Hiện đại hóa ngân hàng, mở rộng cửa tín dụng cho doanh nghiệp

Trụ sở Ngân hàng nhà nước Việt Nam. Ảnh: Thành Trung/Bnews/TTXVN

Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Văn Thắng vừa ký Quyết định số 1809/QĐ-TTg phê duyệt Đề án "Tiếp tục hiện đại hóa hệ thống ngân hàng, xử lý các tổ chức tín dụng yếu kém, tăng cường khả năng tiếp cận vốn cho doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp nhỏ và vừa".

Điểm đáng chú ý của Đề án là đặt việc cải thiện khả năng tiếp cận vốn tín dụng của doanh nghiệp, đặc biệt doanh nghiệp nhỏ và vừa, thành một nhóm giải pháp riêng, đồng thời gắn mục tiêu này với quá trình hiện đại hóa hệ thống ngân hàng, khai thác dữ liệu để đánh giá khách hàng vay và hoàn thiện cơ sở pháp lý liên quan đến tài sản bảo đảm.

Đề án được xây dựng nhằm cụ thể hóa nhiệm vụ Đảng, Chính phủ giao Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) chủ trì, phối hợp với Bộ Tài chính, các bộ, cơ quan, địa phương và đơn vị liên quan triển khai. Đây là nhiệm vụ được xác định tại Kết luận số 18-KL/TW ngày 2/4/2026 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng về Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, tài chính quốc gia, vay, trả nợ công và đầu tư công trung hạn 5 năm 2026-2030, gắn với mục tiêu phấn đấu tăng trưởng "2 con số" và Nghị quyết số 109/NQ-CP ngày 16/4/2026 của Chính phủ về cập nhật, bổ sung Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng và Kết luận số 18.

Đề án được xây dựng bám sát đường lối, chủ trương của Đảng tại Văn kiện Đại hội Đảng lần thứ XIV, Kết luận số 18, các Nghị quyết số 57-NQ/TW  của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; Nghị quyết số 68-NQ/TW về phát triển kinh tế tư nhân; Nghị quyết số 79-NQ/TW về phát triển kinh tế nhà nước; các chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ gắn với việc xây dựng chiến lược phát triển ngành Ngân hàng Việt Nam đến năm 2030 và quá trình đánh giá, tổng kết Đề án cơ cấu lại hệ thống các tổ chức tín dụng gắn với xử lý nợ xấu giai đoạn 2021-2025.

Với doanh nghiệp, một trong những nội dung đáng chú ý là NHNN được giao triển khai Chương trình Kết nối Ngân hàng - Doanh nghiệp để tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong tiếp cận tín dụng cho doanh nghiệp và người dân; đồng thời chỉ đạo các tổ chức tín dụng triển khai các giải pháp nâng cao khả năng tiếp cận vốn tín dụng ngân hàng.

NHNN cũng có nhiệm vụ hoàn thiện khuôn khổ pháp lý, cơ chế, chính sách về tiền tệ, tín dụng và hoạt động ngân hàng; cơ cấu lại, xử lý các tổ chức tín dụng yếu kém và xử lý nợ xấu của các tổ chức tín dụng. Đây là nhóm nhiệm vụ được đặt trong tổng thể mục tiêu nâng cao khả năng cung ứng vốn của hệ thống ngân hàng cho nền kinh tế.

Một điểm mới đáng chú ý khác là tăng cường khai thác dữ liệu phục vụ đánh giá khách hàng vay. Bộ Công an được giao chủ trì, phối hợp với NHNN đẩy mạnh kết nối, chia sẻ, khai thác Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, hệ thống định danh và xác thực điện tử; triển khai dịch vụ đánh giá điểm khả tín khách hàng vay dựa trên đa nguồn dữ liệu nhằm hỗ trợ người dân và doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp nhỏ và vừa, tiếp cận nguồn vốn tín dụng an toàn, thuận lợi...

Liên quan đến tài sản bảo đảm và xử lý các dự án bất động sản, Bộ Nông nghiệp và Môi trường được giao rà soát, sửa đổi, bổ sung, hoàn thiện cơ sở pháp lý cho việc chuyển nhượng dự án trong trường hợp xử lý tài sản bảo đảm là dự án bất động sản. Bộ cũng có nhiệm vụ hoàn thiện công tác đo đạc, thống kê, số hóa và làm sạch cơ sở dữ liệu đất đai trên phạm vi toàn quốc, kết nối, chia sẻ liên thông với các cơ sở dữ liệu quốc gia khác.

Việc hoàn thiện cơ sở pháp lý và dữ liệu đất đai có ý nghĩa đối với quá trình xác lập, quản lý và xử lý tài sản bảo đảm, qua đó góp phần tháo gỡ một trong những vấn đề liên quan đến hoạt động cấp tín dụng cho doanh nghiệp.

Đối với khu vực doanh nghiệp nhỏ và vừa, Bộ Tài chính được giao chủ trì rà soát, hoàn thiện Dự án Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa và các chính sách hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa. Bộ Tài chính cũng phối hợp với NHNN cân đối, bố trí nguồn ngân sách nhà nước để tăng vốn điều lệ cho các ngân hàng thương mại nhà nước, Ngân hàng Hợp tác xã Việt Nam và Công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên Quản lý tài sản của các tổ chức tín dụng Việt Nam (VAMC) theo phê duyệt của Thủ tướng Chính phủ.

Bên cạnh nhóm giải pháp về tiếp cận vốn, Đề án tiếp tục thúc đẩy hiện đại hóa hệ thống ngân hàng thông qua phát triển, nâng cấp hạ tầng công nghệ thông tin; hiện đại hóa hệ thống thanh toán; đổi mới công tác quản lý, giám sát thanh toán; nâng cao hiệu lực, hiệu quả thanh tra, giám sát ngân hàng và hiện đại hóa hoạt động của các tổ chức tín dụng.

Đề án cũng dành một nhóm giải pháp riêng cho xử lý các tổ chức tín dụng yếu kém, gồm 4 nhiệm vụ, giải pháp trực tiếp và các giải pháp hỗ trợ đối với NHNN và các tổ chức tín dụng.

Đề án cũng gắn với mục tiêu phấn đấu tăng trưởng kinh tế "2 con số" và được xây dựng đồng bộ với Đề án "Cải cách tổng thể thị trường tài chính Việt Nam gắn với thực hiện mục tiêu tăng trưởng ở mức cao, liên tục đến năm 2045" của Bộ Tài chính.