Hiệu quả từ phát triển chuỗi liên kết chăn nuôi ngựa ở Phẩm Giàng

Đàn ngựa bạch của gia đình anh Dương Văn Hai.

Gắn bó với nghề chăn nuôi ngựa từ những năm 1990, năm 2000, anh Hoàng Văn Hoan, người dân xóm Phẩm Giàng, tiếp nối nghề nấu cao truyền thống của gia đình vợ. Ban đầu, anh chủ yếu sản xuất thủ công, khách hàng phần lớn là người quen. Khi đơn hàng tăng, anh đầu tư máy móc, cải tiến quy trình và mở rộng thị trường.

Anh Hoan chia sẻ: Trước đây, tôi làm hoàn toàn bằng tay, nấu bằng bếp than, mỗi mẻ mất nhiều thời gian. Sau này, khách đặt nhiều hơn, tôi đầu tư máy móc, chuyển sang nấu bằng điện để chủ động hơn trong sản xuất.

Từ cơ sở nhỏ lẻ, anh từng bước đa dạng hóa sản phẩm, chú trọng chất lượng, mẫu mã và an toàn thực phẩm. Bên cạnh cao ngựa dạng bánh truyền thống, cơ sở còn sản xuất cao cắt nhỏ, viên cao. Sản phẩm cao ngựa bạch đạt OCOP 3 sao, được tiêu thụ tại nhiều tỉnh, thành phố.

Nhu cầu nguyên liệu tăng cũng thúc đẩy người dân địa phương mở rộng chăn nuôi. Thay vì nuôi một, hai con như trước, nhiều hộ đã đầu tư chuồng trại, trồng cỏ, phát triển đàn ngựa bạch lên quy mô lớn. Hiện xóm Phẩm Giàng có khoảng 40 hộ chăn nuôi ngựa bạch, mỗi hộ duy trì đàn từ 30 đến 60 con.

Quy mô chăn nuôi lớn đặt ra yêu cầu cao hơn về vốn, thức ăn, kỹ thuật chăm sóc và đầu ra. Vì vậy, liên kết thông qua HTX ngựa bạch xóm Phẩm đang trở thành lựa chọn của người dân.

Từ nghề nấu cao truyền thống, anh Hoàng Văn Hoan từng bước đa dạng hóa sản phẩm, mở rộng thị trường tiêu thụ.

Là thành viên HTX, anh Dương Văn Hai cho rằng, liên kết giúp người nuôi gắn kết sản xuất với thị trường, hướng tới đầu ra ổn định. Theo anh, hiệu quả chăn nuôi không chỉ phụ thuộc vào quy mô đàn mà còn chịu tác động của quá trình chăm sóc và giá thị trường.

Tham gia HTX cũng giúp các hộ quan tâm hơn đến chất lượng, nguồn gốc sản phẩm và yêu cầu của đơn vị thu mua. Từ chỗ sản xuất riêng lẻ, người dân từng bước chủ động tính toán quy mô, chất lượng và nhu cầu nguyên liệu, tạo điều kiện kết nối chăn nuôi với chế biến.

Cùng với mở rộng quy mô, các hộ cũng phải đối mặt với nguy cơ dịch bệnh và chi phí chăm sóc đàn ngựa. Do đó, công tác vệ sinh chuồng trại, theo dõi sức khỏe vật nuôi và tiêm phòng được chú trọng hơn.

Ông Dương Văn Xuân, Bí thư xóm Phẩm Giàng, cho biết: Địa phương thường xuyên phối hợp tuyên truyền, hướng dẫn người dân chăm sóc vật nuôi, phòng, chống dịch bệnh và tiêm phòng theo hướng dẫn chuyên môn. Nhiều gia đình đã mạnh dạn đầu tư đàn lớn, coi chăn nuôi ngựa là hướng phát triển kinh tế quan trọng bên cạnh sản xuất nông nghiệp.

Thực tế tại Phẩm Giàng cho thấy, giá trị kinh tế từ chăn nuôi ngựa không chỉ nằm ở số lượng đàn mà còn phụ thuộc vào khả năng liên kết sản xuất, chế biến và tiêu thụ.

Để phát triển bền vững, người dân cần tiếp tục nâng cao kỹ thuật chăn nuôi, chủ động nguồn thức ăn, kiểm soát dịch bệnh và xây dựng đầu ra tin cậy. Qua đó, lợi thế chăn nuôi truyền thống từng bước trở thành sinh kế lâu dài, góp phần nâng cao thu nhập cho người dân địa phương.