Học sinh TP Hồ Chí Minh tranh tài nghiên cứu khoa học

Theo đại diện Sở GD-ĐT TP Hồ Chí Minh, năm học 2025 - 2026 có 1.547 đề tài tham gia vòng xét duyệt hồ sơ, với hơn 2.800 học sinh tham gia nghiên cứu. Từ đó, ban tổ chức đã lựa chọn 120 dự án vào vòng tuyển chọn cấp Thành phố, gồm 20 dự án cá nhân và 100 dự án tập thể, phân bố đầy đủ ở 29 lĩnh vực nghiên cứu theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo.

Từ 120 dự án này, hội đồng giám khảo sẽ tiếp tục tuyển chọn 13 đề tài xuất sắc nhất đại diện TP Hồ Chí Minh tham dự cuộc thi khoa học kỹ thuật cấp quốc gia, dự kiến tổ chức tại Hà Nội vào tháng 3/2026.

Học sinh THPT TP Hồ Chí Minh tại cuộc thi khoa học kỹ thuật cấp thành phố năm học 2025 - 2026.

Nhiều đề tài năm nay được đánh giá cao nhờ gắn với các vấn đề thực tiễn của đời sống đô thị và phát triển bền vững, như dự án thiết bị bay không người lái hỗ trợ chữa cháy do hai học sinh Trọng Nhân và Văn Toàn, Trường THPT Bình Chánh thực hiện. Xuất phát từ thực tế nhiều vụ cháy xảy ra trong hẻm nhỏ, xe chữa cháy khó tiếp cận, nhóm học sinh đã nghiên cứu thiết bị bay dạng drone có khả năng tiếp cận nhanh khu vực cháy và hỗ trợ xử lý ban đầu.

Theo nhóm nghiên cứu, thiết bị được thiết kế với hai phương án chữa cháy gồm thả bóng chữa cháy trực tiếp vào đám cháy và cơ chế phun nước. Drone có thể hút nước từ mặt đất để phun, giúp kéo dài thời gian hoạt động và bảo đảm khả năng chữa cháy liên tục. Thiết bị đã được thử nghiệm trong tình huống cháy giả định tại trường học với kết quả khả quan; nhóm cũng đề xuất tích hợp thêm hệ thống cân bằng tự động và cảm biến đo gió nhằm nâng cao độ ổn định khi vận hành.

Ở lĩnh vực môi trường, hai học sinh Cao Thắng và Quang Thắng, Trường THPT chuyên Lê Hồng Phong, mang đến đề tài dự báo nguy cơ mất rừng tại Việt Nam. Đại diện nhóm nghiên cứu cho biết, hiện nay nhiều hệ thống chỉ phát hiện mất rừng khi diện tích rừng đã bị xâm hại, trong khi nhóm hướng tới xây dựng công cụ dự báo nguy cơ từ sớm để hỗ trợ lực lượng kiểm lâm chủ động hơn trong công tác bảo vệ rừng.

Nghiên cứu này ứng dụng trí tuệ nhân tạo, sử dụng các mô hình học sâu để phân tích dữ liệu về mật độ dân số, mức độ đô thị hóa, độ dốc địa hình và ảnh radar. Trên cơ sở đó, hệ thống đưa ra cảnh báo tại các khu vực có nguy cơ cao, giúp dự đoán khả năng mất rừng trong những tháng tiếp theo.

Bên cạnh các đề tài kỹ thuật và môi trường, lĩnh vực giáo dục - công nghệ cũng ghi nhận nhiều dự án có tính ứng dụng cao. Trong đó, dự án “Xây dựng website học Toán bằng tiếng Anh cho học sinh trung học phổ thông với chủ đề Hàm số bậc hai” của hai học sinh Nguyễn Mỹ Kỳ Lâm (lớp 11A11) và Ngô Nguyễn Phương Vy (lớp 10A8), Trường THPT Marie Curie, dưới sự hướng dẫn của giáo viên Nguyễn Thị Thùy Trang, đã được chọn tham dự vòng tuyển chọn.

Dự án hướng tới đổi mới phương pháp dạy và học Toán, kết hợp kiến thức chuyên môn với công nghệ thông tin và ngoại ngữ, đáp ứng yêu cầu hội nhập và chuyển đổi số trong giáo dục.

Học sinh Trường THPT Marie Curie với dự án “Xây dựng website học Toán bằng tiếng Anh cho học sinh trung học phổ thông với chủ đề Hàm số bậc hai”.

Ông Nguyễn Bảo Quốc, Phó Giám đốc Sở GD-ĐT TP Hồ Chí Minh nhấn mạnh, nghiên cứu khoa học mang lại cho học sinh một hành trình học tập có chiều sâu, từ vận dụng kiến thức, tìm tòi chuyên sâu đến trải nghiệm thực tiễn và chấp nhận sai sót để hoàn thiện sản phẩm. “Quá trình đó hình thành tư duy phản biện, phương pháp làm việc khoa học và khả năng giải quyết vấn đề, là nền tảng quan trọng cho sự phát triển lâu dài của học sinh”, ông Nguyễn Bảo Quốc nói.

Theo Phó Giám đốc Sở GD-ĐT TP Hồ Chí Minh, nhờ thành tích nổi bật tại các cuộc thi khoa học kỹ thuật quốc tế trong những năm gần đây, TP Hồ Chí Minh tiếp tục là địa phương có số lượng đề tài tham dự cuộc thi khoa học kỹ thuật cấp quốc gia nhiều nhất cả nước trong năm học 2025 - 2026, qua đó khẳng định hiệu quả và sức lan tỏa của phong trào nghiên cứu khoa học trong nhà trường phổ thông.

Tin, ảnh: Hương Trần/Báo Tin tức và Dân tộc