K-drama vẫn gây sốt, vì sao nhà sản xuất Hàn Quốc ngày càng khó sống?

Phim vẫn được xem, nhưng dự án mới lại ít đi

Nếu chỉ nhìn vào độ phủ sóng của phim Hàn trên các nền tảng quốc tế, khó ai nghĩ ngành công nghiệp này đang gặp khó. Phim mới vẫn được bàn luận, diễn viên vẫn có lượng người hâm mộ đông đảo, còn những câu chuyện mang màu sắc Hàn Quốc tiếp tục tìm được khán giả ở nhiều thị trường. Nhưng có một con số không vui đang nằm phía sau sức hút ấy.

Theo Ampere Analysis, tỷ lệ khán giả ngoài Hàn Quốc cho biết họ thỉnh thoảng hoặc thường xuyên xem phim truyền hình, điện ảnh Hàn Quốc đã tăng từ 22% trong quý I/2020 lên 35% vào quý I/2025. Nhu cầu xem tăng, nhưng số dự án truyền hình Hàn Quốc được đặt hàng lại giảm.

Trong nửa đầu năm 2025 so với cùng kỳ năm 2023, các nền tảng streaming toàn cầu giảm 43% số dự án truyền hình Hàn Quốc được đặt hàng. Các đơn vị trong nước cũng giảm 20%. Đáng chú ý, những dự án có kịch bản – nhóm nội dung vốn được khán giả quốc tế yêu thích – giảm tới 39%.

Nói cách khác, phim Hàn vẫn có người xem, nhưng không phải cứ có khán giả là sẽ có thêm phim mới.

Đến ngày 4/11/2026, 12 tổ chức trong ngành công nghiệp phim truyền hình Hàn Quốc cùng lên tiếng cảnh báo nền tảng sản xuất K-drama đang đứng trước nguy cơ suy yếu. Theo số liệu của Hiệp hội các nhà sản xuất phim truyền hình Hàn Quốc được Reuters dẫn lại, số lượng phim nội địa đã giảm khoảng 30% so với mức 141 tác phẩm của năm 2022.

Ba đài truyền hình mặt đất lớn KBS, MBC và SBS cũng chứng kiến số phim được phát sóng giảm từ 91 tác phẩm năm 2012 xuống còn 32 vào năm 2023. Một số kênh thậm chí đã dừng phát sóng phim truyền hình vào các ngày trong tuần.

Đây không còn là chuyện một vài bộ phim bị hoãn lịch hay một mùa phim kém sôi động. Khi số dự án giảm, thị trường dành cho các công ty sản xuất cũng co lại. Và phía sau mỗi dự án không được bật đèn xanh là một kế hoạch đầu tư, một ê-kíp và cả một khoản tiền chưa biết bao giờ mới có thể thu hồi.

Muốn làm phim tầm quốc tế, trước hết phải có tiền

K-drama từng tạo được dấu ấn nhờ những câu chuyện gần gũi, cách kể chuyện cuốn hút và khả năng chạm đến khán giả ở nhiều quốc gia. Nhưng khi bước ra thị trường toàn cầu, cuộc chơi cũng thay đổi.

Một bộ phim không chỉ cần đủ hấp dẫn với khán giả trong nước. Nó còn phải cạnh tranh về chất lượng hình ảnh, bối cảnh, kỹ xảo, diễn viên và quy mô sản xuất với hàng loạt nội dung đến từ những thị trường có nguồn vốn lớn.

Ampere Analysis chỉ ra rằng các nhà sản xuất Hàn Quốc đang phải đối mặt với chi phí sản xuất tăng cao, trong khi kỳ vọng của khán giả quốc tế ngày càng lớn. Đây là một sức ép không dễ giải quyết: muốn làm ra tác phẩm đủ sức cạnh tranh, doanh nghiệp phải đầu tư nhiều hơn; nhưng đầu tư nhiều không có nghĩa chắc chắn tìm được đơn vị mua hoặc đối tác phát hành.

Một dự án có thể mất nhiều thời gian phát triển trước khi được thông qua. Nhà sản xuất phải tính toán từ kịch bản, lịch quay, diễn viên đến ngân sách và phương án phát hành. Nếu không tìm được đối tác phù hợp, kế hoạch có thể phải nằm lại dù ý tưởng đã được chuẩn bị.

Trong khi đó, những đơn vị có nguồn vốn lớn lại có lợi thế hơn khi bước vào cuộc đua sản xuất nội dung quy mô toàn cầu. Các công ty nhỏ và vừa khó có thể liên tục nâng ngân sách hoặc chịu đựng nhiều dự án kéo dài mà chưa thu được tiền.

Đó là nghịch lý của một ngành công nghiệp đang muốn vươn xa: tiêu chuẩn làm phim càng cao, số tiền cần bỏ ra càng lớn, nhưng cơ hội để thu hồi vốn lại không chắc chắn hơn.

Netflix không rời bỏ phim Hàn, nhưng cũng không còn đặt cược theo cách cũ

Nhắc đến sự thay đổi của thị trường K-drama, sẽ rất dễ đổ mọi áp lực lên Netflix. Nhưng câu chuyện không đơn giản là nền tảng này quay lưng với phim Hàn.

Theo Ampere Analysis, trong khi nhiều dịch vụ streaming quốc tế cắt giảm dự án tại Hàn Quốc, Netflix vẫn duy trì lượng đặt hàng. Nền tảng này chiếm 88% số thông báo đặt hàng nội dung Hàn Quốc của các dịch vụ streaming toàn cầu trong nửa đầu năm 2025.

Tuy nhiên, Netflix cũng giảm tỷ trọng nội dung có kịch bản khi chuyển hướng đầu tư nhiều hơn vào chương trình không kịch bản.

Chi tiết ấy đáng chú ý hơn một lời khẳng định rằng Netflix vẫn đang đầu tư vào Hàn Quốc. Bởi điều nhà sản xuất cần không chỉ là một nền tảng còn hiện diện trên thị trường, mà là những đơn hàng cụ thể dành cho loại nội dung họ có khả năng sản xuất.

Khi các nền tảng thay đổi khẩu vị, nhà sản xuất cũng phải thay đổi cách tìm kiếm nguồn vốn và đối tác. Một kịch bản phim truyền hình không còn đương nhiên là lựa chọn ưu tiên, dù thị trường quốc tế vẫn yêu thích nội dung Hàn Quốc.

Các nền tảng streaming có quyền điều chỉnh chiến lược theo mục tiêu kinh doanh. Nhưng với những công ty sản xuất sống nhờ các dự án được đặt hàng, mỗi lần đối tác thu hẹp đầu tư đều có thể khiến kế hoạch kinh doanh bị đảo lộn.

Vì thế, vấn đề không phải Netflix có còn làm phim Hàn hay không. Câu hỏi đáng quan tâm hơn là: ngoài Netflix, thị trường còn bao nhiêu nguồn vốn đủ sức duy trì một hệ thống sản xuất đa dạng?

Làm ra phim ăn khách, nhưng ai giữ được phần giá trị lớn nhất?

Đây có lẽ là một trong những nút thắt khó chịu nhất của ngành phim Hàn hiện nay: thành công của một tác phẩm không đồng nghĩa nhà sản xuất nắm được toàn bộ giá trị kinh tế mà nó tạo ra.

Trong tuyên bố chung ngày 4/11, 12 tổ chức ngành đã đề cập đến khó khăn của các công ty sản xuất trong việc bảo đảm quyền sở hữu trí tuệ (IP) và nguồn thu phát sinh sau khi phim phát hành. Họ cho rằng đây là một trong những nguyên nhân khiến nền tảng sản xuất trong nước suy yếu.

Với một bộ phim, doanh thu không nhất thiết kết thúc khi tập cuối lên sóng. Tác phẩm còn có thể được bán bản quyền ở thị trường khác, khai thác phần tiếp theo hoặc tạo ra những nguồn thu liên quan. Quyền sở hữu và quyền khai thác IP vì vậy có ý nghĩa rất lớn đối với khả năng tái đầu tư của nhà sản xuất.

Nếu doanh nghiệp chỉ tham gia thực hiện dự án nhưng không giữ được quyền khai thác phù hợp, họ có thể bỏ ra nhiều công sức và nguồn lực mà không được hưởng tương xứng từ thành công lâu dài của tác phẩm.

Đây cũng là lý do các tổ chức trong ngành kêu gọi nền tảng toàn cầu chia sẻ lợi ích từ IP, thay vì chỉ tập trung vào khoản đầu tư ban đầu. Tuy nhiên, cần nhìn nhận đây là kiến nghị từ phía các tổ chức đại diện ngành, không phải kết luận rằng mọi hợp đồng giữa nền tảng và nhà sản xuất đều có chung một cách phân chia quyền lợi.

Một bộ phim có thể đứng đầu bảng xếp hạng, nhưng nếu đơn vị trực tiếp sản xuất không tích lũy được nguồn lực từ thành công đó, họ sẽ lấy gì để đầu tư cho bộ phim tiếp theo?

K-drama cần được cứu từ phía sau màn ảnh

Ngày 4/11, 12 tổ chức đại diện cho các nhà sản xuất, biên kịch, đạo diễn, diễn viên và nhân sự hậu trường đã cùng kêu gọi chính phủ, Quốc hội Hàn Quốc xây dựng cơ chế đầu tư và hỗ trợ dài hạn cho ngành phim truyền hình.

Họ đề xuất đưa việc khôi phục số lượng phim được sản xuất hằng năm thành mục tiêu chính sách, đồng thời xem xét một hệ thống đầu tư, hỗ trợ dài hạn quy mô 1.000 tỷ won.

Đây là lời kêu gọi xuất phát từ chính những người đang tham gia vào ngành. Nó cho thấy vấn đề không chỉ nằm ở việc thiếu một vài dự án ăn khách, mà là nỗi lo về khả năng duy trì cả hệ thống sản xuất trong nước.

Dĩ nhiên, không thể kỳ vọng mọi bộ phim đều được đầu tư bất kể khả năng thương mại. Các nền tảng cần tính toán lợi nhuận, đài truyền hình phải cân đối ngân sách, còn nhà sản xuất cũng phải chứng minh dự án có khả năng thu hút khán giả. Nhưng nếu mọi bên đều chỉ chọn những dự án ít rủi ro nhất, thị trường có thể dần mất đi sự đa dạng và những ý tưởng mới.

K-drama đã mất nhiều năm để xây dựng vị thế trên bản đồ giải trí thế giới. Sẽ thật đáng tiếc nếu ngành công nghiệp này chỉ còn được nhớ đến qua những bộ phim từng gây sốt, trong khi những đơn vị tạo ra chúng ngày càng khó tìm nguồn lực để tiếp tục.

Khán giả có thể dễ dàng chọn một bộ phim khác sau khi tác phẩm yêu thích kết thúc. Nhưng với nhà sản xuất, câu chuyện không dừng lại ở dòng credit cuối cùng. Họ còn phải tìm tiền, tìm đối tác và thuyết phục thị trường rằng bộ phim tiếp theo xứng đáng được thực hiện.

K-drama không chỉ cần thêm những bộ phim thành công. Nó cần một thị trường đủ khỏe để những người làm phim còn có thể tiếp tục tạo ra thành công ấy.