Không để dự án chậm triển khai tiếp tục 'giam' nguồn lực đất đai

Kết quả này cho thấy yêu cầu không chỉ là tháo gỡ vướng mắc để dự án có thể tiếp tục, mà còn phải kiên quyết xử lý những trường hợp không đủ điều kiện triển khai, không để đất đai và các nguồn lực xã hội bị “giam” trong những dự án kéo dài.

Rõ tình trạng, rõ trách nhiệm, rõ tiến độ

Trong quá trình phát triển, đất đai là một trong những nguồn lực quan trọng của thành phố. Vì vậy, việc nhiều dự án ngoài ngân sách chậm triển khai không chỉ làm chậm tiến độ đầu tư, mà còn ảnh hưởng đến hiệu quả khai thác, sử dụng đất, tác động đến quy hoạch và đời sống người dân tại khu vực có dự án.

Từ yêu cầu đó, thực hiện chỉ đạo của Thành ủy, UBND thành phố và các nhiệm vụ tại Kế hoạch số 126/KH-UBND ngày 29-3-2026, Văn bản số 4495/UBND-NNMT ngày 28-8-2026 cùng các văn bản liên quan, Sở Nông nghiệp và Môi trường tiếp tục phối hợp với các sở, ngành, UBND các xã, phường rà soát, phân loại, xác định hướng xử lý đối với từng dự án.

Đến ngày 21-9-2026, trong tổng số 300 dự án được rà soát, 10 dự án đã được đưa ra khỏi danh mục dự án chậm triển khai. Trong đó, 8 dự án đã chấm dứt đầu tư; Sở Tài chính đã có quyết định chấm dứt đối với 1 dự án và tham mưu, đề xuất UBND thành phố chấm dứt đối với 7 dự án. Hai dự án đã hoàn thành đầu tư xây dựng, được Sở Nông nghiệp và Môi trường rà soát, đề xuất đưa ra khỏi danh sách.

290 dự án còn lại tiếp tục được xử lý, theo dõi, đôn đốc. Đáng chú ý, trong số này có 115 dự án đã giải quyết các khó khăn, vướng mắc, đang hoàn thiện thủ tục hoặc triển khai xây dựng. Sở Nông nghiệp và Môi trường theo dõi, xử lý 62 dự án; Sở Xây dựng 14 dự án; Sở Tài chính 13 dự án; UBND các xã, phường 26 dự án. Đây là nhóm dự án cần được thúc đẩy để chuyển kết quả tháo gỡ về thủ tục thành tiến độ thực tế. Bởi nếu chỉ dừng ở việc xác định đã tháo gỡ khó khăn mà không tiếp tục kiểm tra, đôn đốc, thì nguy cơ chậm triển khai có thể tái diễn.

Các dự án chậm triển khai gây lãng phí nguồn lực. Ảnh: Doãn Thành

Một nhóm khác gồm 15 dự án tạm dừng thực hiện để rà soát theo bản án, kết quả giải quyết của các cơ quan tư pháp và quy hoạch các dự án lớn được cấp có thẩm quyền phê duyệt. Với nhóm này, việc xử lý phải bảo đảm căn cứ pháp lý, quy hoạch, tránh phát sinh những hệ quả mới trong quá trình triển khai.

Đặc biệt, 160 dự án đã được xác định hướng giải quyết khó khăn, vướng mắc, thời gian hoàn thành và giao nhiệm vụ cho từng cơ quan chủ trì. Trong đó, Sở Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, theo dõi, xử lý 64 dự án; Sở Tài chính 58 dự án; Sở Xây dựng 2 dự án; Thanh tra thành phố 12 dự án; Thuế thành phố Hà Nội 4 dự án; UBND các xã, phường 20 dự án.

Việc phân loại cụ thể 300 dự án cho thấy cách tiếp cận đang chuyển mạnh từ rà soát theo danh sách sang xử lý theo từng trường hợp. Dự án nào đã tháo gỡ được thì thúc đẩy triển khai; dự án nào còn vướng thì xác định rõ vướng ở đâu, cơ quan nào chịu trách nhiệm và thời hạn giải quyết; dự án nào phải tạm dừng thì xác định rõ căn cứ để tiếp tục theo dõi.

Quan trọng hơn, việc xác định cơ quan chủ trì đối với từng dự án tạo cơ sở để tăng cường trách nhiệm trong tổ chức thực hiện. Đây là yếu tố then chốt để công tác xử lý dự án chậm triển khai không dừng ở việc tổng hợp, báo cáo, mà phải tạo chuyển biến thực chất trên thực địa.

Tháo gỡ đi đôi với kiên quyết xử lý

Thời gian tới, yêu cầu đặt ra đối với 290 dự án còn lại là tiếp tục xử lý theo tiến độ cụ thể, gắn với trách nhiệm của từng sở, ngành, UBND các xã, phường và nhà đầu tư.

Đối với 115 dự án đã được giải quyết khó khăn, vướng mắc, trọng tâm là hoàn thiện các thủ tục còn lại, đôn đốc nhà đầu tư triển khai xây dựng, đưa dự án vào sử dụng theo tiến độ đã xác định. Những vấn đề phát sinh phải được kịp thời xử lý, không để các dự án đã được tháo gỡ tiếp tục kéo dài.

Với 15 dự án tạm dừng, các cơ quan chức năng tiếp tục theo dõi kết quả giải quyết của cơ quan tư pháp, bản án và tiến độ hoàn thiện quy hoạch. Khi có đủ cơ sở pháp lý, tham mưu cấp có thẩm quyền chỉ đạo triển khai hoặc xử lý theo quy định.

Đối với 160 dự án đã xác định hướng xử lý, các cơ quan được giao chủ trì phải tập trung thực hiện đúng nội dung, tiến độ đã xác định; định kỳ cập nhật kết quả, đồng thời làm rõ nguyên nhân đối với những trường hợp không hoàn thành đúng thời hạn và đề xuất biện pháp xử lý.

Trong số các điểm nghẽn cần tập trung giải quyết, bồi thường, hỗ trợ, giải phóng mặt bằng là nội dung được xác định rõ trách nhiệm phối hợp. Sở Nông nghiệp và Môi trường tiếp tục hướng dẫn, đôn đốc UBND các xã, phường thực hiện theo thẩm quyền; đồng thời tổng hợp những khó khăn, vướng mắc vượt thẩm quyền để báo cáo UBND thành phố xem xét, chỉ đạo.

Tuy nhiên, tháo gỡ khó khăn không có nghĩa là kéo dài thời gian tồn tại của những dự án không còn khả năng thực hiện. Đối với các dự án không đủ điều kiện tiếp tục triển khai, thành phố tiếp tục rà soát căn cứ pháp lý và thực hiện các thủ tục cần thiết để tham mưu xử lý theo quy định. Trường hợp đủ điều kiện, phải kiên quyết đề xuất thu hồi đất, chấm dứt dự án.

Tinh thần này đặc biệt quan trọng trong bối cảnh Hà Nội đang đặt yêu cầu cao về khai thác hiệu quả các nguồn lực phục vụ phát triển. Mỗi khu đất được đưa vào một dự án nhưng chậm triển khai trong thời gian dài đồng nghĩa với việc nguồn lực đất đai chưa được phát huy đầy đủ giá trị. Cùng với đó là những tác động liên quan đến quy hoạch, hạ tầng và quyền lợi của người dân trong khu vực dự án.

Do đó, xử lý dự án chậm triển khai cần được nhìn nhận đồng thời ở cả hai chiều: Tạo điều kiện tối đa cho những dự án có khả năng triển khai và xử lý dứt điểm những dự án không đủ điều kiện. Chỉ như vậy mới bảo đảm nguyên tắc sử dụng đất tiết kiệm, hiệu quả, đúng quy định; đồng thời tạo môi trường đầu tư minh bạch, kỷ cương.

Cùng với xử lý từng dự án, thành phố tiếp tục cập nhật, hoàn thiện danh mục 300 dự án theo kết quả thực tế. Những dự án đã hoàn thành, đủ điều kiện sẽ được đưa ra khỏi danh mục; những dự án cần chuyển cơ quan chủ trì sẽ được cập nhật theo chức năng, nhiệm vụ.

Một danh mục được cập nhật đầy đủ, chính xác sẽ là cơ sở quan trọng để công tác chỉ đạo, điều hành đi vào thực chất. Qua đó, từng bước hình thành cơ chế quản lý theo hướng rõ dự án, rõ vướng mắc, rõ cơ quan chủ trì, rõ tiến độ và rõ trách nhiệm.

Với cách làm này, việc xử lý 300 dự án ngoài ngân sách chậm triển khai không chỉ nhằm giải quyết những tồn tại trước mắt, mà còn hướng tới mục tiêu lớn hơn là khơi thông nguồn lực đất đai, nâng cao hiệu quả đầu tư và bảo đảm mỗi nguồn lực của thành phố được đưa vào sử dụng đúng mục đích, đúng quy định, phục vụ hiệu quả hơn cho quá trình phát triển Thủ đô.