Kể chuyện Hà Nội từ tà áo dài, phố nghề đến truyền thống đạo học

Trong khuôn khổ Festival Thăng Long - Hà Nội lần thứ II năm 2026, từ ngày 11-20/9, Văn Miếu - Quốc Tử Giám trở thành không gian trải nghiệm văn hóa đa dạng, nơi câu chuyện về một Hà Nội văn hiến, thanh lịch được tái hiện qua tà áo dài, phố nghề, nghệ thuật làm trống, thư pháp và truyền thống đạo học.

Từ tà áo dài, triển lãm sẽ kể câu chuyện về Hà Nội qua các thời kỳ. Nguồn: Cổng TTĐT Sở VHTTDL Hà Nội.

Từ tà áo dài, triển lãm sẽ kể câu chuyện về Hà Nội qua các thời kỳ. Nguồn: Cổng TTĐT Sở VHTTDL Hà Nội.

Tái hiện ký ức Hà Nội qua di sản và nghề truyền thống

Mở đầu chuỗi hoạt động là chương trình “Nét Hà thành - Câu chuyện Hà Nội qua tà áo dài”, diễn ra từ 9h ngày 11/9 tại Hồ Văn. Thông qua sự biến đổi của tà áo dài qua từng thời kỳ, chương trình kể câu chuyện về trang phục, phong cách thẩm mỹ và đời sống đô thị của người Hà Nội.

Điểm nhấn của không gian trưng bày là gần 400 bức tranh in trên vải canvas do sinh viên mỹ thuật thực hiện, ứng dụng công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) từ những hình ảnh, tư liệu xưa; 12 máy may cổ... Tiếp nối hoạt động trưng bày là chương trình thời trang giới thiệu 15 bộ sưu tập áo dài được sáng tạo dành riêng cho Hà Nội, qua đó tôn vinh vẻ đẹp của trang phục truyền thống trong đời sống đương đại.

Nếu “Nét Hà thành” nhìn Hà Nội từ trang phục và nếp sống, thì “Nét Kinh kỳ” lại đưa công chúng trở về với không gian phố phường, phố nghề của Thăng Long xưa. Diễn ra từ ngày 12 - 19/9 tại khu vực Hậu viên, chương trình giới thiệu hình ảnh, tư liệu về 36 phố phường Hà Nội, đồng thời tạo cơ hội để công chúng khám phá sức sống của nghề truyền thống qua trải nghiệm trực tiếp.

Tại đây, du khách có thể gặp gỡ nghệ nhân, tìm hiểu và tương tác với sản phẩm, kỹ thuật nghề của các làng nghề như gốm Bát Tràng, gốm Bồ Bát, thêu ren, đan cói Kim Sơn, giấy dó Phong Khê… Từ một sản phẩm thủ công, câu chuyện được mở rộng tới nguyên liệu, kỹ thuật, bàn tay người thợ và những tri thức nghề được trao truyền qua nhiều thế hệ. Qua đó, ký ức về phố nghề Thăng Long được kết nối với những làng nghề vẫn đang hiện diện và phát triển trong đời sống đương đại.

Cùng mạch khám phá những giá trị được lưu giữ từ đời sống, “Nhất trống - Một tiếng trống - Ngàn năm văn hiến”, diễn ra từ ngày 14 - 20/9 tại Hậu viên nhà Thái Học, đưa công chúng đến với một biểu tượng quen thuộc của văn hóa cộng đồng. Chương trình trưng bày chuyên đề, trải nghiệm nghề làm trống và trình diễn nghệ thuật trống. Qua đó giới thiệu từ kỹ thuật chế tác đến những giá trị văn hóa gắn với chiếc trống trong lễ hội và đời sống.

Chương trình nghệ thuật “Khai Văn” sẽ diễn ra vào tối 12/9, tại Vườn Giám. Nguồn: Cổng TTĐT Sở VHTTDL Hà Nội.

Chương trình nghệ thuật “Khai Văn” sẽ diễn ra vào tối 12/9, tại Vườn Giám. Nguồn: Cổng TTĐT Sở VHTTDL Hà Nội.

Lan tỏa truyền thống đạo học bằng ngôn ngữ nghệ thuật

Nếu những hoạt động ban ngày đưa công chúng đi qua các lớp văn hóa của đời sống, thì tối 12/9, tại Vườn Giám, “Khai Văn” mở ra chiều sâu về truyền thống đạo học - một trong những giá trị cốt lõi làm nên vị thế đặc biệt của Văn Miếu - Quốc Tử Giám.

Lấy cảm hứng từ truyền thống đạo học ngàn năm, chương trình được xây dựng xoay quanh năm giá trị: Khai Tâm - Mở lòng nhân ái; Khai Trí - Mở mang tri thức; Khai Chí - Xây dựng lý tưởng; Khai Nghiệp - Cống hiến bằng nghề nghiệp; Khai Sáng - Lan tỏa giá trị cho cộng đồng.

Bằng sự kết hợp giữa nghệ thuật truyền thống và ngôn ngữ biểu đạt đương đại, “Khai Văn” dẫn dắt khán giả từ tinh thần hiếu học, tôn sư trọng đạo đến ý chí lập thân, khát vọng cống hiến và trách nhiệm của người tài đối với đất nước. Qua nghệ thuật, di sản được chuyển tải bằng những phương thức mới, để Văn Miếu - Quốc Tử Giám hiện lên không chỉ như một dấu tích của lịch sử mà còn là nguồn cảm hứng cho học tập, sáng tạo và phát triển trong hiện tại.

Từ đạo học và tri thức, hành trình văn hóa tại Văn Miếu tiếp tục được nối dài qua “Nét chữ An Nhiên”, diễn ra từ ngày 15 - 19/9 tại Khu Trải nghiệm Di sản. Nếu “Khai Văn” khai mở câu chuyện bằng tinh thần học hỏi và cống hiến, thì “Nét chữ An Nhiên” đưa công chúng đến gần hơn với một biểu đạt cụ thể của văn hóa chữ nghĩa.

Chương trình giới thiệu thư pháp Hán Nôm và thư pháp Quốc ngữ, kết hợp trình diễn, giao lưu thư pháp với biểu diễn âm nhạc dân tộc. Công chúng có dịp trực tiếp quan sát quá trình hình thành một tác phẩm, từ lựa chọn chữ, bố cục đến từng nét bút, đồng thời cảm nhận sự hòa quyện giữa đường nét, con chữ và âm thanh trong không gian di sản.

Chuỗi hoạt động góp phần kể lại những giá trị của một Hà Nội thanh lịch, văn hiến, giàu bản sắc bằng ngôn ngữ gần gũi, đồng thời làm phong phú không gian Festival Thăng Long - Hà Nội lần thứ II năm 2026./.

THẢO CHI

Nguồn Kiểm Toán: https://baokiemtoan.vn/vi/bai-viet/ke-chuyen-ha-noi-tu-ta-ao-dai-pho-nghe-den-truyen-thong-dao-hoc