Muốn có hệ thống đánh chặn tên lửa 'Vòm Vàng', ông Trump cần tỉ phú Musk

Khả năng sắp tới công ty SpaceX của tỉ phú Elon Musk sẽ giành được một hợp đồng khổng lồ trị giá 2 tỉ USD từ Bộ Quốc phòng Mỹ để xây dựng mạng lưới cảm biến quỹ đạo, vốn sẽ tạo thành xương sống của hệ thống phòng thủ tên lửa quốc gia Golden Dome (Vòm Vàng) được đề xuất. Đây là nhận định của ông Brandon J. Weichert - biên tập viên cấp cao về an ninh quốc gia tại tạp chí The National Interest.

Bao gồm hơn 600 vệ tinh, thành phần vệ tinh của Vòm Vàng sẽ là "mắt và tai" của hệ thống. Khi được đưa vào quỹ đạo, các hệ thống này sẽ làm nhiều hơn là chỉ phát hiện và theo dõi tên lửa đạn đạo đang bay tới. Chúng sẽ được sử dụng để xác định và cảnh báo các nhà hoạch định quốc phòng Mỹ về bất kỳ vũ khí siêu thanh tiềm tàng nào và thậm chí cả các đàn máy bay không người lái.

Không công ty nào có thể sánh kịp khả năng chế tạo vệ tinh của SpaceX

Ban đầu, chính quyền ông Trump bị đảng Dân chủ tại Quốc hội chỉ trích vì định trao hợp đồng khổng lồ cho tỉ phú Musk. Xét cho cùng, ông Musk là cố vấn đặc biệt của tổng thống. Việc SpaceX, công ty của ông Musk, giành được hợp đồng đó khả năng được cho là một hành động ưu ái chính trị.

Vào tháng 7-2025, ngay sau khi công bố dự án Vòm Vàng, chính quyền ông Trump nói rằng mình đang xem xét nhiều nhà thầu tiềm năng để xây dựng mạng lưới cảm biến vệ tinh hỗ trợ hệ thống này, chứ không chỉ riêng ông Musk. Vào thời điểm đó, cả ông Trump và tỉ phú Musk đều bất hòa. Nhìn vào thực tế này thì Nhà Trắng dễ dàng hơn trong việc thể hiện ý định tìm kiếm các nhà thầu khác cho hệ thống Vòm Vàng.

Tổng thống Mỹ Donald Trump (trái) và tỉ phú Elon Musk. Ảnh: Chris Unger/Zuffa LLC

Nhưng đến cuối tháng 10-2025, rõ ràng là chính quyền ông Trump đã sẵn sàng giao hợp đồng cho SpaceX. Tại sao? Đơn giản vì SpaceX có thành tích đã được chứng minh trong việc thực hiện các hoạt động không gian quy mô lớn cho chính phủ Mỹ với chi phí và thời hạn hợp lý.

Dự án Vòm Vàng, dù kết cục ra sao, vẫn là nỗ lực kỹ thuật vĩ đại nhất mà Lầu Năm Góc từng thực hiện kể từ Dự án Manhattan (nghiên cứu và phát triển bom nguyên tử đầu tiên trong Thế chiến II, chủ yếu do Mỹ thực hiện với sự hỗ trợ của Anh và Canada). Và chòm sao vệ tinh sẽ tạo thành mạng lưới cảm biến cho các hệ thống là yếu tố then chốt.

Sau khi xem xét nhiều hồ sơ dự thầu, có lẽ Lầu Năm Góc đã nhận ra rằng công ty duy nhất có khả năng hiện thực hóa chương trình đầy tham vọng này trong thời gian cực kỳ ngắn mà chính quyền ông Trump đã đề ra cho dự án là SpaceX. SpaceX đã chứng minh được khả năng vận hành các mạng lưới vệ tinh tiên tiến với chi phí hợp lý, bao gồm cả mạng lưới dân sự Starlink và chương trình quân sự bí ẩn mang tên Starshield.

Nhiều khả năng sẽ được SpaceX sẽ nhận được dự án xây dựng Vòm Vàng nhờ chương trình quân sự bí ẩn Starshield.

Thực tế, hệ thống Starshield có lẽ không chỉ đơn thuần là một chòm vệ tinh quân sự thế hệ mới, được xếp loại bí mật. Vào tháng 10-2025, đài NPR đưa tin rằng chòm vệ tinh Starshield trên quỹ đạo đang phát ra một "tín hiệu bí ẩn" có khả năng "gây nhiễu các hoạt động sử dụng không gian hợp pháp khác".

Nói cách khác, chòm sao Starshield hoạt động trên các quỹ đạo bí mật có khả năng gây nhiễu các vệ tinh thuộc các chòm sao lân cận. Và tất cả điều này diễn ra sau khi Ukraine đã sử dụng Starlink trong nhiều năm chiến sự với Nga.

Như vậy, ông Musk đã chứng minh mình là bậc thầy về vệ tinh quân sự. Đó là lý do tại sao vị tỉ phú này nhiều khả năng sẽ thắng thầu hợp đồng trị giá 2 tỉ USD của chính phủ Mỹ để cung cấp vùng phủ sóng vệ tinh cho hệ thống phòng thủ tên lửa quốc gia Vòm Vàng.

SpaceX có thể làm được nhiều hơn là chỉ sản xuất vệ tinh

SpaceX còn có thể làm gì khác cho Vòm Vàng?

Ví dụ, khía cạnh quan trọng nhất của hệ thống Vòm Vàng chính là các tên lửa đánh chặn thực tế — mà cho đến nay dường như là trở ngại thực sự trong việc thiết lập hệ thống này, đặc biệt với khung thời gian cực kỳ eo hẹp mà chính quyền ông Trump đặt ra.

Vòm Vàng sẽ là một mạng lưới phòng thủ tên lửa quốc gia không chỉ có nhiệm vụ đánh chặn các tên lửa đạn đạo liên lục địa (ICBM) truyền thống mà còn phải dự đoán và phòng thủ chống lại vũ khí siêu thanh, tên lửa hành trình và các đàn máy bay không người lái. Vì thế hệ thống này cần phải có một thành phần đánh chặn đặt trên không gian.

Trên thực tế, có một khả năng là tên lửa Starship khổng lồ của SpaceX—được thiết kế để đưa con người lên sao Hỏa—có thể được phóng vào quỹ đạo để triển khai hàng nghìn tên lửa đánh chặn trong không gian trong một khoảng thời gian ngắn. Mặc dù các công ty công nghệ quốc phòng Mỹ như Anduril, True Anomaly và Palantir đều đang thực hiện các hợp đồng cho dự án Vòm Vàng liên quan giai đoạn phóng tên lửa đánh chặn, SpaceX đã có sẵn cơ sở hạ tầng trên quỹ đạo và trong bộ máy hành chính liên bang để thực hiện một nhiệm vụ phức tạp về mặt kỹ thuật và tốn kém —trong một khoảng thời gian tương đối ngắn.

Có rất nhiều yếu tố bất lợi đối với dự án Vòm vàng. Tuy nhiên yếu tố thuận lợi lớn nhất chính là sự tham gia của SpaceX.

Ông Weichert cho rằng Lầu Năm Góc không chỉ nên nhanh chóng hoàn tất việc SpaceX tham gia vào mạng lưới theo dõi quỹ đạo cho Vòm Vàng mà còn nên giao nhiệm vụ cho SpaceX triển khai các thiết bị đánh chặn không gian thực sự, đáng tin cậy để hoạt động song song với các chòm sao vệ tinh cảm biến cao cấp mà công ty sẽ thiết lập trên quỹ đạo.

THIÊN ÂN