Lạng lách, chèn ép trên cao tốc: Không thể coi là chuyện va chạm giao thông thông thường

Hành vi đặc biệt nguy hiểm trên cao tốc

Tối 15-9, Cục Cảnh sát giao thông (CSGT) cho biết Đội CSGT đường bộ cao tốc số 3 (Phòng 6, Cục CSGT) đã bàn giao toàn bộ hồ sơ, phương tiện và tang vật vụ việc cho Công an xã Phú Xuyên, thành phố Hà Nội tiếp tục điều tra, xử lý theo thẩm quyền do có dấu hiệu tội phạm.

Hiện trường vụ việc. Ảnh: Cục CSGT

Trước đó, khoảng 13h31 cùng ngày, tại Km201+000 cao tốc Pháp Vân - Cầu Giẽ - Ninh Bình, hướng Hà Nội đi Ninh Bình, đoạn qua thôn An Duyên, xã Phú Xuyên đã xảy ra vụ tai nạn liên hoàn giữa một xe khách và hai ô tô con. Thời điểm xảy ra tai nạn, trời mưa, mặt đường trơn trượt. Xe khách di chuyển phía sau đã đâm vào hai ô tô đang dừng phía trước, khiến 2 người bị thương, cả 3 phương tiện hư hỏng.

Qua xác minh tại hiện trường và trích xuất dữ liệu camera hành trình trên xe 29E-303.xx, lực lượng chức năng xác định trước khi xảy ra va chạm, xe 30L-268.xx đã có hành vi lạng lách, chèn ép và dừng trên làn đường sát dải phân cách giữa, cản trở xe 29E-303.xx. Cục CSGT đánh giá vụ việc có dấu hiệu tội phạm và đã chuyển hồ sơ để cơ quan công an tiếp tục làm rõ.

Theo Tiến sĩ, Luật sư Đặng Văn Cường, Đoàn luật sư thành phố Hà Nội, việc chuyển hồ sơ để điều tra là cần thiết, bởi nếu hình ảnh camera phản ánh đúng diễn biến sự việc thì đây không còn đơn thuần là một tình huống giao thông thiếu quan sát hay một vụ va chạm thông thường.

“Lạng lách, đánh võng, chèn ép phương tiện khác rồi dừng xe để cản trở phương tiện đang lưu thông trên đường cao tốc là hành vi đặc biệt nguy hiểm, trực tiếp tạo ra nguy cơ tai nạn cho chính người điều khiển phương tiện và những người tham gia giao thông xung quanh”, luật sư Đặng Văn Cường nhận định.

Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ năm 2024 nghiêm cấm điều khiển phương tiện tham gia giao thông đường bộ lạng lách, đánh võng, rú ga liên tục và cản trở người, phương tiện tham gia giao thông đường bộ. Đối với đường cao tốc, các quy định về dừng, đỗ và bảo đảm an toàn càng nghiêm ngặt hơn. Phương tiện chỉ được dừng, đỗ tại những vị trí theo quy định; trường hợp gặp sự cố hoặc tình huống bất khả kháng buộc phải dừng thì phải thực hiện các biện pháp cảnh báo, đưa phương tiện vào làn dừng khẩn cấp nếu có thể.

“Nếu người điều khiển phương tiện không gặp sự cố, không rơi vào tình huống bất khả kháng nhưng cố ý lạng lách, chèn ép phương tiện khác rồi dừng xe trên làn đường đang lưu thông để cản trở phương tiện phía sau thì tính chất nguy hiểm của hành vi cần được đánh giá nghiêm túc”, luật sư Đặng Văn Cường nói.

Văn minh trong ứng xử, an toàn khi tham gia giao thông

Theo luật sư Đặng Văn Cường, việc chuyển hồ sơ điều tra không đồng nghĩa người điều khiển xe Lexus đã bị xác định phạm tội. Cơ quan chức năng sẽ làm rõ toàn bộ diễn biến vụ việc, hành vi, lỗi, hậu quả và mối quan hệ nhân quả để xác định trách nhiệm của từng người liên quan.

Việc xác định trách nhiệm cũng không thể chỉ dựa vào hành vi của xe Lexus. Cơ quan điều tra cần xem xét cả tốc độ, khoảng cách, khả năng quan sát, xử lý tình huống của xe khách và các phương tiện liên quan. Nếu có lỗi và lỗi đó góp phần gây ra hậu quả thì phải xem xét trách nhiệm tương ứng.

Bên cạnh đó, cơ quan chức năng cũng cần kiểm tra nồng độ cồn, ma túy và các chất kích thích bị pháp luật cấm sử dụng; kiểm tra giấy phép lái xe, tình trạng kỹ thuật của phương tiện; trích xuất camera hành trình, camera giám sát trên tuyến và các dữ liệu điện tử liên quan. Đặc biệt, dữ liệu camera cần được thu thập từ nguồn gốc, xác định đầy đủ thời gian, tốc độ, vị trí và diễn biến liên tục trước khi xảy ra va chạm. Việc chỉ căn cứ vào một đoạn clip được đăng tải trên mạng xã hội có thể không phản ánh đầy đủ toàn bộ sự việc.

Từ vụ việc trên, vấn đề được đặt ra không chỉ là trách nhiệm pháp lý của một người điều khiển phương tiện mà còn là cách ứng xử của người tham gia giao thông. Trên đường cao tốc, một chiếc ô tô có khối lượng hàng tấn đang chạy với tốc độ cao. Một cú đánh lái, một lần phanh gấp hay một hành động chèn ép có thể khiến phương tiện mất kiểm soát và tạo ra tai nạn liên hoàn. Khi đó, người phải trả giá không chỉ là hai người đang tranh chấp mà có thể là hàng chục người hoàn toàn không liên quan. Vì vậy, hành vi lạng lách, đánh võng, chèn ép, dừng xe để cản trở phương tiện khác trên cao tốc cần phải được nhìn nhận là hành vi đặc biệt nguy hiểm, chứ không thể coi là chuyện nóng giận nhất thời giữa những người điều khiển phương tiện.

Việc CSGT nhanh chóng xác minh, thu thập dữ liệu và chuyển hồ sơ cho cơ quan công an khi nhận thấy dấu hiệu tội phạm là cần thiết. Kết luận cuối cùng về hành vi phạm tội, tội danh và trách nhiệm của từng người sẽ được xác định trên cơ sở kết quả điều tra và chứng cứ thu thập hợp pháp. Trong trường hợp có người bị thương, người gây thiệt hại còn có thể phải thực hiện trách nhiệm bồi thường dân sự theo quy định của pháp luật. Các khoản thiệt hại có thể bao gồm chi phí cứu chữa, phục hồi sức khỏe, thu nhập thực tế bị mất hoặc giảm sút và các khoản thiệt hại khác theo quy định.

Việc xử lý đúng quy định pháp luật đối với những hành vi gây mất an toàn giao thông không chỉ nhằm xác định trách nhiệm của người vi phạm, mà còn góp phần cảnh báo người điều khiển phương tiện về cách ứng xử trên đường. Pháp luật giao thông trước hết nhằm bảo vệ tính mạng, sức khỏe của người tham gia giao thông. Vì vậy, việc làm rõ nguyên nhân, trách nhiệm trong từng vụ việc và xử lý đúng quy định là cần thiết, qua đó góp phần phòng ngừa những tai nạn đáng tiếc có thể xảy ra.