Đối thoại để học sinh được học tập trong môi trường an toàn, chất lượng

Nhiều ý kiến băn khoăn

Toàn cảnh Hội nghị Đối thoại với cha mẹ học sinh thôn Tiến Sơn, xã Quỳnh Tam về giải thể điểm lẻ Tiến Sơn, Trường Tiểu học Quỳnh Tam.

Tại hội nghị, ông Mai Văn Lam, Chủ tịch UBND xã Quỳnh Tam cho biết, từ năm học 2026-2027, điểm trường lẻ Tiến Sơn thuộc Trường Tiểu học Quỳnh Tam dừng hoạt động, đưa học sinh về điểm trường chính và phân hiệu của trường. Điểm lẻ này có 5 nhóm lớp với 166 học sinh, được xây dựng từ năm 1998. Sau gần 30 năm sử dụng, cơ sở vật chất đã xuống cấp nghiêm trọng, trong đó 3 phòng học có nguy cơ mất an toàn.

Từ năm 2022, địa phương đã đầu tư hơn 44 tỷ đồng xây dựng Trường Tiểu học Quỳnh Tam với 32 phòng học, phòng chức năng, nhà ăn bán trú và các hạng mục phục vụ dạy học; trường đạt chuẩn quốc gia mức độ 1. Cuối tháng 8/2026, địa phương tiếp tục khởi công thêm 8 phòng hành chính, phòng học chức năng và nhà đa năng với kinh phí gần 20 tỷ đồng. Trường đang hướng tới xây dựng đạt chuẩn quốc gia mức độ 2. Như vậy, việc giải thể điểm lẻ Tiến Sơn được đặt trong lộ trình tập trung nguồn lực, xây dựng trường học khang trang, bảo đảm an toàn và tạo môi trường giáo dục đầy đủ hơn cho học sinh Quỳnh Tam.

Tuy nhiên, việc chuyển trường ban đầu gặp sự phản đối của một bộ phận phụ huynh do khoảng cách từ Tiến Sơn đến trường mới khá xa. Để khắc phục khó khăn, xã Quỳnh Tam đã bố trí 3 xe đưa đón học sinh, tổ chức bán trú, đồng thời phối hợp với nhà trường dạy bù cho những em đi học muộn.

Nhiều phụ huynh thôn Tiến Sơn đề nghị chính quyền xem xét kỹ điều kiện thực tế trước khi đưa học sinh về điểm trường trung tâm.

“Việc sắp xếp, giải thể điểm trường lẻ được địa phương thực hiện đúng lộ trình, quy định và các văn bản chỉ đạo của Trung ương, tỉnh. Chủ trương này mang tính bắt buộc, không phải vấn đề xin ý kiến lựa chọn. Tuy nhiên, để tạo sự đồng thuận, cả hệ thống chính trị của xã đã tích cực tuyên truyền, vận động người dân, giải thích rõ cơ sở pháp lý, quy trình và những lợi ích của việc đưa học sinh về học tại trường chính. Chúng tôi vận động để người dân hiểu, chia sẻ và đồng thuận, chứ không phải vận động để xin phép thực hiện chủ trương”, ông Mai Văn Lam khẳng định.

Tại hội nghị, nhiều phụ huynh thôn Tiến Sơn đề nghị tiếp tục duy trì điểm trường lẻ, cho rằng khoảng cách từ thôn đến trường chính từ 7-12 km gây khó khăn cho học sinh nhỏ tuổi, nhất là về sức khỏe, tâm lý, an toàn giao thông và chi phí đưa đón, ăn bán trú.

Bà Nguyễn Thị Thường, đại diện phụ huynh và nhân dân thôn Tiến Sơn cho biết, người dân sẵn sàng huy động nguồn lực xã hội hóa để sửa chữa, nâng cấp điểm trường nếu được tiếp tục duy trì. Bà Đinh Thị Thanh, phụ huynh học sinh lớp 3 đồng tình với việc nâng cao điều kiện cơ sở vật chất nhưng đề nghị cân nhắc tác động của việc đi học xa đối với các gia đình đông con, hộ nghèo.

Bà Nguyễn Thị Oanh cho rằng, việc sắp xếp điểm trường cần căn cứ điều kiện thực tế từng địa bàn, nhất là đối với học sinh mầm non, tiểu học ở khu vực xa trung tâm. Trong khi đó, bà Nguyễn Thị Phương đề nghị xem xét đầu tư điểm trường Tiến Sơn thành trường kiên cố với 5-6 phòng học và các phòng chức năng. Một số phụ huynh cũng đề nghị làm rõ việc quản lý, sử dụng các nguồn lực đầu tư, sửa chữa trường học trước đây.

Giải đáp các ý kiến, ông Nguyễn Văn Khoa, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo cho biết, việc đưa học sinh từ điểm trường lẻ về điểm trường chính không chỉ nhằm sắp xếp, tinh gọn mạng lưới mà còn đáp ứng yêu cầu của Chương trình Giáo dục phổ thông 2018. Từ lớp 3, học sinh phải học Ngoại ngữ, Tin học, Âm nhạc; do đó, trường học cần có hệ thống phòng chức năng, thư viện, phòng thiết bị và các điều kiện dạy học tương ứng. Nếu duy trì nhiều điểm trường với đầy đủ các khối lớp và phòng chức năng sẽ đòi hỏi nguồn kinh phí lớn, trong khi nguồn lực địa phương còn hạn chế.

Ngành Giáo dục và chính quyền địa phương mong phụ huynh chia sẻ khó khăn, đồng thuận để học sinh được học tập trong môi trường đầy đủ, an toàn và bảo đảm chất lượng.

Liên quan việc vận động học sinh đến trường, Đại tá Trần Hướng Nam, Trưởng Phòng PA03, Công an tỉnh Nghệ An cho biết, lực lượng công an sẽ phối hợp chính quyền và các tổ chức trong hệ thống chính trị tuyên truyền, vận động, bảo đảm quyền học tập của trẻ em. Ông đề nghị người dân không nghe theo lời kêu gọi, kích động, xúi giục ngăn cản học sinh đến trường hoặc chia sẻ thông tin sai sự thật trên mạng xã hội.

Đại tá Trần Hướng Nam lưu ý, những hành vi vi phạm pháp luật, xúc phạm danh dự, nhân phẩm cá nhân, xuyên tạc chủ trương, chính sách hoặc lợi dụng không gian mạng để gây ảnh hưởng đến quyền học tập của trẻ em có thể bị xử lý theo quy định. Người dân được đề nghị tỉnh táo, không để bị lợi dụng, đồng thời cung cấp thông tin cho cơ quan chức năng khi phát hiện hành vi vi phạm.

Đảm bảo quyền đến trường của học sinh

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An đề nghị các bên trao đổi thẳng thắn, trên tinh thần xây dựng, đúng quy định pháp luật; không để việc sáp nhập trường, điểm trường bị lợi dụng, làm ảnh hưởng đến chủ trương chung của Đảng, Nhà nước.

Tại buổi đối thoại, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Thái Văn Thành thẳng thắn nhìn nhận việc đưa học sinh từ điểm lẻ Tiến Sơn về điểm trường chính sẽ tạo ra những xáo trộn nhất định đối với đời sống của người dân. Khoảng cách từ khu vực Tiến Sơn đến điểm trường mới khoảng 8-10 km, tùy vị trí nhà dân. Điều này ảnh hưởng đến việc đi lại, sinh hoạt, lao động sản xuất và phát sinh thêm chi phí đối với các gia đình. Tuy nhiên, ông cũng khẳng định điểm trường Tiến Sơn hiện đã xuống cấp, cơ sở vật chất không còn bảo đảm an toàn cho học sinh và không đáp ứng yêu cầu tổ chức dạy học theo chương trình mới.

“Việc chuyển các cháu ra điểm chính là chủ trương đã được thống nhất, nhưng chuyển đi đâu thì cũng phải bảo đảm các điều kiện để các cháu học tập, đi lại an toàn”, Phó Chủ tịch UBND tỉnh nhấn mạnh.

Trên tinh thần đó, ông Thái Văn Thành yêu cầu ngay từ thời điểm triển khai, tất cả học sinh phải được bảo đảm quyền đến trường. Tỉnh sẽ chỉ đạo địa phương tổ chức phương tiện đưa đón học sinh an toàn, đồng thời hỗ trợ ăn trưa cho học sinh. Đây không phải chính sách hỗ trợ mang tính ngắn hạn trong một vài tháng hay chỉ một năm học, mà được xác định là giải pháp lâu dài. Trường hợp ngân sách cấp xã không đủ, tỉnh sẽ chỉ đạo Sở Tài chính cân đối, bổ sung nguồn để bảo đảm kinh phí thực hiện.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh cũng thống nhất cho triển khai phương án trong năm học 2026-2027, đồng thời yêu cầu tổ chức đánh giá sau một học kỳ hoặc sau một năm học. Nếu quá trình thực hiện cho thấy còn những bất cập, khó khăn ảnh hưởng đến học sinh và gia đình, chính quyền sẽ tiếp tục đối thoại, lắng nghe để điều chỉnh phương án phù hợp. “Không phải đưa các cháu đi rồi là cứ thế thực hiện mãi, nếu thực tế có vấn đề thì phải xem xét, điều chỉnh”, ông nhấn mạnh.

Để giảm những bất tiện cho học sinh, Phó Chủ tịch UBND tỉnh yêu cầu nhà trường bố trí giáo viên đi cùng các chuyến xe đưa đón, vừa quản lý học sinh, vừa tạo sự yên tâm cho phụ huynh. Nhà trường cũng được chủ động điều chỉnh thời gian học phù hợp với phương án đưa đón, chẳng hạn lùi giờ vào học nếu cần thiết.

Theo Phó Chủ tịch UBND tỉnh, giáo dục hiện nay không chỉ dừng ở việc dạy học sinh biết chữ hay hoàn thành một số môn học văn hóa. Mục tiêu là phát triển toàn diện cả đức, trí, thể, mỹ. Trong đó, môi trường giao tiếp, tương tác giữa học sinh với học sinh, giữa học sinh với thầy cô có vai trò quan trọng trong quá trình hình thành nhân cách. Những điểm trường có quy mô nhỏ, không gian chật hẹp sẽ khó đáp ứng đầy đủ yêu cầu này.

Trường Tiểu học Quỳnh Tam được đầu tư xây dựng mới khang trang đáp ứng dạy học Chương trình Giáo dục phổ thông 2018.

Phó Chủ tịch Thái Văn Thành cũng nhấn mạnh yêu cầu bảo đảm công bằng trong tiếp cận giáo dục. Việc tập trung học sinh về điểm trường chính nhằm tạo điều kiện để các em, kể cả học sinh ở những địa bàn xa trung tâm, được tiếp cận cơ sở vật chất, thiết bị và môi trường giáo dục hiện đại. Việc sắp xếp điểm trường Tiến Sơn được thực hiện theo chủ trương của Đảng, Nhà nước và Đề án 3805 của UBND tỉnh; các bước triển khai của địa phương cần được thực hiện đúng quy định.

Đối với những kiến nghị của phụ huynh, Phó Chủ tịch UBND tỉnh cho rằng chính quyền tiếp tục lắng nghe, tiếp thu và giải quyết trên cơ sở quy định pháp luật. Tuy nhiên, việc học của trẻ em không nên trở thành điều kiện để giải quyết các kiến nghị của người lớn. Học sinh trong độ tuổi có quyền và nghĩa vụ đến trường; vì vậy, các em không nên phải nghỉ học trong khi những vấn đề của người lớn đang được xem xét, giải quyết.

Đối với những học sinh đã nghỉ học trong thời gian qua, ngành Giáo dục và nhà trường phải có phương án hỗ trợ, phân công giáo viên chủ nhiệm phù hợp, tổ chức bồi dưỡng, bổ sung kiến thức để các em nhanh chóng bắt nhịp với chương trình chung, không để việc gián đoạn đến trường ảnh hưởng lâu dài đến kết quả học tập.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh giao Công an tỉnh phối hợp rà soát, kiểm tra điều kiện an toàn của phương tiện đưa đón học sinh. Sở Xây dựng và các đơn vị liên quan đẩy nhanh tiến độ tuyến đường kết nối, từng bước rút ngắn thời gian đi lại cho người dân và học sinh. Sở Tài chính có trách nhiệm cân đối, bảo đảm nguồn kinh phí theo đề xuất của địa phương để thực hiện việc đưa đón và hỗ trợ ăn trưa.