Giải mã bộ phim tiêu tốn nhiều tiền nhất của Ấn Độ 'Ramayana'

Ramayana: Khởi nguồn một huyền thoại đưa sử thi nổi tiếng nhất nhì Ấn Độ lên màn ảnh rộng, qua hai phần phim do Nitesh Tiwari cầm trịch. Dự án gây chú ý với kinh phí được công bố lên tới 500 triệu USD - con số chưa từng thấy trong lịch sử điện ảnh xứ tỷ dân, cũng là chuyện xưa nay hiếm trên cả thế giới.

Bên cạnh quy mô hoành tráng, thế giới giả tưởng và hệ thống nhân vật đồ sộ trong câu chuyện sử thi này cũng đang trở thành tâm điểm bàn luận. Phần phim đầu tiên đưa khán giả làm quen với những nhân vật trọng tâm là hoàng tử Rama, vua Ravana và liên kết định mệnh dẫn đến cuộc đối đầu giữa cả hai.

Bộ ba thần linh tối cao

Ngay từ đầu phim, Ramayana đã nhắc đến khái niệm Trimurti trong Hindu giáo, với ba vị thần Brahma, Vishnu và Shiva đại diện cho ba phương diện của quyền năng vũ trụ. Brahma gắn với sự sáng tạo, Vishnu đảm nhận duy trì và bảo vệ trật tự, còn Shiva đại diện cho sự hủy diệt và chuyển hóa, mở đường cho một chu kỳ tái sinh. Nhưng thực tế, vị trí và vai trò của ba vị thần vẫn được diễn giải khác nhau tùy trường phái.

Brahma theo lý giải của Ramayana là vị thần sáng tạo. Trong Hindu giáo, Brahma là cha của các thần và của loài người. Trong phim, Brahma có liên quan trực tiếp đến sự trỗi dậy của Ravana. Sau hàng nghìn năm tu luyện, quỷ vương được vị thần sáng tạo ban cho một đặc ân khiến hắn gần như bất khả chiến bại.

Trong khi, Shiva là hiện thân của sự hủy diệt. Ông là Đấng tối cao trong giáo phái Shaiva, một trong những truyền thống chính của Hindu giáo. Trong phim, Quỷ vương Ravana cũng là một tín đồ tận tụy của Shiva.

Trimurti được nhắc đến ngay từ đầu phim.

Cuối cùng, Vishnu giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong Ramayana, cũng là vị thần được các tín đồ Hindu giáo sùng bái nhất. Ông được coi là người đảm nhận duy trì và bảo vệ trật tự. Theo thần thoại, Vishnu có nhiều hóa thân và đã nhiều lần cứu Trái Đất khỏi thảm họa diệt vong như trận Đại hồng thủy, quỷ vương Bali...

Khi Ravana trở nên quá hùng mạnh, gây tai họa cho thần linh và các sinh thể trên thế gian, những vị thần khác tìm đến cầu cứu Vishnu. Ngài quyết định hóa thân thành Rama, một hoàng tử loài người, để tiêu diệt quỷ vương. Theo sử thi, Vishnu có mười hiện thân chính, trong đó Rama và Krishna là hai hình tượng nổi tiếng nhất. Hoàng tử Rama chính là hiện thân thứ bảy của vị thần này.

Ravana

Trong Ramayana, Ravana do Yash thủ vai là một trong những nhân vật trung tâm, được khai thác sâu về nguồn gốc và quá trình trở thành vị vua quyền lực của Lanka.

Theo sử thi, Ravana từng thực hiện cuộc khổ hạnh kéo dài 10.000 năm để cầu xin Brahma ban cho quyền năng. Hắn lần lượt hiến dâng chín chiếc đầu vào lửa tế thần. Khi chuẩn bị dâng chiếc đầu thứ mười, Brahma xuất hiện và cho hắn lựa chọn phần thưởng.

Ravana xin được bất tử, nhưng yêu cầu này bị từ chối. Hắn sau đó xin không thể bị tiêu diệt bởi thần linh, quỷ dữ và những sinh thể siêu nhiên hùng mạnh. Ravana cố tình không nhắc đến con người vì cho rằng nhân loại quá yếu đuối, không đáng được coi là một mối đe dọa.

Ravana được khai sinh từ thù hận và bạo lực.

Còn trong phim, Ravana tên thật là Dashanan, có cha là nhà hiền triết Vishrava, còn mẹ là Kaikasi - chiến binh thuộc dòng dõi Asura. Nhờ thừa hưởng tri thức từ cha và sức mạnh từ dòng máu của mẹ, Dashanan là nhân tài xuất chúng khi thông thạo kinh Veda, lại võ nghệ, có năng khiếu âm nhạc.

Thuận theo mong muốn của mẹ, Dashanan lên đường tìm kiếm sức mạnh để giải thoát cho bộ tộc, đòi lại danh dự. Dashanan trải qua thời gian dài tu hành khổ hạnh để cầu xin thần Brahma ban cho sức mạnh. Dù không đạt được mong muốn bất tử, Dashanan vẫn nhận được ân huệ giúp bản thân gần như bất khả chiến bại. Sau đó, Dashanan trở về Lanka, đánh bại vị vua đương nhiệm và giành lấy ngai vàng.

Vị vua Lanka dần tha hóa, để cho tính kiêu ngạo và hung hăng chi phối. Một bước ngoặt trong hành trình nhân vật là khi đối đầu với Vidyutjihva, chồng của em gái Surpanakha. Dù ban đầu muốn trừng phạt Vidyutjihva vì hành vi sai trái, Ravana cuối cùng lại ra tay sát hại người này trong cơn giận.

Biến cố dẫn đến cuộc đối đầu giữa Ravana và Rama xảy ra sau khi Lakshmana chém đứt mũi Surpanakha. Phẫn nộ trước việc em gái bị xúc phạm, Ravana quyết định bắt cóc Sita, đưa nàng về Lanka bằng cỗ xe bay. Hành động này mở ra cuộc xung đột lớn giữa hai nhân vật, đồng thời đánh dấu bước ngoặt trong số phận của vị vua Lanka.

Ramayna có chi tiết khá thú vị xoay quanh hình tượng mười chiếc đầu đặc trưng của Ravana. Khi phân vân có nên trả thù cho em gái, vị vua Lanka đã tự bước vào vùng tâm trí của mình, đối thoại với những "nhân cách" khác. Chúng là biểu tượng cho những cá tính và tiếng nói khác nhau bên trong nhân vật, từ một học giả uyên bác, một nhạc sĩ mơ mộng, một người lý trí hay kẻ kiêu ngạo, tàn nhẫn…

Rama

Rama là con trưởng của vua Dasharatha và hoàng hậu Kausalya, sinh ra tại vương quốc Ayodhya. Chàng được xem là hóa thân thứ bảy của Vishnu, giáng thế để tiêu diệt Ravana và khôi phục trật tự ba giới. Từ nhỏ, Rama đã nổi tiếng thông minh, nhân hậu, giỏi võ nghệ và thành thạo bắn cung. Chàng được xem là hình mẫu của người anh hùng sống theo dharma - khái niệm chỉ lẽ phải, đạo lý và bổn phận của mỗi con người.

Sau khi vượt qua thử thách nâng và kéo căng cây cung thần của Shiva trong lễ kén rể do vua Janaka tổ chức, Rama kết hôn với Sita, công chúa xứ Mithila. Cuộc sống của đôi vợ chồng thay đổi khi hoàng hậu Kaikeyi yêu cầu vua Dasharatha thực hiện hai lời hứa trước đó: đưa con trai bà là Bharata lên ngôi và lưu đày Rama vào rừng 14 năm.

Rama là hiện thân của Vishnu.

Không muốn cha trở thành vị vua thất hứa, Rama chấp nhận yêu cầu và rời khỏi hoàng cung. Sita tự nguyện theo chồng, còn cậu em trai Lakshmana cũng xin đi cùng để bảo vệ hai người.

Chịu cảnh lưu đày tại núi rừng hoang vu, bộ ba phải tự thích nghi với điều kiện khắc nghiệt, đối mặt với các thế lực quỷ dữ và bảo vệ những người tu hành trước sự quấy phá của chúng. Trong quãng thời gian này, Rama vẫn giữ nguyên những nguyên tắc của mình: không sử dụng sức mạnh vì tư lợi, sẵn sàng đứng ra bảo vệ người yếu thế và luôn giữ lời hứa dù phải trả giá bằng sự bình yên của bản thân.

Biến cố xảy ra khi Surpanakha, em gái Ravana, tìm cách tán tỉnh Rama nhưng bị khước từ. Sau cuộc xung đột khiến Surpanakha bị Lakshmana hủy dung, Ravana trả thù cho em gái bằng cách bắt cóc Sita, đưa nàng về Lanka. Kể từ đây, Rama bắt đầu hành trình tập hợp đồng minh và chuẩn bị đối đầu vị vua Lanka. Đây cũng là khi vị hoàng tử mạnh mẽ đứng dậy chống lại cái ác, thực hiện sứ mệnh bảo vệ trật tự và công lý.