Đổi mới giáo dục chính trị ở Đồn Biên phòng Mường Cai

Sinh hoạt Ngày Chính trị và văn hóa tinh thần được Đồn Biên phòng Mường Cai tổ chức nền nếp. Ảnh: Phan Thược

Đổi mới nội dung, phương pháp giáo dục

Ở vùng biên Sơn La, nơi những dãy núi nối tiếp nhau, những triền đồi xanh thẫm trải dài dọc các cung đường biên giới, cuộc sống của cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng Mường Cai luôn gắn liền với nhiệm vụ quản lý, bảo vệ từng tấc đất thiêng liêng của Tổ quốc. Đầu tháng 11/2026, tại buổi sinh hoạt Ngày Chính trị và văn hóa tinh thần ở cơ sở, cán bộ, chiến sĩ cùng trao đổi về công tác, sinh hoạt và những vấn đề liên quan đến nhiệm vụ của đơn vị. Tâm tư, nguyện vọng của bộ đội được bày tỏ thẳng thắn; những điều còn băn khoăn được cán bộ chỉ huy lắng nghe, giải đáp. Không khí trao đổi cởi mở giúp mỗi quân nhân cảm nhận rõ sự quan tâm của cấp ủy, chỉ huy và đồng đội, qua đó thêm gắn bó với tập thể.

Với Đồn Biên phòng Mường Cai, Ngày Chính trị và văn hóa tinh thần là một trong những hoạt động quan trọng giúp đơn vị nắm bắt tình hình tư tưởng, kịp thời giải quyết những vấn đề nảy sinh trong đơn vị. Thông qua các buổi sinh hoạt, đối thoại, nội dung giáo dục chính trị được gắn với những vấn đề cụ thể trong công tác và đời sống, giúp cán bộ, chiến sĩ nâng cao nhận thức, trách nhiệm đối với nhiệm vụ được giao.

Đồn Biên phòng Mường Cai được giao quản lý, bảo vệ 16,555km đường biên giới với 7 mốc quốc giới. Địa bàn còn tiềm ẩn những yếu tố phức tạp về an ninh, trật tự; nhận thức của một bộ phận người dân còn hạn chế, tỷ lệ hộ nghèo tương đối cao. Những yếu tố này đặt ra nhiều khó khăn cho đơn vị. Bên cạnh đó, quân số thường xuyên phân tán tại các trạm, tổ công tác trên địa bàn cũng gây khó khăn cho việc tổ chức học tập chính trị tập trung.

Trước thực tế đó, đơn vị chủ động bố trí lịch học phù hợp với đặc điểm nhiệm vụ, tổ chức học bù, học vét đối với những trường hợp chưa tham gia đầy đủ các chuyên đề trong tháng, bảo đảm quân nhân được học tập theo chương trình quy định. Cùng với đó, đội ngũ cán bộ cấp đội, cán bộ trực tiếp giảng dạy chính trị được quan tâm tập huấn, bồi dưỡng; công tác chuẩn bị giáo án, bài giảng được chú trọng. Đơn vị từng bước ứng dụng công nghệ thông tin, kết hợp truyền đạt kiến thức với trao đổi, thảo luận và liên hệ thực tiễn, giúp bộ đội hiểu rõ nội dung các chuyên đề và vận dụng kiến thức vào thực hiện nhiệm vụ.

Trao đổi về các giải pháp nâng cao chất lượng giáo dục chính trị, Đại úy Phan Văn Thược, Chính trị viên phó Đồn Biên phòng Mường Cai chia sẻ: “Chúng tôi xác định muốn nâng cao chất lượng giáo dục chính trị thì phải khơi dậy được tính chủ động của người học, khắc phục cách truyền đạt một chiều. Nội dung giáo dục cần có trọng tâm, gắn với những vấn đề thời sự, chủ trương, chính sách mới và tình hình thực tiễn trên địa bàn. Trong từng chuyên đề, cán bộ giảng dạy cần tạo điều kiện để bộ đội trao đổi, phân tích, liên hệ với nhiệm vụ của bản thân, từ đó hiểu đúng, xác định rõ trách nhiệm và cách ứng xử trước những vấn đề đặt ra. Chúng tôi cũng chú trọng phát huy vai trò nêu gương của cán bộ, xây dựng tinh thần tự học, tự rèn trong mỗi quân nhân. Điều quan trọng là kiến thức được học phải chuyển hóa thành ý thức chấp hành kỷ luật, tinh thần trách nhiệm và hành động cụ thể trong thực hiện nhiệm vụ”.

Gắn giáo dục chính trị với quản lý, rèn luyện bộ đội

Cùng với đổi mới nội dung, phương pháp giảng dạy, Đồn Biên phòng Mường Cai chú trọng kết hợp giáo dục chính trị với quản lý, nắm bắt và định hướng tư tưởng quân nhân. Trong đó, mô hình “Tổ ba người” được triển khai nhằm tăng cường sự gắn bó, trách nhiệm giữa các thành viên, xây dựng tinh thần tương trợ trong công tác và cuộc sống. Mỗi quân nhân không chỉ thực hiện tốt nhiệm vụ được giao mà còn có trách nhiệm quan tâm, chia sẻ, động viên đồng đội, nhất là khi gặp khó khăn.

Cán bộ Đồn Biên phòng Mường Cai tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật cho nhân dân trên địa bàn. Ảnh: Phan Thược

Binh nhất Hà Quang Huy, chiến sĩ Đội Vũ trang, Đồn Biên phòng Mường Cai, lên đường thực hiện nghĩa vụ quân sự khi vợ vừa sinh con được 10 ngày. Những ngày đầu xa nhà, người lính trẻ không khỏi nhớ thương, lo lắng khi nghĩ đến người vợ còn yếu sau sinh và đứa con nhỏ. Nắm bắt hoàn cảnh của Huy, Đảng ủy, Ban Chỉ huy đồn đã kịp thời động viên, định hướng tư tưởng, giúp đồng chí vơi bớt nỗi lo. Sự quan tâm của cán bộ chỉ huy cùng tình cảm chân thành của đồng đội đã giúp Binh nhất Hà Quang Huy dần ổn định tư tưởng, hòa nhập với môi trường quân ngũ. Đồng chí nỗ lực khắc phục khó khăn, chấp hành nghiêm kỷ luật, hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao.

Câu chuyện của Binh nhất Hà Quang Huy cho thấy hiệu quả công tác giáo dục chính trị, tư tưởng không chỉ nằm ở nội dung học tập mà còn được thể hiện qua sự quan tâm cụ thể đối với từng quân nhân. Thông qua mô hình “Tổ ba người”, cán bộ, chiến sĩ có điều kiện gần gũi, chia sẻ, kịp thời phát hiện những vấn đề nảy sinh về tư tưởng để động viên, giúp đỡ phù hợp. Qua đó, tinh thần đoàn kết, trách nhiệm và ý thức tự giác trong đơn vị được củng cố.

Cùng với việc duy trì các hình thức giáo dục, quản lý tư tưởng, đơn vị thực hiện nghiêm nền nếp kiểm tra, đánh giá kết quả học tập. Theo báo cáo tổng kết công tác giáo dục chính trị năm 2026, tỷ lệ quân nhân tham gia học tập ở ba nhóm đối tượng: sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp và hạ sĩ quan, binh sĩ đạt hơn 95%. Riêng đối với lực lượng hạ sĩ quan, binh sĩ, tỷ lệ tham gia học tập và kiểm tra đạt 100%.

Tuy nhiên, hiệu quả giáo dục chính trị không chỉ được phản ánh qua tỷ lệ quân số tham gia hay kết quả kiểm tra mà quan trọng hơn là sự chuyển biến trong nhận thức, ý thức trách nhiệm và hành động của mỗi quân nhân. Việc học tập, quán triệt các nghị quyết, chỉ thị, quy định giúp cán bộ, chiến sĩ hiểu rõ hơn tình hình, nhiệm vụ; nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của Nhà nước, kỷ luật của Quân đội; chủ động khắc phục khó khăn, nêu cao tinh thần trách nhiệm trong thực hiện nhiệm vụ. Những chuyển biến đó góp phần xây dựng đơn vị vững mạnh toàn diện, tạo sự thống nhất về nhận thức và hành động trong thực hiện nhiệm vụ quản lý, bảo vệ biên giới.

Đại úy Phan Văn Thược cho biết: “Thời gian tới, đơn vị sẽ tiếp tục phát huy những kết quả đã đạt được, giữ vững nền nếp, nâng cao chất lượng giáo dục chính trị, tư tưởng gắn với quản lý, định hướng tư tưởng bộ đội. Trọng tâm là cụ thể hóa các nghị quyết, chỉ thị của Đảng và cấp trên trong thực tiễn công tác, thực hiện nhiệm vụ; đồng thời triển khai hiệu quả Đề án “Đổi mới công tác giáo dục chính trị tại đơn vị trong giai đoạn mới”. Qua đó, góp phần củng cố bản lĩnh chính trị, xây dựng ý chí quyết tâm, tinh thần trách nhiệm để mỗi cán bộ, chiến sĩ yên tâm công tác, hoàn thành tốt nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia”.