Mùa lạnh làm gia tăng nguy cơ đột quỵ xuất huyết não, bác sĩ cảnh báo

TS.BS Trần Chí Cường – Phó chủ tịch Hội Can thiệp mạch Thần kinh Việt Nam, Giám đốc Bệnh viện ĐKQT S.I.S Cần Thơ cho biết, hiện nay, đột quỵ đã trở thành một trong những nguyên nhân gây tử vong hàng đầu tại Việt Nam. Đáng lo ngại, không chỉ người cao tuổi mà ngày càng nhiều bệnh nhân trẻ, không có bệnh nền rõ ràng, cũng rơi vào tình trạng xuất huyết não nguy kịch.

Trong đó, chỉ trong những tháng cuối năm, số ca đột quỵ xuất huyết não nhập viện đã tăng đột biến tại nhiều cơ sở y tế trên cả nước. Đây không phải hiện tượng riêng lẻ tại một bệnh viện. Bởi tình trạng đột quỵ gia tăng khi thời tiết chuyển từ nóng sang lạnh là xu hướng chung, ghi nhận ở hầu hết các bệnh viện, không chỉ tại Việt Nam mà trên toàn thế giới.

Mùa lạnh còn khiến huyết áp khó kiểm soát hơn, đặc biệt ở người cao tuổi và người có tăng huyết áp dẫn đến xuất huyết não. Ảnh minh họa

Lý giải nguyên nhân, TS.BS Trần Chí Cường chia sẻ, khi thời tiết lạnh, các mạch máu ngoại vi có xu hướng co lại. Điều này làm lưu lượng máu dồn nhiều hơn về các cơ quan quan trọng như não. Nếu người bệnh có túi phình mạch máu não hoặc bệnh lý nền, sự gia tăng áp lực này sẽ làm tăng nguy cơ vỡ mạch, dẫn đến xuất huyết não.

Ngoài ra, mùa lạnh còn khiến huyết áp khó kiểm soát hơn, đặc biệt ở người cao tuổi và người có tăng huyết áp do huyết áp có thể tăng một cách âm thầm, thụ động. Nếu người bệnh chủ quan, không đo huyết áp định kỳ, nguy cơ xuất huyết não sẽ tăng rất cao.

Bên cạnh yếu tố thời tiết, thói quen sinh hoạt vào mùa lạnh cũng là nguyên nhân quan trọng. Khi trời lạnh, nhiều người có xu hướng ngại vận động, lười tập thể dục, ngủ nhiều hơn và ít đi khám sức khỏe định kỳ. Những yếu tố này lặp đi lặp lại hằng năm và góp phần làm gia tăng nguy cơ đột quỵ, đặc biệt vào dịp cuối năm.

Theo TS.BS Trần Chí Cường, vẫn có một tỷ lệ không nhỏ người trẻ, hoàn toàn khỏe mạnh, không hút thuốc, không uống rượu bia, nhưng vẫn bị đột quỵ xuất huyết não.Với nhóm dưới 40 tuổi, khi xảy ra đột quỵ, đa số là xuất huyết não, thường liên quan đến túi phình mạch máu não hoặc dị dạng mạch máu não bẩm sinh.

Các dị dạng này tồn tại từ khi sinh ra và tiến triển âm thầm. Trước khi vỡ mạch, người bệnh có thể xuất hiện ngất, xỉu không rõ nguyên nhân, co giật, động kinh, đau đầu kéo dài không đáp ứng thuốc. Đây chính là giai đoạn tốt nhất để người bệnh đi khám, tầm soát và can thiệp sớm, nhằm phòng ngừa biến chứng đột quỵ.

Phó chủ tịch Hội Can thiệp mạch Thần kinh Việt Nam Trần Chí Cường cho rằng, xuất huyết não thường khởi phát rất đột ngột, khác với các cơn đau đầu thông thường.

Người bệnh có thể xuất hiện cơn đau đầu dữ dội, đột ngột, chưa từng xảy ra trong đời, kèm buồn nôn, cứng gáy, lơ mơ hoặc hôn mê. Một số trường hợp còn có ngất, co giật hoặc sụp mi do túi phình chèn ép dây thần kinh.

Đặc biệt, những cơn đau đầu này không do chấn thương, không kèm sốt hay dấu hiệu nhiễm trùng và không đáp ứng với thuốc giảm đau thông thường. Khi có các dấu hiệu trên, người bệnh cần đến bệnh viện ngay lập tức.

Để giảm nguy cơ đột quỵ xuất huyết não trong mùa lạnh và dịp cuối năm, bác sĩ khuyến cáo, người dân cần:

- Đo và theo dõi huyết áp hằng ngày, đặc biệt ở người tăng huyết áp

- Kiểm soát tốt bệnh lý nền như đái tháo đường, tim mạch

- Hạn chế rượu bia, tuyệt đối không hút thuốc lá

- Duy trì vận động phù hợp, giữ ấm cơ thể

- Khám sức khỏe định kỳ, tầm soát khi có dấu hiệu bất thường

Lưu ý, đột quỵ xuất huyết não là bệnh lý rất nguy hiểm, có thể cướp đi sinh mạng trong thời gian ngắn. Chủ động phòng ngừa và phát hiện sớm, đặc biệt trong mùa lạnh để bảo vệ sức khỏe.

Xuân Quý