thành phố Bắc Ninh đang tập trung tăng nguồn cung nhà ở xã hội, nhà lưu trú công nhân tại các khu, cụm công nghiệp. Đến tháng 9/2026, Bắc Ninh có 132 dự án với tổng số khoảng 144.200 căn hộ, gồm 122 dự án nhà ở xã hội và 10 dự án nhà lưu trú công nhân, trong đó 33 dự án đã hoàn thành với khoảng 25.900 căn, 99 dự án đang triển khai với khoảng 118.300 căn. Ngoài ra, khoảng 32.000 căn thuộc 18 dự án khu đô thị đã được chấp thuận đầu tư. Theo chỉ tiêu của Chính phủ, Bắc Ninh được giao phát triển 119.073 căn nhà ở xã hội giai đoạn 2026-2030, trong đó năm 2026 là 19.900 căn. Để bảo đảm tiến độ, thành phố phân rõ số căn phải hoàn thành cho từng chủ đầu tư, thường xuyên rà soát từng dự án, xác định khâu chậm và trách nhiệm của các đơn vị liên quan.

Ông Nguyễn Quốc Ân, Phó Giám đốc Sở Xây dựng cho biết: “Công nghiệp phát triển đến đâu, hệ thống nhà ở, giao thông và các dịch vụ phục vụ người lao động được chuẩn bị tương ứng đến đó”. Thành phố chủ động quy hoạch, chuẩn bị quỹ đất phù hợp với phân bố dân cư, việc làm, khu công nghiệp; phát triển khu nhà ở đồng bộ với hệ thống giao thông, trường học, y tế, thương mại, văn hóa, thể thao, cây xanh và không gian công cộng. Các loại hình nhà ở được đa dạng hóa, gồm nhà để bán, cho thuê và lưu trú công nhân. Từ ngày 1/7/2025 đến nay, 58 dự án đã được chấp thuận chủ trương đầu tư, tạo nguồn cung cho giai đoạn 2029-2030. Bắc Ninh đặt mục tiêu đến năm 2030 hoàn thành khoảng 135.000 căn nhà ở xã hội, đồng thời tiếp tục phát triển nhà ở cho thuê và nhà lưu trú công nhân.

Nhiều dự án nhà ở xã hội đang được tích cực triển khai và hoàn thành tại Bắc Ninh, như: Dự án Khu nhà ở xã hội Nham Biền, quy mô khoảng 1.800 căn huy động hàng trăm công nhân, làm việc ba ca liên tục; Dự án Khu nhà ở xã hội thôn Nam Ngạn dự kiến cuối năm 2026 hoàn thành hơn 840 căn; Dự án Nhà ở xã hội Hoàng Ninh Ecolife đạt khoảng 80% khối lượng kết cấu chính và phấn đấu hoàn thành trong năm nay...

Các dự án hoàn thành, đưa vào sử dụng không chỉ giúp cải thiện điều kiện sinh hoạt, mà còn động viên tinh thần rất lớn người lao động. Anh Thân Quang Thanh, công nhân Công ty trách nhiệm hữu hạn JA Solar Việt Nam cho hay: Trước đây, gia đình anh phải thuê phòng trọ 15m² cho gia đình bốn người. Năm 2024, gia đình anh mua căn hộ hơn 54m² tại khu nhà ở xã hội dành cho công nhân ở phường Nếnh. Căn hộ mới giúp các con có điều kiện sinh hoạt tốt và anh yên tâm gắn bó với doanh nghiệp. Khu chung cư có sân chơi, khu tập thể dục, cửa hàng tiện ích phục vụ nhu cầu thiết yếu.

Như vậy, các dự án nhà ở xã hội đang được các địa phương thực hiện ngày càng hiệu quả hơn, có hạ tầng đồng bộ, phù hợp khả năng chi trả và gắn với nơi làm việc của người lao động. Khi quỹ đất được chuẩn bị từ sớm, thủ tục được rút ngắn và tiến độ được kiểm soát, nhà ở xã hội không chỉ góp phần ổn định đời sống người lao động, mà còn trở thành những khu đô thị đáng sống, góp phần thay đổi diện mạo của các địa phương trong thời gian tới.