Mô hình dân vận khéo gieo niềm tin ở Cát Tiên 2

Điều là cây trồng chủ lực ở thôn 4, nhưng phần lớn diện tích đã bị già cỗi

Khi cây điều không còn là chủ lực

Nằm sâu trong vùng đệm Vườn quốc gia Cát Tiên, cách trung tâm xã Cát Tiên 2 gần 30 km, thôn 4 là địa bàn còn nhiều khó khăn do cách trở về địa lý và điều kiện đi lại. Toàn thôn hiện có 44 hộ với 157 nhân khẩu, 100% là đồng bào dân tộc thiểu số.

Cuộc sống của người dân nơi đây chủ yếu dựa vào sản xuất nông nghiệp, trong đó cây điều đã gắn bó và trở thành nguồn thu nhập chính của nhiều gia đình suốt hàng chục năm qua.

Từng được xem là cây trồng chủ lực, giúp người dân xóa đói giảm nghèo, nhưng những vườn điều lâu năm nay đã dần già cỗi, năng suất giảm, giá trị kinh tế không còn như trước. Nguồn thu từ cây điều ngày càng bấp bênh, khiến cuộc sống của nhiều hộ dân gặp không ít khó khăn.

Anh Điểu Tý, người dân thôn 4 cho biết: “Trước đây, gia đình tôi cũng như bà con trong thôn chỉ biết trồng điều. Khi cây điều còn tốt, mỗi ha cho thu hoạch từ 1 đến 2 tấn mỗi năm. Nhưng nay, vườn điều đã già cỗi, năng suất giảm, giá bán thấp nên thu nhập chẳng còn được bao nhiêu, cuộc sống vì thế cũng khó khăn hơn”.

Anh Điểu Tý, người dân thôn 4 chăm sóc vườn điều già cỗi của gia đình

Trước thực tế đó, với quyết tâm tìm hướng đi mới trong phát triển kinh tế, đầu năm 2026, Chi bộ thôn 4 đã triển khai mô hình dân vận khéo “Trồng cà phê dưới tán điều, nâng cao thu nhập trên cùng một diện tích”, nhằm cụ thể hóa Nghị quyết số 12 của Đảng ủy xã Cát Tiên 2 về lãnh đạo phát triển kinh tế nông nghiệp trên địa bàn xã.

Mô hình không chỉ hướng đến khai thác hiệu quả hơn diện tích đất sản xuất hiện có mà còn từng bước thay đổi tập quán canh tác, khơi dậy tinh thần mạnh dạn đổi mới trong cộng đồng. Qua đó, mở ra kỳ vọng về một hướng phát triển kinh tế phù hợp với điều kiện thực tế, giúp người dân nâng cao thu nhập và cải thiện đời sống.

Kiên trì dân vận, khơi dậy sự đồng thuận

Từ chủ trương đến sự đồng thuận và hành động của người dân là cả một quá trình, nhất là khi cây điều đã trở thành tập quán sản xuất, gắn bó với bà con qua nhiều thế hệ. Vì vậy, để người dân mạnh dạn chuyển đổi, Chi bộ thôn 4 xác định công tác tuyên truyền, vận động phải đi đôi với những việc làm cụ thể.

Ông Điểu K’Ru, Bí thư Chi bộ thôn 4 (bên trái) và ông Điểu K'Băm - Trưởng thôn 4 thường xuyên trao đổi để xây dựng mô hình dân vận khéo “Trồng cà phê dưới tán điều, nâng cao thu nhập trên cùng một diện tích”

Thực hiện phương châm “Đảng viên đi trước, làng nước theo sau”, cán bộ thôn phối hợp với các tổ chức đoàn thể trực tiếp đến từng hộ gia đình, xuống tận vườn để tuyên truyền, vận động và hướng dẫn người dân.

Những băn khoăn về kỹ thuật canh tác, hiệu quả kinh tế cũng như những khó khăn khi chuyển đổi đều được lắng nghe, giải đáp. Thay vì chỉ vận động bằng lời nói, chi bộ chú trọng đưa ra những cách làm cụ thể, giúp người dân hiểu rõ lợi ích, có thêm cơ sở và niềm tin để mạnh dạn tham gia mô hình.

Cán bộ đến tận nhà, ra tận vườn để tuyên truyền, hướng dẫn chị Điểu Thị Khơi (ngoài cùng bên phải) chuyển đổi từ cây điều sang trồng cà phê

Gia đình chị Điểu Thị Khơi có hơn 1 ha đất trồng điều lâu năm. Trước đây, toàn bộ diện tích sản xuất đều phụ thuộc vào loại cây trồng này. Tuy nhiên, trước tình trạng cây điều ngày càng kém hiệu quả, chị được cán bộ thôn tuyên truyền, vận động nên năm nay, chị đã quyết định chuyển đổi 5 sào điều sang trồng cà phê.

Anh Điểu K'Môn (ở giữa) được cán bộ xã, thôn hướng dẫn cách chăm sóc cà phê

Cũng với mong muốn tìm kiếm hướng sản xuất hiệu quả hơn, gia đình anh Điểu K’Môn đã mạnh dạn hưởng ứng chủ trương chuyển đổi cây trồng của thôn. Trong tổng số 4,2 ha đất trồng điều, anh đang thực hiện chuyển đổi 1,8 ha sang trồng cà phê.

Anh K’Môn cho biết, trước đây, có năm gia đình thu hoạch hơn 3 tấn điều, mang lại nguồn thu trên 60 triệu đồng. Thế nhưng, năm vừa qua, sản lượng chỉ còn hơn 1 tấn, không đủ trang trải các khoản chi tiêu trong gia đình.

Chặt bỏ cây điều tiếc lắm. Cà phê lại là cây mới ở vùng đất này. Nhưng được cán bộ tuyên truyền, vận động, tôi mạnh dạn chuyển đổi với mong muốn tìm hướng đi mới, nâng cao thu nhập.

Anh Điểu K’Môn, thôn 4, xã Cát Tiên 2

Từ những hộ tiên phong như chị Điểu Thị Khơi, anh Điểu K’Môn, sự đồng thuận trong cộng đồng dân cư ngày càng được nhân lên. Nếu như ban đầu, mô hình dân vận khéo đặt mục tiêu vận động người dân chuyển đổi, trồng xen 20 ha cà phê trong các vườn điều thì đến nay, diện tích thực hiện đã vượt kế hoạch đề ra.

Kết quả này cho thấy hiệu quả bước đầu của công tác dân vận, khi người dân không chỉ đồng tình với chủ trương mà còn chủ động tham gia bằng chính quyết định sản xuất của gia đình mình.

Ông Điểu K’Ru, Bí thư Chi bộ thôn 4 (thứ 2 từ phải sang), cùng cán bộ, đảng viên tích cực vận động bà con chuyển đổi cây trồng hiệu quả

Ông Điểu K’Ru, Bí thư Chi bộ thôn 4 chia sẻ: “Hàng chục năm nay, bà con trong thôn chỉ quen với việc trồng điều nên thời gian đầu, việc vận động chuyển đổi sang cây trồng khác gặp không ít khó khăn. Tuy nhiên, chúng tôi xác định phải kiên trì thực hiện để tìm hướng phát triển kinh tế mới cho người dân. Sau một thời gian tuyên truyền, vận động, bà con đã dần đồng thuận, tích cực tham gia mô hình. Thậm chí, một số hộ còn mạnh dạn chặt bỏ những vườn điều già cỗi để chuyển sang trồng cà phê, với mong muốn nâng cao thu nhập”.

Gieo niềm tin, mở hướng phát triển bền vững

Là địa bàn xa trung tâm, đường đi lại khó khăn, việc tiếp cận và triển khai các chủ trương, chính sách đến người dân thôn 4, xã Cát Tiên 2 luôn đặt ra không ít trở ngại. Vì vậy, để mô hình dân vận khéo phát huy hiệu quả, bên cạnh vai trò nòng cốt của chi bộ và cán bộ thôn còn có sự phối hợp chặt chẽ của MTTQ và các tổ chức, đoàn thể xã.

Công tác dân vận ở thôn 4 gặp không ít khó khăn do địa bàn xa trung tâm, đường sá đi lại còn nhiều trở ngại

Những chuyến công tác về cơ sở, những buổi gặp gỡ, trao đổi trực tiếp với người dân đã giúp công tác tuyên truyền ngày càng gần gũi, thiết thực. Thay vì chỉ vận động bằng lời nói, cán bộ, hội viên còn chú trọng giải thích lợi ích kinh tế, hướng dẫn cách làm và động viên người dân từng bước thực hiện mô hình chuyển đổi phù hợp với điều kiện của mỗi gia đình.

Bà Đặng Thị Thu Lan, Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam, Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ xã Cát Tiên 2 thường xuyên phối hợp cùng cán bộ thôn, khắc phục khó khăn để làm tốt công tác dân vận

Bà Đặng Thị Thu Lan, Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam, Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ xã Cát Tiên 2 cho biết: “Thôn 4 là địa bàn khó khăn và xa xôi của xã Cát Tiên 2. Để làm công tác dân vận ở đây là điều không dễ dàng, nhưng chúng tôi thường xuyên phối hợp với cán bộ thôn tổ chức các đợt tuyên truyền, vận động, trực tiếp đến từng hộ dân để nắm bắt tâm tư, hướng dẫn và tạo sự đồng thuận trong cộng đồng. Qua đó, giúp bà con hiểu rõ hơn ý nghĩa, hiệu quả của mô hình và mạnh dạn tham gia thực hiện”.

Nhiều diện tích cây điều ở thôn 4 đã được chuyển đổi sang trồng cà phê

Điều đáng ghi nhận ở mô hình dân vận khéo tại thôn 4 không chỉ nằm ở diện tích cà phê được mở rộng vượt mục tiêu ban đầu, mà còn ở sự chuyển biến trong nhận thức và cách nghĩ, cách làm của người dân. Từ chỗ còn e ngại trước việc thay đổi cây trồng đã gắn bó hàng chục năm, nhiều hộ đã chủ động tìm hiểu, mạnh dạn đầu tư và từng bước hiện thực hóa mong muốn cải thiện đời sống.

Theo ông Nguyễn Văn Thức, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Cát Tiên 2, trong điều kiện sản xuất nông nghiệp tại địa phương, nhất là ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số, còn nhỏ lẻ, manh mún, mô hình dân vận khéo về chuyển đổi cây trồng tại thôn 4 có ý nghĩa thiết thực, xuất phát từ chính nhu cầu và điều kiện thực tế của người dân. Việc lựa chọn hướng chuyển đổi cây trồng phù hợp là cơ sở để địa phương tiếp tục đồng hành, hỗ trợ bà con phát triển sản xuất, từng bước nâng cao thu nhập và cải thiện đời sống.

Mô hình chuyển đổi cây trồng tại thôn 4 đã góp phần đưa nghị quyết về phát triển kinh tế nông nghiệp của địa phương vào cuộc sống.

Ông Nguyễn Văn Thức, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Cát Tiên 2

Dẫu cây cà phê cần thêm thời gian sinh trưởng, chăm sóc mới có thể mang lại nguồn thu, nhưng những mầm xanh đang được gieo xuống dưới tán điều hôm nay đã mở ra kỳ vọng về một hướng phát triển mới với hiệu quả kinh tế cao hơn ở vùng đất xa xôi và khó khăn này.