Hà Nội - điểm hẹn của những học sinh yêu thiên văn

Thí sinh tranh tài tại IOAA 2026 với 4 nội dung thi. Ảnh: BTC

Hơn 300 thí sinh đến từ 64 quốc gia và vùng lãnh thổ đã có những ngày tranh tài, giao lưu và khám phá văn hóa, lịch sử Thủ đô. Qua kỳ thi, Hà Nội không chỉ là nơi diễn ra các hoạt động chuyên môn, mà còn để lại những dấu ấn riêng trong hành trình của các đoàn tham dự.

Những thử thách trên hành trình chinh phục thiên văn

Kỳ thi Olympic thiên văn và vật lý thiên văn quốc tế lần thứ XIX (IOAA 2026) diễn ra tại Hà Nội từ ngày 25-9 đến 5-10, Đại học Phenikaa là địa điểm chính tổ chức các hoạt động chuyên môn và điều hành kỳ thi.

10 thí sinh Việt Nam tranh tài tại IOAA 2026. Ảnh: BTC

Đây là lần đầu tiên IOAA được tổ chức tại Việt Nam, quy tụ 65 đội tuyển của 64 quốc gia và vùng lãnh thổ, với gần 500 thành viên, trong đó có hơn 300 thí sinh dự thi.

Đến với IOAA 2026, các thí sinh mang theo sự chuẩn bị về kiến thức, kỹ năng và niềm say mê đối với thiên văn, vật lý thiên văn. Trong những ngày tranh tài, các em lần lượt thử sức ở những nội dung đòi hỏi không chỉ kiến thức vững vàng mà còn khả năng tư duy độc lập, sáng tạo, kỹ năng thực hành chính xác và tinh thần hợp tác. Các nội dung gồm lý thuyết, đồng đội, quan sát bằng kính thiên văn và phân tích dữ liệu.

Theo Ban Tổ chức, các nội dung chuyên môn được triển khai theo chương trình, với sự tham gia của các nhà khoa học, chuyên gia và trưởng đoàn. Công tác tổ chức, đón tiếp, phục vụ và bảo đảm an toàn được thực hiện với sự phối hợp của các cơ quan, đơn vị, tạo điều kiện để các đoàn tập trung cho kỳ thi.

Sau những giờ thi tập trung, điều đọng lại với các thí sinh không chỉ là những câu hỏi, bài toán hay dữ liệu thiên văn. Lê Quang Trí, học sinh Trường Phổ thông Năng khiếu, Đại học Quốc gia thành phố Hồ Chí Minh cho biết, em đã hoàn thành các nội dung thi với quyết tâm và nỗ lực cao nhất. Dù kết quả cuối cùng thế nào, Trí vẫn tự hào vì được góp mặt tại IOAA 2026, được thử sức trong một kỳ thi quốc tế và vượt qua những giới hạn của bản thân.

Thí sinh dự thi IOAA có nhiều trải nghiệm bên ngoài phòng thi. Ảnh: BTC

Với Trí, bên cạnh kết quả thi, những trải nghiệm có được trong những ngày ở Hà Nội cũng là điều em sẽ nhớ lâu. Trong một tuần tham gia kỳ thi, em cùng hơn 300 thí sinh đến từ nhiều quốc gia, vùng lãnh thổ có dịp sinh hoạt, giao lưu, tìm hiểu về nhau và khám phá những địa điểm văn hóa, lịch sử của Thủ đô.

Những cuộc gặp gỡ ấy giúp Trí có thêm bạn bè, hiểu hơn về văn hóa, con người của các quốc gia cùng tham dự và học hỏi thêm từ chính những người bạn đồng trang lứa. Trí coi đó là hành trang quý giá để tiếp tục học tập và theo đuổi niềm đam mê thiên văn trong thời gian tới.

Nếu những nội dung chuyên môn là nơi các thí sinh thể hiện năng lực khoa học, thì những cuộc gặp gỡ ngoài phòng thi lại làm đầy thêm ý nghĩa của một kỳ Olympic quốc tế. Ở đó, các em không chỉ biết thêm về thiên văn, mà còn có dịp hiểu cách những người bạn cùng lứa tuổi ở các quốc gia khác học tập, giao tiếp và chia sẻ niềm yêu thích khoa học.

Một tuần để hiểu thêm Hà Nội

Cùng với các hoạt động chuyên môn, chương trình IOAA 2026 dành thời gian để các đoàn tìm hiểu lịch sử, văn hóa và đời sống của Hà Nội. Hoàng thành Thăng Long, Văn Miếu - Quốc Tử Giám và làng gốm Bát Tràng là những điểm đến giúp các thành viên có thêm một cách tiếp cận khác với đất nước đăng cai.

Thí sinh tham dự IOAA 2026 tham quan Hoàng thành Thăng Long. Ảnh: Ngọc Tú

Sau những ngày tập trung cho kỳ thi, hơn 300 thí sinh có dịp khám phá Hoàng thành Thăng Long - Di sản Văn hóa thế giới được UNESCO công nhận năm 2010. Từ không gian của một di sản gắn với lịch sử lâu đời của Thăng Long - Hà Nội, các em có thêm những câu chuyện về lịch sử Việt Nam, về thành phố nơi mình đang có mặt để tham dự một kỳ thi khoa học quốc tế.

Tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám, câu chuyện về truyền thống hiếu học và tôn trọng tri thức của Việt Nam càng trở nên gần gũi với những học sinh đang theo đuổi một lĩnh vực khoa học chuyên sâu. Không chỉ tham quan kiến trúc, cảnh quan, các thí sinh còn có dịp tiếp cận một lát cắt về Hà Nội - thành phố có lịch sử lâu đời, nơi những giá trị văn hóa và tinh thần hiếu học được gìn giữ qua nhiều thế hệ.

Trải nghiệm tại làng gốm Bát Tràng. Ảnh: BTC

Còn chuyến tham quan làng gốm Bát Tràng lại mang đến một trải nghiệm gần gũi hơn về đời sống văn hóa Hà Nội. Tại đây, các thành viên có thêm dịp tìm hiểu một nghề truyền thống, quan sát những sản phẩm gốm và cảm nhận một không gian văn hóa khác của Thủ đô.

Không chỉ tại các điểm tham quan, ngay trong khuôn viên Đại học Phenikaa, các đoàn cũng có dịp tìm hiểu văn hóa Việt Nam qua những gian hàng tương tác, các vật liệu truyền thống và hoạt động trải nghiệm. Việc trực tiếp tham gia, trò chuyện và chia sẻ với nhau tạo thêm không gian kết nối giữa các đoàn sau những ngày tập trung cho kỳ thi.

Với Lê Trung Kiên, sinh viên năm thứ ba ngành Răng Hàm Mặt, Đại học Phenikaa, người đồng hành hỗ trợ các đoàn trong suốt kỳ thi, một tuần qua cũng là một trải nghiệm đáng nhớ. Không chỉ góp sức vào một sự kiện quốc tế được tổ chức tại trường, Kiên có dịp gặp gỡ, giao lưu với học sinh, sinh viên đến từ nhiều quốc gia, tìm hiểu thêm về văn hóa, đất nước và con người của bạn bè quốc tế.

Sinh viên Đại học Phenikaa tham gia hỗ trợ các đoàn dự thi IOAA 2026. Ảnh: BTC

Qua quá trình hỗ trợ các đoàn, Kiên nhận ra những điều khó có thể có được chỉ từ môi trường giảng đường: Cách giao tiếp với những người đến từ nhiều nền văn hóa, tinh thần chủ động, trách nhiệm và khả năng phối hợp trong một sự kiện quy mô quốc tế. Với Kiên, đây cũng là dịp để giới thiệu hình ảnh sinh viên Phenikaa năng động, thân thiện, trách nhiệm, qua đó góp phần đưa hình ảnh nhà trường, Hà Nội và Việt Nam đến gần hơn với bạn bè quốc tế.

Đối với Hà Nội, việc đăng cai IOAA 2026 cũng mở thêm một không gian kết nối giữa học sinh Việt Nam với cộng đồng khoa học quốc tế. Qua những cuộc gặp gỡ, trao đổi và trải nghiệm văn hóa, các thí sinh có thêm những người bạn mới, còn Hà Nội có thêm dịp giới thiệu hình ảnh một Thủ đô giàu truyền thống, coi trọng giáo dục, tri thức và thân thiện.