MU không cần thêm một lời xin lỗi từ Howard Webb

Vài giờ sau thất bại 0-1 của MU, Pro Ref liên hệ với đội chủ sân Old Trafford và thừa nhận VAR mắc “sai lầm trong đánh giá” ở bàn thắng của Erling Haaland. VAR Matt Donohue lẽ ra phải yêu cầu trọng tài Michael Oliver ra màn hình xem lại tình huống trước khi công nhận bàn thắng.

Donohue và trợ lý VAR Blake Antrobus sau đó không được phân công ở vòng Premier League kế tiếp. Cơ quan trọng tài phản ứng nhanh, nhưng mọi biện pháp xử lý đều xuất hiện khi kết quả trận derby đã được ghi vào bảng xếp hạng.

MU vẫn mất ba điểm, còn Man City vẫn giữ chiến thắng. Sai lầm của VAR vì thế không thể được xóa đi bằng một thông báo nhận lỗi hay việc rút tên trọng tài khỏi lịch làm nhiệm vụ.

VAR đang tự làm khó chính mình

Tình huống ở phút 60 cho thấy vấn đề của VAR hiện nay không còn nằm ở công nghệ. Haaland đưa bóng vào lưới, trợ lý trọng tài phất cờ việt vị và trận đấu tạm dừng để VAR kiểm tra.

Công nghệ việt vị bán tự động xác định Patrick Dorgu đứng thấp hơn Haaland. Xét riêng vị trí của tiền đạo Man City, VAR đưa ra kết luận chính xác và bàn thắng có thể được xem xét công nhận.

Nhưng pha bóng không chỉ có Haaland. Enzo Fernandez đứng trong tư thế việt vị, lao người về phía quả tạt và cố đánh đầu ngay trước Lisandro Martinez.

Fernandez không chạm bóng, nhưng luật không yêu cầu một cầu thủ nhất thiết phải chạm bóng mới bị thổi việt vị. Nếu hành động của cầu thủ đứng sai vị trí ảnh hưởng rõ ràng đến khả năng chơi bóng của đối phương, trọng tài vẫn có cơ sở xác định lỗi.

VAR lại tập trung quá nhiều vào việc Fernandez có chạm bóng hay không. Phần quan trọng hơn, mức độ ảnh hưởng của anh đối với Martinez, không được đánh giá đầy đủ trước khi quyết định trên sân bị đảo ngược.

VAR công nhận bàn thắng của Haaland, nhưng Pro Ref sau đó thừa nhận trọng tài đáng ra phải xem lại tác động của Enzo Fernandez lên Lisandro Martinez.

Pro Ref sau trận thừa nhận Oliver đáng ra phải được gọi ra màn hình. Lời thừa nhận ấy đặt ra câu hỏi lớn hơn nhiều so với việc một trọng tài VAR có mắc lỗi trong một pha bóng cụ thể hay không.

VAR vốn được đưa vào bóng đá để sửa những sai lầm rõ ràng. Tại Old Trafford, quy trình vận hành lại biến một tình huống đang bị dừng thành bàn thắng mà chính cơ quan trọng tài sau đó phải thừa nhận xử lý chưa đúng.

Nghịch lý nằm ở chỗ công nghệ đã làm tốt phần dễ xác định nhất. Máy móc chỉ ra vị trí của Haaland gần như ngay lập tức, trong khi con người lại bỏ sót yếu tố cần phán đoán trong cùng một pha bóng.

VAR vì thế không thất bại vì thiếu góc quay. Trọng tài có đủ hình ảnh, đủ thời gian và đủ công nghệ hỗ trợ, nhưng quyết định cuối cùng vẫn sai vì quá trình kiểm tra không bao quát toàn bộ tình huống.

Howard Webb từng muốn VAR trở thành “tấm lưới an toàn” cho trọng tài. Một hệ thống như vậy chỉ có ý nghĩa khi nó làm giảm sai số của con người, không phải thêm một tầng phán đoán có thể tạo ra sai lầm mới.

Công nghệ xác định Haaland không việt vị, nhưng VAR bỏ sót phần cần phán đoán quan trọng hơn trong cùng tình huống.

Tranh cãi ở Old Trafford cũng cho thấy giới hạn của tư duy chỉ tập trung vào các yếu tố có thể đo đếm. Vị trí của Haaland có thể được xác định bằng đường kẻ và dữ liệu, nhưng ảnh hưởng của Fernandez lên Martinez vẫn cần trọng tài đọc tình huống.

Bóng đá luôn có những pha bóng không thể giải quyết hoàn toàn bằng công nghệ. VAR chỉ hữu ích khi người vận hành hiểu lúc nào máy móc đã đủ và lúc nào cần chuyển quyền phán quyết trở lại cho trọng tài chính.

Trong trường hợp của Haaland, một lần xem lại trên màn hình có thể giúp Oliver tự đánh giá tác động của Fernandez. VAR lại chọn cách đưa ra kết luận cuối cùng mà không trao cho trọng tài chính cơ hội ấy.

Sai lầm vì thế không chỉ thuộc về Donohue. Quy trình vận hành cũng cần được xem xét nếu một tình huống có nhiều lớp vẫn có thể bị rút gọn thành câu hỏi quá đơn giản: Haaland có việt vị hay không.

MU không cần VAR giỏi nhận lỗi

MU vẫn phải chịu trách nhiệm cho thất bại của mình. Phil Foden nhận thẻ đỏ từ phút 23, đồng nghĩa đội chủ nhà có hơn một giờ chơi hơn người nhưng không thể ghi bàn.

Đội bóng của Michael Carrick hai lần đưa bóng trúng khung gỗ và tạo ra một số cơ hội đáng kể. Tuy nhiên, họ không duy trì được sức ép đủ lớn để khiến hàng thủ Man City sụp đổ.

Howard Webb chịu áp lực cải thiện quy trình VAR sau tranh cãi ở trận derby Manchester.

Một đội muốn cạnh tranh ở Premier League phải tận dụng tốt hơn lợi thế quân số. Carrick có lý do để nhìn lại cách MU tấn công trước một đối thủ chỉ còn 10 người, thay vì biến VAR thành lời giải thích duy nhất cho thất bại.

Nhưng việc MU chơi chưa đủ tốt không làm giảm trách nhiệm của VAR. Một đội bóng có thể mắc sai lầm chiến thuật, trong khi trọng tài vẫn phải bảo đảm luật được áp dụng chính xác.

Hai vấn đề cần được tách biệt. MU không xứng đáng được trao chiến thắng chỉ vì VAR mắc lỗi, nhưng họ cũng không đáng phải chịu một bàn thua mà sau trận chính cơ quan điều hành thừa nhận quá trình kiểm tra có vấn đề.

Thời điểm của bàn thắng càng làm sai lầm trở nên nghiêm trọng. Khi Haaland ghi bàn, tỷ số vẫn là 0-0 và MU đang chơi hơn người.

Trước phút 60, đội chủ nhà có thể kiên nhẫn kéo giãn một Man City thiếu người và chờ khoảng trống xuất hiện. Sau bàn thua, họ buộc phải tăng tốc, đẩy cao đội hình và chấp nhận nhiều rủi ro hơn.

Man City ở chiều ngược lại có quyền lùi sâu, bảo vệ khu vực trung lộ và chờ cơ hội phản công. Một quyết định VAR vì thế không chỉ thay đổi tỷ số mà còn thay đổi điều kiện chiến thuật của phần còn lại trận đấu.

Không ai có thể khẳng định MU chắc chắn sẽ giành điểm nếu bàn thắng bị hủy. Nhưng cũng không thể xem một quyết định ở tỷ số 0-0 như chi tiết không ảnh hưởng đến kết quả.

VAR được tạo ra chính để bảo vệ những khoảnh khắc như vậy. Khi một bàn thắng có thể thay đổi toàn bộ cách hai đội tiếp cận trận đấu, yêu cầu về độ chính xác phải cao hơn bất kỳ thời điểm nào khác.

Pro Ref đã chọn cách thừa nhận sai lầm và xử lý những người liên quan. Cách phản ứng ấy minh bạch hơn trước, nhưng minh bạch không thể trở thành điểm cuối của câu chuyện.

Nếu chu trình cứ lặp lại theo hướng sai quyết định, nhận lỗi rồi rút trọng tài khỏi lịch phân công, VAR sẽ trở thành hệ thống giỏi giải thích thất bại của chính mình hơn là ngăn thất bại xảy ra.

Howard Webb cần giải quyết phần gốc của vấn đề. Khi VAR kiểm tra một pha bóng, quy trình phải bảo đảm toàn bộ tình huống được xem xét trước khi quyết định trên sân bị đảo ngược.

Một lỗi cá nhân có thể được xử lý bằng việc thay trọng tài. Một lỗi quy trình chỉ biến mất khi cách vận hành được sửa.

Premier League đã đầu tư mạnh vào công nghệ việt vị bán tự động và nhiều công cụ hỗ trợ khác. Công nghệ càng hiện đại, lý do để chấp nhận những sai sót có thể tránh được càng ít đi.

Người hâm mộ có thể thông cảm cho một tình huống quá khó phân định trong vài giây. Họ khó chấp nhận hơn khi VAR có thời gian, có hình ảnh và vẫn bỏ qua một yếu tố quan trọng nằm ngay trước mắt.

MU không cần thêm một lời xin lỗi từ Howard Webb vì lời xin lỗi không thể trả lại trạng thái 0-0 ở phút 60. Họ cần VAR làm đúng chức năng của mình khi trận đấu vẫn còn đang diễn ra.

Carrick phải sửa MU, còn Webb phải sửa VAR. Khi một hệ thống được tạo ra để giảm sai lầm lại trở thành nguồn gây tranh cãi, vấn đề không còn nằm ở việc công nghệ có cần thiết hay không, mà nằm ở cách con người đang sử dụng nó.

Highlights MU 0-1 Man City Đêm 13/9, Manchester United thua Manchester City với tỷ số 0-1 thuộc vòng 4 Premier League.