Gia Lai nâng chất lượng xét nghiệm HIV trong bối cảnh dịch có xu hướng trẻ hóa
Trong 2 ngày 6 và 7-10, tại phường Pleiku, Viện Vệ sinh Dịch tễ Tây Nguyên phối hợp với Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Gia Lai tổ chức Hội thảo chuyên đề “Xét nghiệm huyết thanh học HIV” với sự tham gia của hơn 60 cán bộ y tế trên địa bàn tỉnh.
Hội thảo với mục tiêu giúp đội ngũ cán bộ xét nghiệm HIV tại các cơ sở y tế trên địa bàn tỉnh được củng cố kiến thức, cập nhật kỹ thuật và chia sẻ kinh nghiệm thực tiễn, qua đó góp phần nâng cao độ chính xác của xét nghiệm, phát hiện sớm người nhiễm và hỗ trợ hiệu quả công tác điều trị, dự phòng HIV/AIDS tại Gia Lai.
Tại Hội thảo, các giảng viên Viện Vệ sinh Dịch tễ Tây Nguyên cập nhật tình hình dịch tễ HIV/AIDS; các quy định pháp lý liên quan đến xét nghiệm HIV; tiêu chuẩn, điều kiện và kỹ thuật lấy, bảo quản, vận chuyển mẫu bệnh phẩm; phương pháp, nguyên lý xét nghiệm khẳng định HIV. Bên cạnh đó, các đại biểu được trao đổi về an toàn, an ninh sinh học, quản lý rủi ro tại phòng xét nghiệm và các yêu cầu bảo đảm chất lượng xét nghiệm.
Quang cảnh Hội thảo. Ảnh: Như Nguyện
Theo báo cáo tại hội thảo, Việt Nam hiện có 253.966 người nhiễm HIV còn sống, trong khi số tử vong lũy tích là 117.746 người. Riêng năm 2025, cả nước ghi nhận 9.946 ca nhiễm HIV mới và 1.742 trường hợp tử vong. Đáng lưu ý, dịch HIV đang có xu hướng trẻ hóa. Nhóm tuổi 16-29 chiếm 41,4% số ca phát hiện, trong khi lây truyền qua đường tình dục tiếp tục là đường lây chủ yếu, chiếm trên 61%. Tại khu vực Tây Nguyên, Lâm Đồng ghi nhận 4.886 ca nhiễm HIV lũy tích, Gia Lai 2.501 ca và Đắk Lắk 2.384 ca.
Đối với Gia Lai, địa bàn rộng, dân cư phân bố không đồng đều, cùng sự đa dạng về dân tộc, ngôn ngữ và phong tục tập quán đang đặt ra không ít thách thức trong việc tiếp cận các dịch vụ dự phòng, xét nghiệm và điều trị HIV/AIDS.
Trong bối cảnh đó, xét nghiệm HIV có vai trò đặc biệt quan trọng trong phát hiện sớm người nhiễm, giúp người bệnh được chuyển gửi điều trị kịp thời, đồng thời hạn chế nguy cơ lây truyền trong cộng đồng. Tuy nhiên, hiệu quả của hoạt động này phụ thuộc lớn vào độ chính xác, tính an toàn và chất lượng của hệ thống xét nghiệm.
Tại Hội thảo, các đại biểu đã đề ra nhiều giải pháp thiết thực trong phòng, chống HIV/AIDS. Trong đó, để hướng tới mục tiêu 95-95-95, ngành y tế cần tiếp tục mở rộng tiếp cận các dịch vụ dự phòng, xét nghiệm và điều trị, nhất là đối với những nhóm có nguy cơ cao…
Cùng với mở rộng xét nghiệm và dự phòng, ngành y tế cũng cần duy trì điều trị ARV sớm, quản lý các trường hợp đồng nhiễm HIV/lao, HIV/HCV và tăng cường dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con.
