Gỡ điểm nghẽn thoát nước, ngăn ngập cho khu dân cư

Nước ngập sâu tại thôn Đông Lỗ.

Người dân thấp thỏm mỗi khi mưa lớn

Sau trận ngập, người dân thôn Đông Lỗ tất bật dọn dẹp nhà cửa, khắc phục thiệt hại. Ở tuổi 75, bà Nguyễn Thị Hồng (trú xóm Phá Lê) vẫn chưa hết bàng hoàng khi nhớ lại cảnh nước bất ngờ tràn vào nhà. Hơn 50 năm sống tại địa phương, bà cho biết chưa từng chứng kiến nước dâng nhanh và cao như đợt vừa qua. Dù thức gần như suốt đêm theo dõi mực nước, bà vẫn không kịp trở tay khi nước tràn vào nhà lúc vừa chợp mắt. Sống một mình, bà cố gắng đưa đàn gà lên cao nhưng 30-40 con lớn nhỏ vẫn bị chết. Nhờ lực lượng cứu hộ hỗ trợ kê cao, di chuyển đồ đạc nên phần lớn tài sản được bảo vệ. Bà Hồng cho rằng tình trạng thoát nước khu vực có thể đã thay đổi kể từ khi các công trình, nhà máy, trong đó có dự án Nhà máy Sản xuất Ray và Thép đặc biệt Hòa Phát Dung Quất, được xây dựng gần khu dân cư.

Gia đình bà Phạm Thị Phúc (54 tuổi, cùng trú xóm Phá Lê) cũng chật vật ứng phó khi nước tràn vào nhà lúc khoảng 23 giờ, đe dọa đàn heo hơn 80 con. Đến 13-14 giờ ngày hôm sau, nước đạt đỉnh, nhiều vị trí ngập sâu hơn 1m. Lực lượng Công an, Cảnh sát PCCC và dân quân hỗ trợ đưa hơn 40 con heo nhỏ đến nơi cao ráo; số heo lớn còn lại khó di chuyển do nước ngập sâu, thiếu nơi nhốt và phương tiện vận chuyển. Hai cha con bà Phúc phải ngâm mình dưới nước nhiều giờ để tìm cách kê cao chuồng trại. Sau khi nước rút, nhiều con heo bị tiêu chảy, sụt cân, có con giảm cả chục ký; gia đình phải chi nhiều triệu đồng mua thuốc điều trị. Nước lũ còn làm hư hỏng nhiều vật dụng sinh hoạt, ảnh hưởng nặng đến khu vực chăn nuôi, nấu rượu. Theo người dân, khu vực từng ngập lụt khoảng năm 2015 nhưng nhiều năm sau đó không còn ngập sâu. Đợt ngập vừa qua khiến các hộ dân lo lắng khi mùa mưa bão vẫn tiếp diễn.

Vệt nước in hằn trên tường nhà bà Hồng sau trận ngập.

Rà soát toàn diện hệ thống thoát nước

Đợt ngập chưa gây thiệt hại về người nhưng ảnh hưởng trực tiếp đến sinh hoạt, sản xuất của người dân tại các khu vực đội 2, đội 3 và đội 13, thôn Đông Lỗ. Ngay sau sự việc, UBND xã Vạn Tường huy động lực lượng khơi thông cống rãnh, kiểm tra tình trạng ngập. Qua rà soát, địa phương xác định nguyên nhân chủ yếu do một số công trình đang thi công làm thay đổi, tắc nghẽn dòng chảy, trong khi năng lực thoát nước hiện trạng không còn đáp ứng yêu cầu.

Trước đây, nước thoát từ Công ty BIO ETHANOL được dẫn về hạ lưu khu vực đội 2 và đội 13, chảy vào mương dọc đường 5 Đông. Từ đây, nước chia thành hai hướng: một hướng thoát vào hệ thống thoát nước Quốc lộ 24C, hướng còn lại ra biển. Hiện hệ thống kết nối vào Quốc lộ 24C đã được tháo dỡ để phục vụ dự án. Khu vực chỉ còn một tuyến thoát nước chính ra biển bằng đường ống đường kính 1,5m, nằm sâu khoảng 3-4m dưới mặt đất. Theo UBND xã Vạn Tường, tuyến ống này không đủ khả năng tiêu thoát nước cho toàn bộ khu vực Đông Lỗ.

Ông Ung Đình Hiền, Chủ tịch UBND xã Vạn Tường cho biết, tình trạng ngập có tác động từ việc triển khai các dự án trên địa bàn. Địa phương kiến nghị Ban Quản lý Khu kinh tế Dung Quất và các KCN Quảng Ngãi chủ trì kiểm tra toàn bộ hệ thống thoát nước, khơi thông các vị trí tắc nghẽn; nghiên cứu tách dòng nước từ Công ty BIO ETHANOL, đấu nối vào hệ thống thoát nước Quốc lộ 24C để bảo đảm tiêu thoát nước lâu dài. Công ty Cổ phần Thép Hòa Phát Dung Quất và các đơn vị thi công được đề nghị cung cấp hồ sơ, hiện trạng hệ thống thoát nước, bố trí phương án thoát nước tạm thời, không để hoạt động thi công cản trở dòng chảy. Các sở Nông nghiệp và Môi trường, Xây dựng có trách nhiệm hướng dẫn, thẩm định giải pháp kỹ thuật và theo dõi thực hiện.

Sau khi xảy ra ngập, ông Đỗ Tâm Hiển, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ngãi cùng đoàn công tác đã đến hiện trường kiểm tra, lắng nghe ý kiến người dân và chỉ đạo khắc phục. Trước mắt, UBND xã Vạn Tường phối hợp với Công ty Thép Hòa Phát Dung Quất nghiên cứu điều chỉnh vị trí đấu nối, khẩu độ cống để nâng cao hiệu quả thoát nước trong mùa mưa; Sở Xây dựng thẩm định phương án và chỉ đạo thi công. Về lâu dài, Ban Quản lý Khu kinh tế Dung Quất chủ trì rà soát quy hoạch, hiện trạng toàn bộ hệ thống, xác định các tuyến đã ngừng hoạt động, tuyến cần xây dựng mới và hướng thoát nước chính. Công tác nạo vét, bảo dưỡng cống, mương cũng được đẩy mạnh, ưu tiên các tuyến phục vụ khu dân cư.