Đưa pháp luật đến gần thanh thiếu niên từ phiên tòa giả định ở Quảng Trị

Từ một tài khoản Facebook bị chiếm quyền

Chiều 24/9, Đoàn các cơ quan Đảng tỉnh phối hợp với Sở Tư pháp, Viện KSND khu vực 6, Ủy ban MTTQ Việt Nam xã Triệu Bình tổ chức “Phiên tòa giả định tuyên truyền, giáo dục pháp luật về phòng, chống tội phạm trên không gian mạng” tại Trường THCS Nguyễn Hữu Thận, xã Triệu Bình, tỉnh Quảng Trị. Chương trình nhằm nâng cao nhận thức, ý thức chấp hành pháp luật và kỹ năng phòng ngừa vi phạm cho đoàn viên, thanh thiếu nhi.

Đại diện lãnh đạo các cơ quan Đảng tỉnh, Sở Tư pháp và các ban, ngành liên quan tham dự phiên tòa giả định. (Ảnh: P.N)

Theo cáo trạng, khoảng tháng 3/2025, Nguyễn Duy Thắng được một người không rõ lai lịch hướng dẫn cách thức lừa đảo qua Facebook và cung cấp một tài khoản đã bị chiếm quyền quản lý. Sau đó, Thắng tạo tài khoản Telegram, liên hệ với tài khoản có tên “TÙNG VÀNG VIP” để nhận tiền do người khác chuyển vào.

Ngày 19/3/2025, Thắng sử dụng điện thoại iPhone 14 Pro Max đăng nhập vào tài khoản Facebook đã chiếm quyền, sau đó truy cập tài khoản “Bình Hoàng Văn” của anh Hoàng Văn Bình. Thắng giả danh anh Bình, nhắn tin cho chị Nguyễn Thị Linh và đưa ra thông tin gian dối để mượn tiền.

Các tình huống được tái hiện tại phiên tòa giả định. (Ảnh: P.N)

Tin tưởng người nhắn tin là bạn trai, chị Linh đã 3 lần chuyển tổng cộng 20 triệu đồng vào tài khoản do Thắng cung cấp. Sau đó, Thắng nhận 17,6 triệu đồng từ một tài khoản ngân hàng khác vào tài khoản đứng tên mình và sử dụng số tiền này vào việc tiêu xài cá nhân.

Ngày 28/8/2025, Thắng đến Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Quảng Trị tự thú. Trong quá trình điều tra, gia đình bị can đã bồi thường cho người bị hại 20 triệu đồng; chị Linh không yêu cầu bồi thường thêm và có đơn xin giảm nhẹ hình phạt cho bị can.

Phiên tòa giả định tái hiện quá trình xét hỏi, tranh luận vụ án lừa đảo chiếm đoạt tài sản trên không gian mạng. (Ảnh: P.N)

Cáo trạng xác định Nguyễn Duy Thắng phạm tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”, quy định tại khoản 1 Điều 174 Bộ luật Hình sự.

Theo quy định, hành vi dùng thủ đoạn gian dối chiếm đoạt tài sản trị giá từ 2 triệu đồng đến dưới 50 triệu đồng, bị phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm hoặc phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm.

Đưa pháp luật đến gần người trẻ

Tình huống trên được lựa chọn để xây dựng phiên tòa giả định về phòng, chống tội phạm trên không gian mạng tại Quảng Trị. Qua một vụ việc cụ thể, các quy định pháp luật được chuyển tải trực quan, giúp học sinh nhận diện hành vi vi phạm, hậu quả đối với người bị hại và trách nhiệm pháp lý của người thực hiện hành vi.

Học sinh mạnh dạn phát biểu, chia sẻ cách nhận diện những dấu hiệu bất thường khi sử dụng mạng xã hội. (Ảnh: P.N)

Cách tiếp cận này giúp những quy định pháp luật trở nên gần gũi, dễ tiếp nhận hơn với đoàn viên, thanh thiếu nhi. Từ tình huống chiếm quyền tài khoản mạng xã hội rồi giả danh người quen để vay, mượn tiền, các em có thể nhận diện những sơ hở thường bị lợi dụng trên môi trường số.

Một trong những bài học được đặt ra là không nên mặc nhiên tin tưởng yêu cầu chuyển tiền từ tài khoản mạng xã hội, kể cả khi đó là người thân, bạn bè quen biết. Khi nhận được đề nghị vay, mượn hoặc chuyển tiền, cần chủ động xác minh qua một kênh liên lạc khác trước khi thực hiện giao dịch.

Học sinh hào hứng tham gia trả lời các câu hỏi về tình huống vừa được tái hiện. (Ảnh: P.N)

Bên cạnh đó, tăng cường bảo mật tài khoản, sử dụng mật khẩu đủ mạnh, kích hoạt các lớp bảo vệ và không cung cấp mã xác thực cho người khác là những kỹ năng cần thiết để hạn chế nguy cơ bị chiếm quyền sử dụng tài khoản.

Sau phiên tòa giả định, không khí giao lưu trở nên sôi nổi khi các em học sinh hào hứng giơ tay trả lời những câu hỏi về tình huống vừa được tái hiện. Những câu trả lời, trao đổi trực tiếp giúp các em củng cố kiến thức, đồng thời rèn kỹ năng nhận diện, phòng tránh thủ đoạn lừa đảo trên không gian mạng.

Đông đảo học sinh Trường THCS Nguyễn Hữu Thận tham gia phiên tòa giả định và hoạt động tuyên truyền pháp luật. (Ảnh: P.N)

Từ một tình huống pháp lý cụ thể, phiên tòa giả định tại Quảng Trị góp phần giúp người trẻ hiểu rõ hơn trách nhiệm pháp lý đối với hành vi trên không gian mạng, đồng thời hình thành thói quen kiểm chứng thông tin, thận trọng trong giao dịch và chủ động bảo vệ mình trong môi trường số.