Gaza đối mặt nguy cơ khủng hoảng nhân đạo nghiêm trọng khi mùa Đông đến

Một người đàn ông đun nước trên đống đổ nát của những tòa nhà bị phá hủy do xung đột tại Jabalia, miền Bắc Dải Gaza, ngày 11/11/2026. (Ảnh: THX/TTXVN phát)

Ngày 13/11, Liên hợp quốc và các đối tác đã đưa ra lời kêu gọi khẩn cấp, yêu cầu các mặt hàng cứu trợ mùa Đông phải được khẩn trương đưa vào Dải Gaza trong bối cảnh "tính mạng con người đang bị ngàn cân treo sợi tóc" do hậu quả tàn khốc từ những trận mưa lớn gây tử vong vào cuối tuần qua.

Trong tuyên bố chung, Nhóm Công tác nhân đạo tại các vùng lãnh thổ của người Palestine (HCT) nhấn mạnh: "Tác động tàn phá của trận bão mưa mới nhất tại Gaza hoàn toàn có thể ngăn ngừa được."

HCT quy tụ người đứng đầu các cơ quan Liên hợp quốc cùng các tổ chức phi chính phủ quốc tế và địa phương. Vài tháng trước, HCT đã đệ trình một kế hoạch toàn diện nhằm giúp người dân Palestine chuẩn bị ứng phó với mùa Đông năm nay.

Bản kế hoạch vạch rõ những hạng mục sẽ được cung cấp, như nhà ở tạm trú, nâng cao chất lượng dịch vụ y tế và bảo vệ, hệ thống thoát nước và gia cố bao cát, đồng thời xác định cụ thể các loại vật tư thiết yếu cần được đưa vào Gaza.

Kế hoạch cũng vạch rõ sự cần thiết phải có đầy đủ nguồn vốn tài trợ, đẩy nhanh thủ tục thông quan cho các mặt hàng thiết yếu và đảm bảo quyền tiếp cận các vùng đất cao ráo hơn.

Tuy nhiên, tuyên bố cũng nêu rõ thực tế là các chính sách của Israel vẫn tiếp tục cản trở việc đưa vào các mặt hàng thiết yếu, cũng như quyền tiếp cận phần lớn đất đai tại Gaza, bao gồm cả các khu vực cách xa bờ biển và ít có nguy cơ ngập lụt hơn.

HCT cho biết các nguồn hàng cứu trợ đang phải đối mặt với vô số thủ tục phê duyệt khắt khe, năng lực thông quan hạn chế cùng các khung thời gian giao hàng ngẫu nhiên hoặc quá hẹp, khiến quá trình vận chuyển bị trì trệ nghiêm trọng.

Các tổ chức nhân đạo lưu ý rằng dù nguồn kinh phí tài trợ vẫn thấp hơn rất nhiều so với nhu cầu thực tế, hiện vẫn có hơn 150.000 chiếc lều đang nằm bên ngoài Dải Gaza và chờ được điều động. Trong khi đó, các nhu cầu bên trong dải đất này ngày một leo thang khi mỗi trận bão mưa đi qua lại tàn phá thêm nhiều lều bạt, đòi hỏi số lượng lớn lều thay thế.

Họ khẩn thiết kêu gọi nhà chức trách Israel đẩy nhanh thủ tục thông quan cho các mặt hàng cứu trợ cứu sinh vào Gaza, dỡ bỏ các lệnh hạn chế và cho phép khôi phục, sửa chữa các mạng lưới cấp nước và thoát nước thải.

Các đối tác cũng kêu gọi các quốc gia thành viên "sử dụng tầm ảnh hưởng của mình để bảo đảm các bước đi này được triển khai nhanh chóng, đồng thời cung cấp nguồn kinh phí nhân đạo cần thiết mà không chậm trễ," qua đó nhắc lại một lần nữa rằng "tính mạng con người đang bị ngàn cân treo sợi tóc."

Cùng ngày 13/11, Israel cho biết hơn 93.000 lều và hơn 8.600 xe tải chở hàng tiếp tế mùa Đông đã vào Dải Gaza, một ngày sau khi hơn 50 quốc gia và tổ chức quốc tế kêu gọi nước này nới lỏng các hạn chế đối với việc vận chuyển hàng viện trợ nhân đạo.

Quân đội Israel cũng đã phê duyệt việc nhập cảnh của 16 xe hút chất thải và thiết bị y tế, đồng thời đang phối hợp sửa chữa cơ sở hạ tầng cấp thoát nước.

Trong một diễn biến khác, cùng ngày, người đứng đầu cơ quan tình báo các nước Ai Cập, Thổ Nhĩ Kỳ và Qatar đã nhất trí thúc đẩy giai đoạn đầu của thỏa thuận ngừng bắn tại Dải Gaza trong cuộc họp ba bên diễn ra ở thủ đô Cairo.

Ba quan chức tình báo đã nêu bật sự cấp thiết của việc chấm dứt các cuộc tấn công và tăng cường viện trợ nhân đạo cho khu vực này, đặc biệt là trong bối cảnh điều kiện thời tiết đang diễn biến bất lợi.

Các bên cũng kêu gọi lập tức chấm dứt những hành vi vi phạm đang tiếp diễn từ phía Israel; đồng thời hối thúc triển khai ngay các bước đi cụ thể nhằm củng cố những nỗ lực hiện nay, hướng tới mục tiêu đạt được nền hòa bình lâu dài và bền vững cho vùng lãnh thổ của Palestine.

Thỏa thuận ngừng bắn giữa Israel và lực lượng Hamas - do Mỹ, Ai Cập, Qatar và Thổ Nhĩ Kỳ làm trung gian-chính thức có hiệu lực từ ngày 10/10/2025. Giai đoạn 1 của thỏa thuận bao gồm trao đổi tù nhân và người bị giam giữ giữa hai bên, tạo điều kiện cho hàng viện trợ nhân đạo tiến vào Dải Gaza, cùng với việc quân đội Israel rút khỏi một số khu vực tại vùng lãnh thổ này./.