Hà Nội - Thái Nguyên, thêm một hành trình du lịch

Hành trình trải nghiệm xứ Trà kết hợp khám phá cảnh quan, văn hóa, ẩm thực và các điểm đến đặc trưng của Thái Nguyên, tạo sức hút với du khách, nhất là các bạn trẻ.

Chạm vào những miền di sản

Gần 7 giờ sáng, dưới tia nắng nhẹ mùa thu, chúng tôi có mặt tại ga Đà Nẵng để trải nghiệm “Hành trình kết nối Di sản miền Trung” bằng tàu hỏa. Cảm nhận đầu tiên là nhà ga hiện đại với khu vực phòng chờ rộng rãi, mát mẻ. Với những người lần đầu trải nghiệm du lịch, khám phá các vùng đất mới bằng tàu hỏa, cảm giác háo hức hiện rõ ngay từ lúc chờ tàu.

Tiếng còi vang lên báo hiệu hành trình bắt đầu. Dưới sự hướng dẫn tận tình của nhân viên nhà ga, du khách nhanh chóng di chuyển lên ghế ngồi đã đặt trước. Đoàn tàu chậm rãi lăn bánh, rời Ga Đà Nẵng, mở ra một hành trình khám phá mới.

Khác với những chuyến tàu Bắc Nam, chuyến tàu trong hành trình kết nối di sản miền Trung chạy chậm, tốc độ bình quân trên 30km/h. Nhờ vậy, hành khách có thể cảm nhận rõ từng nhịp tàu lăn bánh trên đường ray, đồng thời thoải mái ghi lại khung cảnh, nhịp sống ở những nơi đoàn tàu đi qua.

Qua khung cửa sổ, những cánh đồng, làng quê, mái nhà thấp thoáng và những đứa trẻ đứng nhìn đoàn tàu khiến nhịp sống dường như chậm lại, nhẹ nhàng hơn. Đây cũng là điểm khác biệt của loại hình du lịch đường sắt, khi chính hành trình di chuyển trở thành một phần của trải nghiệm.

Học sinh trải nghiệm hát Then, đàn Tính trên tàu du lịch Hà Nội -
Thái Nguyên (tháng 1-2025). Ảnh: THAINGUYENTOURISM

Với triết lý mỗi toa xe là một tác phẩm nghệ thuật, Tổng Công ty Đường sắt Việt Nam đã lựa chọn màu sơn, nội thất ghế ngồi để kể những câu chuyện văn hóa. Sắc tím Huế hòa cùng gam màu ghi sáng hiện đại, năng động của Đà Nẵng. Họa tiết cung đình, đèn lồng Hội An được đưa vào không gian toa tàu bằng những chi tiết thủ công tinh xảo.

Toa VIP 32 chỗ mang phong cách hoài cổ, sang trọng. Hệ thống ánh sáng, âm thanh được thiết kế đồng bộ, tạo cảm giác thư thái. Toa cộng đồng trở thành không gian mở, nơi du khách có thể thưởng thức ẩm thực, trải nghiệm văn hóa và tham gia các hoạt động tương tác ngay trên hành trình.

Những thay đổi tưởng như nhỏ như ghế xoay 180 độ, bàn dọc cửa sổ, không gian ngắm cảnh lại tạo nên những điểm chạm cảm xúc.

Khi con tàu đi qua đèo Hải Vân, tốc độ giảm hẳn để du khách tận hưởng cung đường với một bên là núi rừng hùng vĩ, một bên là biển trời xanh bao la. Tàu dừng tại ga Lăng Cô 10 phút để du khách chiêm ngưỡng vẻ đẹp vịnh Lăng Cô, một trong những vịnh biển đẹp nhất thế giới.

Anh Võ Công Hoan, quê ở Hà Tĩnh, bộc bạch: Thật tiện khi đoàn tàu có hai chuyến ra vào trong ngày. Những người có thời gian ít ỏi cũng có thể khám phá được hai thành phố di sản trong 24 giờ.

Trong hành trình, du khách vừa ngắm cảnh, vừa thưởng thức các bản hòa tấu và phần trình diễn âm nhạc của các nghệ sĩ. Ẩm thực miền Trung cũng được đưa lên tàu, mang đến những trải nghiệm thú vị với bánh bèo, bánh nậm và món bánh mì chuối xanh độc đáo.

Chị Nguyễn Thùy Dương, ở Hà Nội, trầm trồ: Thực sự rất đặc biệt. Món ngon không chỉ đến từ hương vị, mà còn đến từ sự thú vị khi được thưởng thức trên tàu. Những sự kết hợp trên đoàn tàu mang lại cảm xúc trọn vẹn, không chỉ đi để ngắm mà để chạm vào các giá trị.

Trong 3 giờ di chuyển, du khách được ngắm những cảnh sắc mây trời đẹp nao lòng khi đoàn tàu đi qua vịnh Lăng Cô, đèo Hải Vân, bãi tắm Tiên Sa…

Kinh doanh vận tải kết hợp khai thác dịch vụ du lịch đang mở ra một phân khúc mới, gắn trải nghiệm đi tàu với lịch sử, văn hóa và di sản của từng địa phương. Với hướng đi này, Thái Nguyên đang trở thành một cung đường mới để ngành đường sắt nghiên cứu, khai thác sản phẩm du lịch.

Theo đường ray về xứ Trà

Với định hướng tạo chuỗi dịch vụ đồng bộ, thêm lựa chọn cho du khách, đồng thời phát huy giá trị hệ thống hạ tầng đường sắt và tiềm năng văn hóa, du lịch của Thái Nguyên, từ năm 2025, lãnh đạo UBND tỉnh Thái Nguyên đã làm việc với Tổng Công ty Đường sắt Việt Nam (nay là Tập đoàn Đường sắt Quốc gia Việt Nam) để thống nhất hợp tác phát triển sản phẩm du lịch đường sắt Hà Nội - Thái Nguyên.

Nhiều hộ dân vùng chè Tân Cương đầu tư phát triển du lịch cộng đồng, tạo thêm điểm trải nghiệm cho du khách khám phá văn hóa Trà.

Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Thái Nguyên phối hợp với Tổng Công ty Đường sắt Việt Nam tổ chức chạy thử tuyến tàu du lịch Hà Nội - Thái Nguyên, hướng tới quảng bá văn hóa trà và phát triển du lịch.

Sau một năm chuẩn bị các điều kiện, ngày 16/9/2026, Tập đoàn Đường sắt Quốc gia Việt Nam phối hợp với UBND tỉnh tổ chức Lễ ký kết Biên bản ghi nhớ hợp tác phát triển sản phẩm du lịch đường sắt Hà Nội - Thái Nguyên giai đoạn 2026-2030.

Phát biểu tại Lễ ký kết, Phó Tổng Giám đốc Tập đoàn Đường sắt Quốc gia Việt Nam Nguyễn Chính Nam cho biết: Ngành đường sắt đang từng bước đổi mới tư duy phục vụ, chuyển từ vận tải đơn thuần sang cung cấp các sản phẩm gắn với trải nghiệm.

Theo Biên bản ghi nhớ, hai bên thống nhất phối hợp nghiên cứu, hoàn thiện Đề án phát triển tàu du lịch Thái Nguyên, tổ chức khai thác trên hành trình Hà Nội - Gia Lâm - Đông Anh - Phổ Yên - Lưu Xá và ngược lại; đồng thời kết nối với các khu, điểm du lịch trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên.

Trên cơ sở đó, tỉnh Thái Nguyên định hướng xây dựng các sản phẩm tour phù hợp với nhiều nhóm du khách. Trong đó có tour đi về trong ngày “Một ngày với Thái Nguyên”, tour 2 ngày 1 đêm “Đêm giữa miền trà” và tour từ 3 ngày trở lên “Khám phá miền trà”.

Các tour sẽ kết nối những điểm đến tiêu biểu như vùng chè Tân Cương, Khu bảo tồn Làng nhà sàn du lịch sinh thái Thái Hải, Bảo tàng Văn hóa các dân tộc Việt Nam, hồ Núi Cốc, hồ Ba Bể, ATK Định Hóa cùng nhiều điểm đến du lịch khác.

Du khách thoải mái ngắm cảnh và chụp ảnh trong “Hành trình kết nối Di sản miền Trung” bằng tàu hỏa.

Đoàn tàu dự kiến gồm 5 toa xe khách ngồi mềm điều hòa, tổng số khoảng 320 chỗ. Trên tàu dự kiến bố trí các toa chuyên đề như toa trà, toa di sản, toa OCOP và “Hộ chiếu xứ trà” (Tea Passport).

Trong dịp Festival Trà Quốc tế - Thái Nguyên năm 2026, dự kiến khai thác 6 chuyến vào các ngày 30-10, 31-10, 1-11 và tiếp tục vào các ngày 5, 6, 7-11. Sau tuần lễ Festival Trà Quốc tế - Thái Nguyên, tour dự kiến được duy trì ổn định với tần suất 2 chuyến mỗi tuần vào dịp cuối tuần.

Thái Nguyên định hướng xây dựng bộ nhận diện riêng cho các sản phẩm du lịch, gắn với văn hóa trà và những giá trị đặc trưng của tỉnh. Trên hành trình, du khách có thể trải nghiệm các hoạt động văn hóa, nghệ thuật, ẩm thực; thưởng thức trà, tìm hiểu và mua sắm các sản phẩm OCOP của địa phương.

Trong phương án tổ chức, ga Lưu Xá được xác định là điểm đón, trả khách, không gian văn hóa và đầu mối kết nối giao thông đường sắt với các điểm đến du lịch của tỉnh.

Đưa trải nghiệm thành sản phẩm du lịch

Nghị quyết số 26-NQ/TW ngày 22/8/2026 của Bộ Chính trị về phát triển du lịch Việt Nam trở thành ngành kinh tế mũi nhọn trong kỷ nguyên mới đặt mục tiêu phát triển du lịch chất lượng cao, thông minh, xanh, sáng tạo, giàu bản sắc văn hóa, có giá trị gia tăng cao; có năng lực cạnh tranh khu vực và quốc tế, có sức lan tỏa mạnh đối với các ngành, lĩnh vực khác, tạo động lực thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, đổi mới sáng tạo, phát triển bền vững.

Nghị quyết cũng xác định việc gắn phát triển du lịch với phát triển công nghiệp văn hóa, góp phần quảng bá hình ảnh đất nước, con người, nâng cao vị thế, uy tín và sức mạnh mềm quốc gia.

Với Thái Nguyên, tỉnh xác định du lịch là một trong những ngành kinh tế mũi nhọn. Tỉnh ủy Thái Nguyên đã ban hành Đề án số 17-ĐA/TU về phát triển du lịch giai đoạn 2026-2030, xác định mục tiêu đến năm 2030 đón khoảng 12 triệu lượt khách, trong đó có khoảng 1 triệu lượt khách quốc tế; tổng thu từ du lịch đạt trên 25.000 tỷ đồng/năm.

Du khách trekking khám phá sườn Đông Tam Đảo, trải nghiệm cảnh quan thiên nhiên và vẻ đẹp hoang sơ của vùng núi Thái Nguyên.

Ông Nguyễn Chu Thu, Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch, nhấn mạnh: Thái Nguyên là cửa ngõ vùng trung du và miền núi phía Bắc, với lợi thế không gian được mở rộng, tạo điều kiện khai thác hiệu quả hơn các giá trị tài nguyên thiên nhiên và văn hóa đặc sắc phục vụ phát triển du lịch.

Ông Trần Trung Hiếu, Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch TP. Hà Nội, cho rằng: Mối liên kết giữa Hà Nội và Thái Nguyên giữ vai trò quan trọng trong chiến lược phát triển của mỗi địa phương cũng như toàn vùng, trong đó Hà Nội là trung tâm du lịch quốc gia và đầu mối phân phối khách khu vực phía Bắc.

Từ lợi thế giáp ranh Thủ đô, Thái Nguyên có điều kiện phát triển các tour ngắn ngày từ 1-2 ngày. Đồng thời, địa phương được định vị là vùng du lịch sinh thái, văn hóa, lịch sử của khu vực trung du, có thể phối hợp với Hà Nội khai thác hiệu quả tài nguyên và thu hút đầu tư vào các khu du lịch tiềm năng.

Hành trình bằng đường sắt vì thế có thể trở thành một phần của trải nghiệm du lịch. Hệ thống nhà ga, đoàn tàu và tuyến đường sắt được khai thác cùng những giá trị gắn với lịch sử, văn hóa và đời sống của các địa phương.

Sản phẩm du lịch đường sắt Hà Nội - Thái Nguyên sẽ mở thêm phương thức tiếp cận các điểm đến, tăng cường liên kết du lịch giữa Thủ đô Hà Nội và tỉnh Thái Nguyên.

Theo định hướng hợp tác, hành trình đường sắt kết nối với các điểm đến có giá trị về lịch sử, văn hóa và sinh thái của tỉnh, trong đó có Khu di tích quốc gia đặc biệt ATK Định Hóa, hồ Núi Cốc và vùng chè Tân Cương.

Tăng cường liên kết vùng, khai thác giá trị di sản văn hóa, lịch sử, danh lam thắng cảnh và đổi mới mô hình sản phẩm đang mở thêm không gian phát triển cho du lịch Thái Nguyên.

Sự chuyển dịch tư duy từ vận tải sang dịch vụ trải nghiệm cũng mở ra hướng đi mới cho ngành đường sắt, tạo thêm lựa chọn để du khách khám phá một Thái Nguyên giàu bản sắc, nơi văn hóa trà được kết nối với những giá trị lịch sử, văn hóa và cảnh quan trên cùng một hành trình.