Đề xuất nâng mức phạt hành chính, thêm biện pháp cưỡng chế

Sáng ngày 26/10, Bộ trưởng Công an Lương Tam Quang, thừa uỷ quyền của Thủ tướng Chính phủ trình Quốc hội dự án Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi).

Dự thảo luật gồm 6 chương, 128 điều, quy định về xử phạt vi phạm hành chính và các biện pháp xử lý hành chính.

Bộ trưởng Lương Tam Quang trình bày tờ trình của Chính phủ. Ảnh: Media Quốc hội

Tại dự thảo, Chính phủ đề xuất điều chỉnh tăng mức phạt tiền tối đa. Theo quy định hiện hành, mức phạt hành chính đối với cá nhân từ 50.000 đồng đến một tỷ đồng, với tổ chức từ 100.000 đồng đến 2 tỷ đồng.

Dự thảo giữ nguyên mức tối thiểu nhưng nâng mức tối đa lên 1,5 tỷ đồng với cá nhân và 3 tỷ đồng với tổ chức. Đây là mức trần chung, còn mức phạt tối đa trong từng lĩnh vực và mức phạt đối với từng hành vi cụ thể được quy định riêng, tùy tính chất, mức độ và hậu quả vi phạm.

Dự thảo cũng cho phép áp dụng mức phạt cao hơn tại địa bàn thuộc các thành phố, nhưng không quá hai lần mức phạt chung đối với cùng hành vi trong một số lĩnh vực như giao thông, đất đai, xây dựng, nhà ở, môi trường, an toàn thực phẩm, phòng cháy chữa cháy, an ninh trật tự, văn hóa và quảng cáo.

Về các biện pháp cưỡng chế, với lần sửa đổi này, Chính phủ đề nghị bổ sung một số biện pháp cưỡng chế, gồm: Tạm hoãn xuất cảnh; niêm phong trụ sở, địa điểm, cơ sở hoặc bộ phận cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ; ngừng cung cấp dịch vụ điện, nước; tạm dừng đăng kiểm, đăng ký, cấp giấy phép điều khiển phương tiện; ngừng cung cấp dịch vụ Internet, dịch vụ viễn thông, hạ tầng số hoặc thực hiện biện pháp ngăn chặn kỹ thuật, chặn truy cập.

Đồng thời, dự thảo bổ sung các quy định chặt chẽ hơn về nguyên tắc, điều kiện áp dụng biện pháp cưỡng chế để bảo đảm quyền con người, quyền công dân, không làm ảnh hưởng đến các cá nhân, tổ chức không liên quan đến hành vi vi phạm hành chính, nhất là với biện pháp ngừng cung cấp dịch vụ điện, nước và ngừng cung cấp dịch vụ Internet, dịch vụ viễn thông, hạ tầng số.

Một nội dung khác được Chính phủ báo cáo xin ý kiến và đã được cấp có thẩm quyền đồng ý là chuyển thẩm quyền áp dụng các biện pháp xử lý hành chính đưa đi cai nghiện bắt buộc, đưa vào cơ sở giáo dục bắt buộc từ TAND khu vực sang chủ tịch UBND cấp xã.

Cần xem xét các giải pháp căn cơ hơn

Các đại biểu Quốc hội tại phiên họp sáng ngày 26/10. Ảnh: Media Quốc hội

Thẩm tra dự án luật, Ủy ban Pháp luật và Tư pháp cho rằng quy định mức phạt tiền quá cao thì đảm bảo tính răn đe, nhưng một số trường hợp có thể không phù hợp với khả năng tài chính thực tế của cá nhân và doanh nghiệp, sẽ không phát huy được hiệu quả.

Do đó, cần xem xét các giải pháp căn cơ hơn như áp dụng các biện pháp khắc phục hậu quả, áp dụng các hình thức phạt bổ sung (tước quyền sử dụng giấy phép, đình chỉ hoạt động…), tham khảo thêm kinh nghiệm nước ngoài để vừa tăng cường tính răn đe, phòng ngừa, nâng cao ý thức tuân thủ pháp luật.

Về biện pháp cưỡng chế, Ủy ban Pháp luật và Tư pháp nêu quan điểm, một số biện pháp như yêu cầu ngừng cung cấp dịch vụ điện, Internet, dịch vụ viễn thông, hạ tầng số hoặc thực hiện biện pháp ngăn chặn kỹ thuật, chặn truy cập đối với tổ chức, cá nhân… là các biện pháp có mục đích nhằm đình chỉ, chấm dứt hành vi vi phạm chứ không thật sự phù hợp với tính chất cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt.

Trong khi đó, biện pháp tạm dừng đăng kiểm phương tiện, đăng ký phương tiện, cấp giấy phép điều khiển phương tiện chỉ nhằm vào phương tiện, tài sản thay vì cá thể hóa và xác định đúng người thực hiện hành vi vi phạm. Vì thế, giải pháp này chưa thật sự có tính căn cơ, toàn diện.

Cơ quan thẩm tra đề nghị tiếp tục rà soát, chỉnh lý các quy định này của dự thảo luật để bảo đảm tính phù hợp, khả thi.