Doanh nghiệp cần rõ cách tính thuế khi bán hàng trên sàn trực tuyến
Bán hàng qua các nền tảng trực tuyến, đặc biệt là sàn thương mại điện tử xuyên biên giới, đặt ra nhiều tình huống cần làm rõ về thời điểm lập hóa đơn, xác định doanh thu và trách nhiệm kê khai thuế.

Bán hàng online, xác định doanh thu tính thuế thế nào? Ảnh Bnews phát
Tại Thành phố Hồ Chí Minh, doanh nghiệp kiến nghị cơ quan thuế hướng dẫn cụ thể hơn để xử lý các giao dịch phát sinh trong thực tế, tránh kê khai trùng hoặc thực hiện chưa đúng nghĩa vụ.
Một trong những vấn đề được doanh nghiệp quan tâm là hoạt động xuất khẩu hàng hóa và bán trực tiếp cho khách hàng nước ngoài thông qua các nền tảng như Amazon. Đại diện một doanh nghiệp có kế hoạch xuất khẩu hàng hóa từ Việt Nam sang Mỹ đặt câu hỏi về thời điểm xác định doanh thu, lập hóa đơn và kê khai thuế khi giá trị hàng hóa trên tờ khai xuất khẩu có thể khác giá bán thực tế trên sàn.
Theo doanh nghiệp, chênh lệch này có thể phát sinh từ các chương trình khuyến mại, điều chỉnh giá bán hoặc cơ chế thanh toán của nền tảng. Do đó, doanh nghiệp cần xác định căn cứ nào được sử dụng để ghi nhận doanh thu và thực hiện nghĩa vụ thuế.
Trao đổi về nội dung này, ông Nguyễn Tiến Dũng, Phó Trưởng Thuế TP. Hồ Chí Minh cho biết, đối với hoạt động xuất khẩu hàng hóa, doanh nghiệp cần lập hóa đơn theo quy định tại thời điểm làm thủ tục hải quan. Việc xác định doanh thu và giá trị giao dịch cần căn cứ vào hợp đồng, phụ lục hợp đồng và các điều khoản thanh toán giữa các bên.
Riêng trường hợp doanh nghiệp trực tiếp đưa hàng lên sàn Amazon để bán cho khách hàng tại Mỹ, cơ quan thuế đề nghị doanh nghiệp cung cấp hồ sơ, tình huống cụ thể bằng văn bản để có cơ sở nghiên cứu, hướng dẫn chính xác. Nếu nội dung thuộc thẩm quyền của Thuế cơ sở, doanh nghiệp gửi đến đơn vị quản lý trực tiếp; trường hợp vấn đề vượt thẩm quyền hoặc chưa được giải đáp thỏa đáng, có thể gửi Thuế TP. Hồ Chí Minh xem xét.
Cũng liên quan đến hoạt động kinh doanh trên nền tảng nước ngoài, doanh nghiệp đặt vấn đề về nghĩa vụ kê khai thuế nhà thầu khi phát sinh thêm nhà cung cấp dịch vụ nước ngoài.
Theo bà Mai Thị Nghĩa Lê, Trưởng phòng Thuế cá nhân, hộ kinh doanh và thu khác (Thuế TP. Hồ Chí Minh), trường hợp doanh nghiệp đã có mã số thuế nhà thầu và đăng ký tờ khai theo mẫu 04, khi phát sinh thêm nhà cung cấp nước ngoài, doanh nghiệp thực hiện bổ sung thông tin vào bảng kê tương ứng, không phải đăng ký thêm mã số thuế nhà thầu mới.
Làm rõ hơn về trách nhiệm kê khai, nộp thuế, ông Nguyễn Tiến Dũng cho biết, thuế nhà thầu là cơ chế quản lý thuế đối với tổ chức, cá nhân nước ngoài không hiện diện tại Việt Nam nhưng có hoạt động kinh doanh, phát sinh thu nhập tại Việt Nam. Trong trường hợp này, tổ chức, cá nhân Việt Nam có trách nhiệm kê khai, nộp thuế thay theo quy định.
Đối với các nền tảng nước ngoài đã đăng ký, kê khai và nộp thuế tại Việt Nam đối với khoản thu nhập tương ứng, doanh nghiệp cần xác định rõ nghĩa vụ đã được thực hiện để tránh kê khai trùng. Việc rà soát hợp đồng, chứng từ và thông tin giao dịch là cơ sở để xác định đúng trách nhiệm thuế của từng bên.
Bên cạnh các giao dịch xuyên biên giới, hoạt động bán lẻ trực tuyến trong nước cũng phát sinh những tình huống khiến doanh nghiệp lúng túng, nhất là việc xác định thời điểm lập hóa đơn điện tử khi khách hàng đặt hàng nhưng sau đó từ chối nhận.
Đại diện một doanh nghiệp cho biết, theo quy định về hóa đơn điện tử, doanh nghiệp phải lập hóa đơn khi chuyển giao quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng hàng hóa cho người mua. Tuy nhiên, trong hoạt động bán hàng trực tuyến, có trường hợp đơn hàng đã được bàn giao cho đơn vị vận chuyển nhưng khách hàng không nhận hàng. Doanh nghiệp chưa rõ thời điểm này đã phải lập hóa đơn hay chưa và xử lý thế nào nếu hóa đơn đã được phát hành.
Giải đáp vướng mắc, đại diện Phòng Nghiệp vụ - Dự toán - Pháp chế (Thuế TP. Hồ Chí Minh) cho biết, nếu doanh nghiệp chưa lập hóa đơn điện tử, chưa xuất kho và chưa chuyển giao quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng hàng hóa cho người mua thì chưa phát sinh thời điểm phải lập hóa đơn. Trường hợp doanh nghiệp đã lập hóa đơn, xuất kho nhưng sau đó phát sinh việc trả lại hàng hóa thì phải thực hiện điều chỉnh theo quy định về hóa đơn điện tử.
Cơ quan thuế lưu ý doanh nghiệp cần phân biệt giữa việc khách hàng mới đặt hàng với trường hợp hàng hóa đã được chuyển giao. Việc xác định đúng thời điểm chuyển giao quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng hàng hóa là căn cứ quan trọng để xác định thời điểm lập hóa đơn và thực hiện nghĩa vụ thuế.
Một kiến nghị khác từ các doanh nghiệp bán lẻ là xem xét cơ chế lập hóa đơn tổng vào cuối ngày đối với hoạt động có số lượng giao dịch lớn, thay vì phải lập hóa đơn riêng cho từng khách hàng. Theo doanh nghiệp, phương thức này có thể giúp giảm khối lượng thao tác trong quá trình xử lý các đơn hàng trực tuyến phát sinh liên tục.
Trả lời kiến nghị, ông Nguyễn Tiến Dũng cho biết, quy định hiện hành chưa cho phép áp dụng chung phương thức lập hóa đơn tổng trong mọi trường hợp. Cơ quan Thuế ghi nhận ý kiến của doanh nghiệp để tổng hợp, báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét.
Trước những tình huống phát sinh trong hoạt động kinh doanh trên nền tảng số, Thuế TP. Hồ Chí Minh cho biết sẽ tiếp tục tăng cường tiếp nhận, xử lý phản ánh và kiến nghị của doanh nghiệp, gắn trách nhiệm giải quyết với thời hạn cụ thể.
Theo ông Nguyễn Tiến Dũng, đối với các câu hỏi được gửi qua kênh trực tuyến, cơ quan thuế quán triệt cán bộ xử lý kịp thời, không để kéo dài. Với những trường hợp doanh nghiệp gửi văn bản về tình huống cụ thể, cơ quan thuế có thể đề nghị bổ sung hồ sơ, tài liệu để có căn cứ hướng dẫn chính xác, bảo đảm việc thực hiện đúng quy định pháp luật.
“Chúng tôi mong muốn DN nêu rõ nội dung vướng mắc, tình huống phát sinh và cung cấp hồ sơ liên quan để cơ quan Thuế có cơ sở trả lời chính xác. Với những trường hợp cần có văn bản hướng dẫn cụ thể, Thuế Thành phố sẽ yêu cầu các đơn vị xử lý kịp thời, hỗ trợ DN tháo gỡ khó khăn”, ông Nguyễn Tiến Dũng nhấn mạnh.
Cùng với giải đáp trực tiếp tại các hội nghị đối thoại, Thuế TP. Hồ Chí Minh tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền chính sách, hướng dẫn quy trình đăng ký, kê khai thuế, sử dụng hóa đơn điện tử và lưu trữ chứng từ đối với tổ chức, cá nhân kinh doanh trên các nền tảng thương mại điện tử.
Doanh nghiệp có thể theo dõi thông tin trên các kênh chính thức của Thuế TP. Hồ Chí Minh và Thuế cơ sở, đồng thời gửi câu hỏi đến cơ quan thuế khi phát sinh vướng mắc. Việc cung cấp đầy đủ hồ sơ, mô tả cụ thể tình huống giao dịch sẽ giúp cơ quan thuế xác định đúng bản chất hoạt động và hướng dẫn doanh nghiệp thực hiện nghĩa vụ thuế phù hợp.

