Hà Nội: Gắn tư vấn bảo hiểm thất nghiệp với cơ hội việc làm cụ thể

Cùng với việc bảo đảm chế độ cho người lao động, Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội đang đẩy mạnh tư vấn, giới thiệu việc làm và kết nối tuyển dụng. Yêu cầu đặt ra là đưa hoạt động hỗ trợ vượt ra ngoài việc cung cấp thông tin, thực sự trở thành cầu nối giúp người lao động sớm tìm được công việc phù hợp.

Không chỉ giải quyết trợ cấp mà còn kết nối tuyển dụng

Số người hưởng trợ cấp thất nghiệp tăng cho thấy nhu cầu hỗ trợ của người lao động trên địa bàn Hà Nội vẫn ở mức đáng chú ý. Theo số liệu công bố về tình hình thực hiện chính sách 9 tháng đầu năm 2026, thành phố đã giải quyết hưởng trợ cấp thất nghiệp cho 51.200 người, tăng 37,3% so với cùng kỳ năm 2025. Đây vừa là nhiệm vụ bảo đảm an sinh, vừa đặt ra yêu cầu nâng cao chất lượng các dịch vụ hỗ trợ để người lao động không kéo dài thời gian thất nghiệp.

Điểm đáng chú ý là hoạt động của Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội không chỉ tập trung vào tiếp nhận, giải quyết hồ sơ hưởng trợ cấp. Các phiên giao dịch việc làm được tổ chức thường xuyên, tạo điều kiện để người lao động tiếp cận thông tin tuyển dụng, gặp gỡ nhà tuyển dụng và tìm hiểu yêu cầu của từng vị trí công việc.

Số người hưởng trợ cấp thất nghiệp tăng cho thấy nhu cầu hỗ trợ của người lao động trên địa bàn Hà Nội vẫn ở mức đáng chú ý. Ảnh: Bảo Minh

Riêng trong tháng 9/2026, Trung tâm tổ chức 24 phiên giao dịch việc làm, thu hút 531 lượt đơn vị tuyển dụng với 12.306 chỉ tiêu. Qua các hoạt động này, có 3.698 lượt lao động được tư vấn, cung cấp thông tin; 1.227 lượt được kết nối, phỏng vấn và 547 lao động được doanh nghiệp tiếp nhận hồ sơ tuyển dụng.

Những con số trên cho thấy một chuỗi hoạt động hỗ trợ đã được hình thành, từ cung cấp thông tin, tư vấn đến kết nối trực tiếp với doanh nghiệp. Mỗi khâu có vai trò riêng: tư vấn giúp người lao động xác định hướng tìm việc; thông tin tuyển dụng mở rộng lựa chọn; phỏng vấn tạo cơ hội để hai bên đánh giá mức độ phù hợp. Việc doanh nghiệp tiếp nhận hồ sơ cũng là bước tiến trong quá trình kết nối, dù chưa đồng nghĩa với việc người lao động đã được tuyển dụng chính thức.

Cách phân biệt các kết quả này rất quan trọng khi đánh giá hiệu quả thực hiện chính sách. Số lượt tư vấn phản ánh mức độ tiếp cận dịch vụ, số lượt phỏng vấn cho thấy khả năng kết nối, còn số người thực sự có việc làm mới là kết quả cuối cùng mà hoạt động hỗ trợ cần hướng tới. Do đó, bên cạnh thống kê số phiên giao dịch và lượt người tham gia, cần tiếp tục theo dõi kết quả tuyển dụng sau kết nối, mức độ ổn định của việc làm và khả năng duy trì công việc của người lao động.

Thực tế thị trường lao động cũng đòi hỏi hoạt động tư vấn phải thay đổi theo hướng sát nhu cầu hơn. Người lao động mất việc không phải lúc nào cũng có thể tìm ngay một công việc tương tự công việc trước đó. Có người cần chuyển sang lĩnh vực khác, có người phải bổ sung kỹ năng chuyên môn, kỹ năng số hoặc điều chỉnh kỳ vọng về vị trí, thu nhập. Nếu chỉ cung cấp danh sách tuyển dụng chung, việc tìm kiếm việc làm sẽ phụ thuộc nhiều vào khả năng tự lựa chọn và tự kết nối của từng người.

Vì vậy, Trung tâm Dịch vụ việc làm cần phát huy vai trò tư vấn chuyên sâu, giúp người lao động đánh giá năng lực, kinh nghiệm, nguyện vọng và khả năng đáp ứng yêu cầu tuyển dụng. Trên cơ sở đó, thông tin về vị trí việc làm, điều kiện tuyển dụng, mức lương và yêu cầu kỹ năng cần được cung cấp cụ thể để người lao động có lựa chọn phù hợp. Đối với những trường hợp cần chuyển đổi nghề, việc kết nối với các chương trình đào tạo, bồi dưỡng kỹ năng cũng cần được thực hiện sớm, thay vì chờ đến khi người lao động tự tìm kiếm.

Phát huy vai trò của chính sách BHTN

Luật Việc làm số 74/2025/QH15, có hiệu lực từ ngày 1/1/2026, tiếp tục hoàn thiện chính sách BHTN theo hướng gắn hỗ trợ người lao động khi thất nghiệp với tư vấn, giới thiệu việc làm và hỗ trợ học nghề. Cách tiếp cận này cho thấy trợ cấp thất nghiệp là một bộ phận quan trọng, nhưng không phải toàn bộ chính sách. Mục tiêu rộng hơn là giúp người lao động duy trì khả năng tham gia thị trường lao động, sớm tìm được việc làm và ổn định cuộc sống.

Theo số liệu của BHXH Việt Nam, trong 9 tháng năm 2026, cả nước có 18,06 triệu người tham gia BHTN, tăng 1,07 triệu người so với năm 2025; 600.739 người được giải quyết hưởng trợ cấp thất nghiệp và 13.868 người được hỗ trợ học nghề. Kết quả này cho thấy quy mô bao phủ và nhu cầu thụ hưởng chính sách tiếp tục tăng, đồng thời đặt ra yêu cầu nâng cao chất lượng dịch vụ tại các Trung tâm Dịch vụ việc làm.

Một trong những nội dung cần được người lao động và doanh nghiệp quan tâm là các quy định mới về đóng BHTN. Nghị định số 374/2025/NĐ-CP ngày 31/12/2025 đã làm rõ cách xác định tiền lương đóng đối với một số trường hợp cụ thể. Theo đó, người lao động ngừng việc nhưng vẫn hưởng tiền lương tháng bằng hoặc cao hơn mức lương làm căn cứ đóng BHXH bắt buộc thấp nhất thì tiền lương đóng BHTN được tính theo mức lương thực tế trong thời gian ngừng việc. Đối với người làm việc không trọn thời gian, nếu tiền lương tháng đạt ngưỡng theo quy định, tiền lương đóng BHTN được xác định theo mức lương tính trong tháng theo thỏa thuận trong hợp đồng.

Việc hướng dẫn rõ các quy định này giúp doanh nghiệp thực hiện thống nhất nghĩa vụ đóng, đồng thời giúp người lao động hiểu được căn cứ ghi nhận quá trình tham gia và quyền lợi của mình. Người sử dụng lao động có trách nhiệm đóng đủ BHTN; khi người lao động chấm dứt hợp đồng, doanh nghiệp phải thực hiện nghĩa vụ đóng để kịp thời giải quyết chế độ theo quy định.

Người lao động tìm hiểu thông tin tuyển dụng tại Ngày hội tư vấn, giao dịch việc làm cụm Thanh Trì. Ảnh: TT

Bên cạnh đó, chuyển đổi số đang mở thêm phương thức tiếp cận dịch vụ. Việc hướng dẫn người lao động nộp hồ sơ hưởng trợ cấp thất nghiệp qua Cổng Dịch vụ công quốc gia, kết hợp tư vấn trực tiếp, qua điện thoại và nền tảng trực tuyến giúp giảm thời gian đi lại, thuận tiện hơn trong quá trình thực hiện thủ tục. Tuy nhiên, công nghệ chỉ phát huy hiệu quả khi người lao động được hướng dẫn đầy đủ, nhất là những người lớn tuổi hoặc chưa quen sử dụng dịch vụ công trực tuyến.

Với một địa bàn có quy mô lao động lớn và thị trường tuyển dụng đa dạng như Hà Nội, việc phát triển hệ thống thông tin thị trường lao động có ý nghĩa quan trọng. Khi dữ liệu về nhu cầu tuyển dụng, biến động lao động và kỹ năng nghề được cập nhật, Trung tâm Dịch vụ việc làm có thêm căn cứ để dự báo nhu cầu, tổ chức phiên giao dịch chuyên đề và tư vấn sát hơn với từng nhóm lao động. Doanh nghiệp cũng có thể tiếp cận nguồn nhân lực phù hợp, trong đó có những người đã có kinh nghiệm làm việc và đang hưởng trợ cấp thất nghiệp.

Để BHTN thực sự trở thành cầu nối việc làm, cần tiếp tục gắn tư vấn với nhu cầu tuyển dụng cụ thể, mở rộng các phiên giao dịch phù hợp từng ngành nghề và theo dõi kết quả sau kết nối. Khi người lao động không chỉ được hỗ trợ về thu nhập mà còn được định hướng, bổ sung kỹ năng và tiếp cận cơ hội việc làm, chính sách sẽ phát huy đầy đủ hơn vai trò bảo đảm an sinh, đồng thời góp phần cung ứng nguồn nhân lực cho sự phát triển của Thủ đô.