Đổi mới quy trình giám sát phòng, chống rửa tiền: Tăng nhận diện, kiểm soát rủi ro
Từ ngày 1/12/2026, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) áp dụng quy trình mới giám sát hoạt động phòng, chống rửa tiền trong lĩnh vực tiền tệ, ngân hàng. Quy trình này kết hợp giám sát tuân thủ với giám sát trên cơ sở rủi ro đối với các đối tượng báo cáo thuộc phạm vi quản lý của NHNN.
Thông tư 57/2026/TT-NHNN của NHNN quy định về trình tự, thủ tục giám sát hoạt động phòng, chống rửa tiền trong lĩnh vực tiền tệ, hoạt động ngân hàng. Theo đó, quy trình giám sát gồm ba bước: thu thập, tổng hợp và xử lý thông tin, tài liệu, dữ liệu; thực hiện giám sát tuân thủ và giám sát trên cơ sở rủi ro; lập báo cáo giám sát, đề xuất các biện pháp áp dụng.

Ảnh minh họa.
Một nội dung trọng tâm của Thông tư là quy định kết hợp giữa giám sát tuân thủ và giám sát trên cơ sở rủi ro. Ngoài ra, hoạt động giám sát còn được thực hiện từ xa kết hợp với thanh tra, kiểm tra tại chỗ.
Ở khâu giám sát tuân thủ, đơn vị thực hiện giám sát tập trung đánh giá việc thực hiện chế độ thông tin, báo cáo, ban hành quy định nội bộ về phòng, chống rửa tiền và chấp hành yêu cầu của cơ quan có thẩm quyền.
Với phương thức giám sát trên cơ sở rủi ro, các đơn vị thực hiện giám sát đánh giá rủi ro cấu trúc liên quan đến quy mô, mô hình hoạt động; rủi ro cố hữu liên quan đến đặc điểm khách hàng, sản phẩm, dịch vụ cung cấp, phương thức phân phối sản phẩm, dịch vụ, địa bàn hoạt động; cơ chế kiểm soát, phòng ngừa rủi ro liên quan tới quản trị, điều hành trong công tác phòng, chống rửa tiền.
Trên cơ sở các nội dung này, đơn vị thực hiện giám sát tiến hành đánh giá, phân tích, chấm điểm và xếp loại mức độ rủi ro rửa tiền theo phương pháp, công cụ do Thống đốc NHNN quyết định.
Thông tư 57 cũng quy định việc đưa ra khuyến nghị, cảnh báo đối với những đối tượng giám sát được phát hiện có rủi ro, tồn tại hoặc hạn chế trong công tác phòng, chống rửa tiền. Khi nhận được khuyến nghị, cảnh báo, các đối tượng giám sát có trách nhiệm kịp thời báo cáo, giải trình theo yêu cầu của đơn vị thực hiện giám sát, trong đó có nêu thực trạng, nguyên nhân và kế hoạch khắc phục. Trường hợp không thực hiện hoặc thực hiện không đầy đủ các khuyến nghị, cảnh báo, đơn vị thực hiện giám sát sẽ kiến nghị cấp có thẩm quyền xem xét biện pháp xử lý.
Thông tư cũng quy định trách nhiệm phối hợp, cung cấp và trao đổi thông tin giữa các đơn vị thuộc Ngân hàng Nhà nước và các đối tượng giám sát khi triển khai hoạt động giám sát cũng như khi khắc phục tồn tại, hạn chế.
Quy định mới nhằm nâng cao khả năng nhận diện, kiểm soát rủi ro rửa tiền; cải thiện hiệu quả phối hợp giữa các đơn vị thuộc NHNN; nâng cao trách nhiệm tuân thủ của các đối tượng giám sát, qua đó góp phần bảo đảm an toàn, minh bạch cho hệ thống tài chính, ngân hàng.

