EU siết hàng giá rẻ từ Trung Quốc để bảo vệ thị trường nội khối

Theo dữ liệu từ cơ quan hải quan Hà Lan và Bỉ, số lượng bưu kiện có giá trị dưới 150 euro gửi vào châu Âu đã giảm gần 50% kể từ ngày 1/7, thời điểm EU bắt đầu áp dụng khoản phí nói trên.

Tại Bỉ, lượng bưu kiện nhỏ giảm 53% so với cùng kỳ năm trước. Trong khi đó, Hải quan Hà Lan ghi nhận số lượng bưu kiện thương mại điện tử, đặc biệt là hàng hóa từ Trung Quốc, giảm 46%. Hai quốc gia này chiếm gần một nửa tổng số bưu kiện giá trị thấp nhập khẩu từ bên ngoài EU.

Bưu kiện giá trị thấp giúp người tiêu dùng có thêm lựa chọn hàng hóa với mức giá dễ tiếp cận. Ảnh minh họa: Theo SCMP.

Tuy nhiên, Hải quan Hà Lan cho rằng mức giảm có thể một phần phản ánh sự thay đổi trong cách thức doanh nghiệp đưa hàng vào thị trường châu Âu. Theo cơ quan này, ngày càng nhiều doanh nghiệp có xu hướng nhập khẩu hàng với số lượng lớn, lưu kho ngay trong EU rồi bán lại cho người tiêu dùng.

Khoản phí 3 euro được EU áp dụng trong bối cảnh lượng hàng giá trị thấp từ Trung Quốc tăng mạnh, gây sức ép lên hệ thống hải quan của khối. Theo Ủy ban châu Âu, năm 2024, EU nhập khẩu khoảng 4,6 tỷ euro hàng hóa có giá trị dưới 150 euro, tương đương khoảng 12 triệu bưu kiện mỗi ngày. Con số này tăng mạnh so với 2,3 tỷ euro năm 2023 và 1,4 tỷ euro năm 2022.

Khối lượng bưu kiện khổng lồ cũng khiến các cơ quan chức năng gặp khó khăn trong việc kiểm tra và giám sát hàng hóa. EU đặc biệt lo ngại nguy cơ các sản phẩm không đáp ứng tiêu chuẩn hoặc hàng hóa bất hợp pháp tràn vào thị trường chung.

Một nghiên cứu được công bố trên tạp chí Contact Dermatitis năm 2025, phân tích 111 mặt hàng quần áo tại Italy và một số nước EU, phát hiện 63% sản phẩm chứa các hóa chất có nguy cơ gây ung thư, rối loạn nội tiết hoặc dị ứng. Các tổ chức như Greenpeace và Tổ chức Người tiêu dùng châu Âu cũng từng đưa ra những cảnh báo tương tự.

Ông Dirk Gotink, nghị sĩ Nghị viện châu Âu phụ trách cải cách hải quan, cho rằng khoản phí 3 euro đã giúp giảm đáng kể lượng bưu kiện, nhưng chưa phải giải pháp cuối cùng.

EU đang chuẩn bị một cuộc cải cách hải quan toàn diện nhằm tăng khả năng kiểm soát hàng hóa nhập khẩu từ bên ngoài khối. Theo kế hoạch, một trung tâm dữ liệu hải quan tập trung sẽ được xây dựng tại Lille, Pháp, giúp các cơ quan chức năng thu thập và phân tích dữ liệu về hàng hóa, đồng thời tăng cường kiểm tra dựa trên đánh giá rủi ro.

Cơ quan Hải quan châu Âu mới dự kiến bắt đầu hoạt động từ năm 2028. EU kỳ vọng hệ thống này sẽ giúp đơn giản hóa hoạt động hải quan, tăng cường phối hợp giữa các nước thành viên và bảo vệ tốt hơn doanh nghiệp cũng như người tiêu dùng trong thị trường chung.