Giải thưởng Bùi Xuân Phái-Vì tình yêu Hà Nội lần thứ 19 tôn vinh những cống hiến cho Thủ đô

Đồng chí Lê Quốc Minh, Ủy viên Trung ương Đảng, Tổng Biên tập Báo Nhân Dân, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương, Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam cùng Đại tá, nhà báo Hồ Quang Lợi, Phó Chủ tịch Hội Truyền thông số Việt Nam trao Giải Việc làm-Vì tình yêu Hà Nội. (Ảnh: BTC)

Dự buổi lễ có đồng chí Lê Quốc Minh, Ủy viên Trung ương Đảng, Tổng Biên tập Báo Nhân Dân, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương, Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam; đại diện lãnh đạo Ban Tuyên giáo Trung ương, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Thông tấn xã Việt Nam, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội cùng đông đảo công chúng, văn nghệ sĩ.

Phát biểu tại buổi lễ, nhà báo Nguyễn Thiện Thuật, Tổng Biên tập Báo Thể thao & Văn hóa, Trưởng Ban tổ chức Giải thưởng, thành viên Hội đồng Giám khảo nhấn mạnh: Giải Bùi Xuân Phái-Vì tình yêu Hà Nội đã trải qua 18 mùa giải, trở thành nơi tôn vinh các tác giả, tác phẩm, ý tưởng và việc làm xuất phát từ tình yêu sâu sắc đối với Hà Nội.

Suốt hành trình đó, giải thưởng ghi nhận nhiều đóng góp cho Thủ đô, từ những cống hiến trong văn hóa, nghệ thuật, những tác phẩm lưu giữ ký ức và phản ánh nhịp sống đương đại, đến các việc làm bảo tồn, phát huy di sản và những ý tưởng định hình tương lai Hà Nội.

“Mỗi mùa giải là một lần chúng ta nhìn lại Hà Nội qua những việc làm tình yêu cụ thể, những sáng tạo cụ thể và những hành động cụ thể. Qua đó, tình yêu với Thủ đô không chỉ bằng lời mà được thể hiện bằng tác phẩm, ý tưởng và sự dấn thân", nhà báo Nguyễn Thiện Thuật nói.

Các đại biểu tham dự buổi lễ. (Ảnh: BTC)

Nhà báo Nguyễn Thiện Thuật, Tổng Biên tập Báo Thể thao & Văn hóa, Trưởng Ban tổ chức Giải thưởng, thành viên Hội đồng Giám khảo phát biểu. (Ảnh: BTC)

Theo nhà báo Nguyễn Thiện Thuật, đất nước và Thủ đô đang bước vào giai đoạn phát triển mới với những cơ hội và yêu cầu mới. Trong bối cảnh ấy, tình yêu Hà Nội cần được chuyển hóa thành trách nhiệm, sáng tạo và hành động. Giải thưởng sẽ tiếp tục tôn vinh những người đã, đang và sẽ cống hiến cho Thủ đô, cùng nuôi dưỡng khát vọng xây dựng Hà Nội thịnh vượng, hài hòa, văn hiến, văn minh và giàu bản sắc.

7 giải thưởng từ 11 đề cử

Giải Bùi Xuân Phái-Vì tình yêu Hà Nội do Báo Thể thao & Văn hóa và gia đình cố họa sĩ Bùi Xuân Phái thành lập từ năm 2008, nhằm trao cho các tác giả, tác phẩm, ý tưởng, việc làm có giá trị khoa học, nghệ thuật, thấm đượm tình yêu Hà Nội.

Ở mùa thứ 19, Hội đồng Giám khảo do Phó Giáo sư, Tiến sĩ, nhà văn Nguyễn Thế Kỷ làm Chủ tịch đã lựa chọn 11 đề cử chính thức trên 4 hạng mục. Sau các vòng sơ khảo, chung khảo, Hội đồng thống nhất trao 6 giải thưởng và 1 tặng thưởng.

Các đề cử nhận Giải. (Ảnh: BTC)

Ở hạng mục Giải Tác phẩm, hai giải được trao cho loạt tranh sơn mài cầu Long Biên của họa sĩ Thành Chương và vở cải lương “Người con gái Hà Thành” của Nhà hát cải lương Hà Nội, kịch bản Nguyễn Toàn Thắng, đạo diễn Nghệ sĩ Nhân dân Triệu Trung Kiên.

Vở kịch “Quân khu Nam Đồng” của Nhà hát Tuổi trẻ Việt Nam, kịch bản Phạm Ngọc Tiến chuyển thể từ truyện dài cùng tên của nhà văn Bình Ca, đạo diễn, Nghệ sĩ Ưu tú Nguyễn Sĩ Tiến, nhận Tặng thưởng của Hội đồng Giám khảo.

Hai Giải Việc làm thuộc về Lễ hội Văn hóa Thế giới tại Hà Nội lần thứ nhất năm 2025 do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch phối hợp Bộ Ngoại giao và Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội tổ chức; chuỗi hoạt động phát huy giá trị di sản Văn Miếu-Quốc Tử Giám hướng tới kỷ niệm 950 năm thành lập Quốc Tử Giám (1076-2026).

Giải Ý tưởng được trao cho Đề án thí điểm tổ chức không gian văn hóa, tuyến phố đi bộ Thành Thái, phường Cầu Giấy, thành phố Hà Nội.

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Thế Kỷ cho biết, chất lượng các đề cử năm nay tương đối đồng đều, khiến quá trình lựa chọn đặt ra nhiều cân nhắc đối với Hội đồng Giám khảo.

“Nhìn vào các đề cử năm nay, có thể nói đây đều là những đề cử rất sáng giá. Chất lượng các tác phẩm cũng như các ứng viên ở các hạng mục tương đối ngang nhau, vì vậy việc lựa chọn tác phẩm hay cá nhân nào để trao giải là điều không dễ. Đây cũng chính là cái khó của Hội đồng trong quá trình sơ khảo và chung khảo”, nhà văn Nguyễn Thế Kỷ nói.

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Thế Kỷ trao Giải Tác phẩm thứ 2 - Vở cải lương “Người con gái Hà Thành”. (Ảnh: BTC)

Đại tá, nhà báo Hồ Quang Lợi, thành viên Hội đồng Giám khảo cho biết, các thành viên đã thảo luận, phân tích kỹ từng đề cử trước khi đưa ra quyết định:

“Năm nay, Giải thưởng có số lượng đề cử rất phong phú và chất lượng. Hội đồng đã thảo luận, phân tích rất kỹ từng đề cử và thấy rằng trao giải cho đề cử nào cũng xứng đáng. Trong khi số lượng giải thưởng có giới hạn, việc lựa chọn càng phải được cân nhắc kỹ lưỡng để bảo đảm tính khách quan, công tâm và chính xác”, nhà báo Hồ Quang Lợi nhấn mạnh.

Qua 18 mùa giải, hơn 170 tác giả, tác phẩm, ý tưởng, việc làm đã được công nhận là đề cử chính thức, với hơn 75 giải thưởng được trao. Trong đó, 17 Giải thưởng Lớn đã được trao cho những văn nghệ sĩ, nhà nghiên cứu như Nguyễn Vinh Phúc, Tô Hoài, Phú Quang, Đặng Nhật Minh, Hoàng Đạo Kính và gần đây là nhạc sĩ Trần Tiến.

Các đề cử mùa giải thứ 19 cho thấy phạm vi phản ánh của giải thưởng ngày càng gắn với những vấn đề cụ thể trong quá trình phát triển Thủ đô. Bên cạnh hội họa, sân khấu, danh sách đề cử có các hoạt động bảo tồn di sản, giao lưu văn hóa quốc tế, tổ chức không gian văn hóa, phát triển hạ tầng và môi trường đô thị.

Trong danh sách đề cử năm nay có những vấn đề trực tiếp gắn với đời sống đô thị như tháo gỡ điểm nghẽn, thúc đẩy thông tuyến hệ thống đường vành đai; tổ chức không gian văn hóa, tuyến phố đi bộ; xây dựng vùng phát thải thấp trong Vành đai 1.

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Bùi Hoài Sơn, Phó Trưởng ban Tuyên giáo Trung ương trao Tặng thưởng đặc biệt cho vở kịch “Quân khu Nam Đồng” của Nhà hát Tuổi trẻ Việt Nam. (Ảnh: BTC)

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Bùi Hoài Sơn, Phó Trưởng ban Tuyên giáo Trung ương, thành viên Hội đồng Giám khảo nhấn mạnh ý nghĩa của những phần việc cụ thể đối với diện mạo Thủ đô: “Bên cạnh những tác phẩm văn học, nghệ thuật, mùa giải năm nay còn có nhiều việc làm góp phần giúp Hà Nội trở nên đẹp hơn, đáng sống hơn, hạnh phúc hơn. Những công việc như tháo gỡ các điểm nghẽn, khai mở hệ thống đường vành đai hay các dự án phát triển khác đều là những phần việc cụ thể, góp phần làm nên diện mạo Hà Nội trong hiện tại và tương lai”.

Một điểm đáng chú ý là Lễ hội Văn hóa Thế giới tại Hà Nội lần thứ nhất năm 2025 được trao Giải Việc làm. Sự kiện do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch phối hợp Bộ Ngoại giao và Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội tổ chức, tạo không gian giao lưu giữa công chúng Thủ đô với bạn bè quốc tế thông qua các hoạt động văn hóa, nghệ thuật.

Nhà thơ Bằng Việt nhận Giải thưởng Lớn

Giải thưởng Lớn mùa thứ 19 được trao cho nhà thơ Bằng Việt, ghi nhận quá trình sáng tác, nghiên cứu và tham gia hoạt động văn hóa, văn học nghệ thuật gắn bó với Hà Nội. Hà Nội hiện diện trong thơ Bằng Việt qua nhiều tác phẩm, trong đó có “Trở lại trái tim mình” (1967), “Đất này, Thăng Long-Hà Nội” (1973), “Trò chuyện với thành phố của đời mình” (1974). Ông từng có ý định tập hợp khoảng 30 bài thơ viết riêng về Hà Nội thành một tập sách.

Ở lĩnh vực nghiên cứu, những công trình như “Kẻ sĩ Thăng Long”, “Kinh đô Rồng” cùng các tuyển tập về văn chương, văn hóa Thăng Long-Hà Nội thể hiện sự quan tâm của ông tới lịch sử, văn hóa và con người thành phố.

Bà Vũ Việt Trang, Tổng Giám đốc Thông tấn xã Việt Nam trao Giải thưởng Lớn mùa thứ 19 cho nhà thơ Bằng Việt. (Ảnh: BTC)

Bên cạnh sáng tác và nghiên cứu, nhà thơ Bằng Việt có nhiều năm tham gia công tác tổ chức, quản lý văn học nghệ thuật và hoạt động quản lý nhà nước của Thủ đô. Trên các cương vị khác nhau, ông có những đóng góp cho đời sống văn hóa, văn học nghệ thuật Hà Nội.

Trong khuôn khổ lễ trao giải, Ban tổ chức giới thiệu không gian trưng bày với 40 pano về các tác giả, tác phẩm, ý tưởng và việc làm tiêu biểu được đề cử năm nay. Một số tác phẩm sơn mài khổ lớn trong loạt tranh cầu Long Biên của họa sĩ Thành Chương cũng được giới thiệu tới công chúng.

Mùa giải thứ 19 diễn ra trong dịp hướng tới kỷ niệm 72 năm Ngày Giải phóng Thủ đô (10/10/1954-10/10/2026), tiếp tục ghi nhận những đóng góp cụ thể cho đời sống văn hóa, nghệ thuật và quá trình phát triển Hà Nội.