Iran tìm cách tránh cuộc tấn công của Mỹ thông qua trung gian Thổ Nhĩ Kỳ
Iran đang nỗ lực tránh nguy cơ bị Mỹ tấn công quân sự thông qua các cuộc đàm phán tại Ankara.
Theo kế hoạch, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi ngày 30/1 sẽ tới Ankara, Thổ Nhĩ Kỳ để tiến hành các cuộc trao đổi nhằm ngăn chặn khả năng Mỹ tiến hành tấn công. Các nhà ngoại giao Thổ Nhĩ Kỳ đang tìm cách thuyết phục Tehran rằng nước này cần đưa ra các nhượng bộ liên quan tới chương trình hạt nhân nếu muốn tránh một cuộc đối đầu quân sự.
Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi. Ảnh: AP
Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdoğan thậm chí đã đề xuất tổ chức một cuộc họp trực tuyến giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian. Tuy nhiên, đây là hình thức ngoại giao mà nhà lãnh đạo Mỹ sẵn sàng đồng ý nhưng lại khó được chấp nhận đối với giới ngoại giao Iran vốn thận trọng. Trên thực tế, hai nước đã không tiến hành các cuộc đối thoại trực tiếp chính thức trong suốt một thập kỷ qua.
Chuyến thăm của Ngoại trưởng Araghchi diễn ra trong bối cảnh ngoại giao quốc tế dồn dập và các tuyên bố cứng rắn ngày càng leo thang từ cả hai phía. Theo Axios, trong tuần này, các quan chức quốc phòng và tình báo cấp cao của Israel và Saudi Arabia cũng đã có mặt tại Washington để thảo luận về vấn đề Iran.
Phát biểu tại cuộc họp nội các ngày 29/1, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth tuyên bố Lầu Năm Góc sẵn sàng thực hiện mọi mệnh lệnh quân sự do Tổng thống Trump đưa ra. Ông nhấn mạnh Iran vẫn còn “mọi lựa chọn để đạt được một thỏa thuận”, đồng thời khẳng định Mỹ sẽ chuẩn bị sẵn sàng cho bất kỳ kịch bản nào.
Trong khi đó, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio cho biết khoảng 30.000 binh sĩ Mỹ hiện đang “nằm trong tầm bắn của hàng nghìn UAV cảm tử và tên lửa đạn đạo tầm ngắn của Iran”.
Một quan chức cấp cao Iran nói với Reuters rằng Tehran đang “chuẩn bị cho khả năng đối đầu quân sự, đồng thời vẫn tận dụng các kênh ngoại giao”.
Điện Kremlin kêu gọi cả Mỹ và Iran nhận thức rằng vẫn còn thời gian cho ngoại giao, song Thổ Nhĩ Kỳ đang nổi lên là bên trung gian chủ chốt trong bối cảnh Trung Đông ngày càng lo ngại về nguy cơ một cuộc xung đột có thể nhanh chóng lan rộng toàn khu vực.
Phát biểu với Al Jazeera, Ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ Hakan Fidan khẳng định việc tấn công Iran là sai lầm và nhấn mạnh Tehran sẵn sàng đàm phán về hồ sơ hạt nhân. Ông thừa nhận Iran gặp nhiều khó khăn trên bàn đàm phán và cho rằng nếu có thể giảm bớt áp lực chính trị, điều này sẽ giúp tiến trình đối thoại khả thi hơn.
Ông Fidan cũng cho rằng Iran cần tạo dựng lại hình ảnh và niềm tin trong khu vực Trung Đông, đồng thời cho biết đã trao đổi thẳng thắn với phía Iran về vấn đề này. Ngày 29/1, Ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ đã gặp Đại sứ Mỹ tại Ankara và Đặc phái viên Mỹ về Syria Tom Barrack.
