Đề xuất cơ chế bảo vệ đặc thù cho tài khoản ngân hàng của người cao tuổi

Chiều nay, Quốc hội thảo luận ở hội trường về chủ trương đầu tư chương trình mục tiêu quốc gia phòng, chống ma túy và tội phạm giai đoạn 2026-2035.

Về chỉ tiêu, mục tiêu, đại biểu Trần Thị Thanh Lam (Vĩnh Long) dẫn báo cáo về tội phạm trên không gian mạng có độ ẩn cao và cho rằng khó đặt chỉ tiêu riêng, ngoài chỉ tiêu chung là giảm 10% tội phạm công nghệ cao xâm phạm trật tự xã hội.

Theo bà, nội dung giải trình chưa đáp ứng được mong mỏi của người dân và mục tiêu đề ra về khả năng ngăn chặn dòng tiền và thu hồi tài sản. Do đó, bà đề nghị nghiên cứu bổ sung chỉ tiêu về tỷ lệ giải quyết tố giác, tỷ lệ điều tra, khám phá và tỷ lệ tài sản bị chiếm đoạt được ngăn chặn, thu hồi.

Đại biểu Trần Thị Thanh Lam

Về bảo vệ người dân trước lừa đảo công nghệ cao và hỗ trợ người bị hại, đại biểu đề nghị bổ sung quy định giao Chính phủ hoàn thiện cơ chế phối hợp giữa cơ quan công an, ngân hàng, tổ chức trung gian thanh toán, doanh nghiệp viễn thông trên cơ sở trung tâm điều hành liên ngành về cảnh báo sớm, xác minh, ngăn chặn dòng tiền có dấu hiệu lừa đảo.

Đồng thời là quy định xác định rõ trách nhiệm, thời hạn phản hồi, cơ chế chia sẻ thông tin và xử lý yêu cầu khẩn cấp; xây dựng cơ chế bảo vệ đặc thù cho tài khoản ngân hàng của người cao tuổi.

Đại biểu gợi mở có thể cảnh báo đa tầng hoặc xác thực liên kết với người dân khi phát sinh giao dịch chuyển tiền bất thường ở quy mô lớn tới tài khoản lạ, gắn với việc nhân rộng mô hình ứng dụng cảnh báo an ninh mạng tại 70% đơn vị hành chính cấp xã.

Đại biểu Phạm Văn Hòa

Dự thảo nghị quyết đề ra chỉ tiêu 90% học sinh và 80% sinh viên được tuyên truyền về phòng, chống ma túy ở trường học. Đại biểu Phạm Văn Hòa (Đồng Tháp) băn khoăn tại sao chỉ tiêu này với học sinh là 90%, sinh viên lại là 80%.

Theo ông, sinh viên từ 18 tuổi trở lên cũng có nhiều khả năng tiếp cận ma túy. Vì vậy, ông đề nghị cân nhắc chỉ tiêu với sinh viên và học sinh trong công tác tuyên truyền phòng, chống ma túy. Các trường đại học cũng thuận lợi hơn khi tuyên truyền phòng, chống ma túy, trong khi các bậc học như tiểu học thì khó hiểu biết hết về ma túy. 

Dự thảo cũng đề ra chỉ tiêu hằng năm giảm 10% số vụ phạm tội về trật tự xã hội, đến năm 2030 có ít nhất 50% xã, phường, đặc khu không có ma túy. Đại biểu tính toán với 3.321 xã, phường, đặc khu, nếu phấn đấu tới năm 2030 sẽ có 1.661 xã, phường không ma túy. Ông Hòa nhìn nhận đây là số lượng lớn, phải "phấn đấu cật lực lắm".

"Trước đây, nghị quyết cũ phấn đấu chỉ 20% tới năm 2030. Các xã, phường lúc đó chưa nhập lại, còn bây giờ nhập lớn lắm rồi" - ông lưu ý và đề nghị cân nhắc lại chỉ tiêu này.

Phòng ngừa ma túy thành công không phải tổ chức được bao nhiêu cuộc tuyên truyền

Đại biểu Thạch Phước Bình

Phát biểu tiếp đó, đại biểu Thạch Phước Bình (Vĩnh Long) đánh giá đây là những chỉ tiêu thể hiện quyết tâm rất cao. Tuy nhiên, ông đề nghị làm rõ hơn cơ sở và phương pháp đánh giá với chỉ tiêu giảm 10% số vụ tội phạm hằng năm.

"Cần thống nhất số liệu gốc, phạm vi thống kê và cách đánh giá để bảo đảm phản ánh đúng tình hình tội phạm, không chỉ đơn thuần là giảm số vụ được ghi nhận", ông Bình đưa ý kiến.

Với mục tiêu 50% địa bàn cấp xã không còn ma túy, theo ông, đây vấn đề quan trọng không chỉ có bao nhiêu xã được công nhận mà là bao nhiêu xã giữ vững được kết quả đó một cách bền vững.

Đại biểu đề nghị nghiên cứu bổ sung tiêu chí đánh giá việc duy trì địa bàn không có ma túy, nhất là khả năng phòng ngừa, phát sinh người nghiện mới, người tái nghiện và nguy cơ tái hình thành các điểm, tụ điểm phức tạp.

"Nếu chỉ chú trọng số lượng địa bàn được công nhận mà chưa quan tâm đầy đủ đến chất lượng và tính bền vững thì rất khó đánh giá đúng hiệu quả cuối cùng của chương trình", ông Bình phân tích.

Về tuyên truyền phòng, chống ma túy, ông cho rằng một học sinh được tham gia buổi tuyên truyền chưa đồng nghĩa với việc có khả năng nhận diện và từ chối ma túy, biết cách tự bảo vệ mình. Do đó, ông đề nghị bổ sung các tiêu chí đánh giá thực chất như tỷ lệ học sinh được trang bị kỹ năng phòng, chống ma túy và kỹ năng an toàn trên không gian mạng...

Ông nhấn mạnh phòng ngừa thành công không phải tổ chức được bao nhiêu cuộc tuyên truyền mà là có bao nhiêu người, nhất là người trẻ không bị lôi kéo vào ma túy và tội phạm.

Đại tướng Lương Tam Quang, Bộ trưởng Công an phát biểu giải trình

Phát biểu cuối phiên thảo luận, Đại tướng Lương Tam Quang, Bộ trưởng Công an cho biết, các mục tiêu, chỉ tiêu về phòng, chống ma túy đến năm 2030 được kế thừa theo Nghị quyết số 163 đã được Quốc hội phê duyệt.

Giai đoạn 2031-2035, trên cơ sở tổng kết đánh giá kết quả thực hiện giai đoạn 2026-2030, tình hình về ma túy và khả năng cân đối nguồn lực, cơ quan chủ trì soạn thảo sẽ nghiên cứu báo cáo Quốc hội xem xét quyết định, bảo đảm kế thừa, thực hiện đầy đủ các mục tiêu được Quốc hội quyết định, tính thực tiễn, khả thi và phù hợp giai đoạn tiếp theo.